Tin Thế Giới.

Hoa Kỳ Công Bố Biện Pháp Trừng Phạt Mới Đối Với Iran

Một loạt biện pháp trừng phạt mới nhắm vào Iran đã được bộ Tài Chính Hoa Kỳ áp đặt từ ngày 18/11/2020. Trong danh sách mới, gồm vài chục cá nhân và thực thể, có bộ trưởng Tình Báo Iran. RFI đã đưa tin.

Trong thông cáo của bộ Tài Chính Mỹ, bộ trưởng Tình Báo Iran Mahmoud Alavi bị trừng phạt “vì vai trò chính của ông trong các vụ xâm phạm nhân quyền tàn nhẫn của chế độ Iran nhắm vào người dân”. Ngoài ra, một tổ chức quản lý tài sản của cựu hoàng tộc và những người thân cận, bị tịch thu sau Cách Mạng Hồi Giáo năm 1979, cũng như ông Parviz Fattah, cựu bộ trưởng Năng Lượng, hiện điều hành quỹ này, cũng nằm trong danh sách trừng phạt.

Tại Jerusalem, ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo nhắc lại tầm quan trọng của việc trừng phạt Iran vì theo ông, đây là cách để chế độ không còn nguồn tài chính “để tiến hành những hành động nguy hại”.

Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad ZarifIran

Tổng thống Donald Trump rút Hoa Kỳ khỏi thỏa thuận hạt nhân từ tháng 05/2018 và liên tục đưa ra các biện pháp trừng phạt chế độ Teheran khiến kinh tế Iran bị khủng hoảng nghiêm trọng. Để đáp trả, Iran cũng rút khỏi những cam kết và thực hiện nhiều dự án làm giầu uranium. Tuy nhiên, ngày 18/11, Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad ZarifIran cho biết sẵn sàng trở lại thỏa thuận và tôn trọng toàn bộ những cam kết về hạt nhân, với hy vọng nếu ông Joe Biden, được xem là đứng đầu chính phủ sắp tới ở Mỹ, dỡ bỏ mọi cấm vận mà Washington áp đặt từ năm 2018, theo báo mạng Al-Monitor.

_______________

Hồ Sơ Biển Đông: ASEAN Quan Ngại, Canada Phản Đối Quân Sự Hóa, Hà Lan Nhập Cuộc

Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) trong dịp hội nghị thượng đỉnh đã bày tỏ mối lo ngại về tranh chấp lãnh thổ tại Biển Đông giữa các quốc gia thành viên và Bắc Kinh, trong thông cáo chung được Việt Nam, nước chủ tịch luân phiên công bố hôm 18/11/2020.

Bên ngoài khu vực, Ấn Độ, Nhật Bản, Canada lên tiếng phản đối việc quân sự hóa vùng biển này, còn Hà Lan kêu gọi châu Âu quan tâm hơn đến “khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương”.

Ảnh tư liệu : Dân Philippines biểu tình phản đối Trung Quốc bành trướng trên Biển Đông, ngày 18/06/2019 tại Manila.
Biểu tình chống Trung Cộng ở Philippines

Thông cáo của ASEAN cho biết khi thảo luận về tình hình Biển Đông, một số nhà lãnh đạo đã nêu lên mối quan ngại về các hoạt động bồi đắp đảo nhân tạo và các sự cố nghiêm trọng tại vùng biển này. Hàm ý chỉ trích việc Trung Quốc tự tiện lập ra các đơn vị hành chính tại Biển Đông, ASEAN tái khẳng định cần phải đạt đến một giải pháp hòa bình để giải quyết bất đồng, phù hợp với luật pháp quốc tế.

Cũng trong khuôn khổ của Hội nghị ASEAN, Bộ Ngoại giao VN đã tổ chức Hội thảo quốc tế về Biển Đông lần thứ 12 diễn ra trong hai ngày 16 và 17/11 tại Hà Nội với hơn 400 học giả và đại biểu tham gia trực tuyến, bộ trưởng Quốc Phòng Canada, ông Harjit Sajjan tuyên bố, Canada phản đối các hành động đơn phương làm leo thang căng thẳng trong khu vực. Canada chống lại việc sử dụng vũ lực, cải tạo đất với quy mô lớn, xây dựng cơ sở quân sự trên các đảo ; đồng thời kêu gọi tuân thủ những cam kết về phi quân sự hóa các thực thể tranh chấp, cũng như Tuyên bố ứng xử của các bên ở Biển Đông (DOC).

Điểm đáng ghi nhận là chính phủ Hà Lan đã công bố chính sách mới về Ấn Độ-Thái Bình Dương. Bộ Ngoại Giao Hà Lan kêu gọi Liên Hiệp Châu Âu (EU) lên tiếng thường xuyên và mạnh mẽ hơn về những vi phạm Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) tại Biển Đông, nơi Trung Cộng ngày càng gia tăng sức mạnh nhằm yêu sách chủ quyền phi pháp. Hà Lan cho rằng cần phải bảo đảm tự do hàng hải, Ấn Độ-Thái Bình Dương “không nên trở thành trò chơi của các cường quốc”.

Chiến Lược Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương Tự Do và Mở do chính quyền Donald Trump khởi xướng đã được Pháp áp dụng từ tháng 5/2018 và Đức từ tháng 9/2020. Thông báo của Hà Lan cho thấy khái niệm này đã được lan tỏa rộng rãi hơn, có thể dẫn đến một chính sách chung của Liên Hiệp Âu Châu về khu vực.

_______________

Chính Quyền Thái Lan Đe Dọa Áp Dụng “Tất Cả” Luật Lệ Sẵn Có Để Chống Biểu Tình

Theo bản tin loan tải bởi RFI, Thủ tướng Thái Lan Prayuth Chan-o-cha hôm nay, 19/11/2020, tuyên bố là “tất cả các bộ luật, tất cả các điều khoản” sẽ được áp dụng đối với  những người biểu tình “vi phạm luật pháp”. Tuyên bố của thủ tướng Thái Lan đã khiến giới lãnh đạo phong trào biểu tình lo ngại luật “chống khi quân” thuộc loại khắc nghiệt nhất thế giới sẽ được dùng để đàn áp đối lập.

Trong một bản thông cáo, thủ tướng Thái Lan Prayuth Chan-o-cha đã báo động là “tình hình không được cải thiện” và “có nguy cơ leo thang bạo lực”. Theo ông, nếu không được giải quyết, tình trạng này có thể gây hại cho “đất nước và chế độ quân chủ thân yêu”. Thủ tướng Thái Lan tuy nhiên không nói rõ là liệu Điều 112 của bộ Luật Hình Sự, cấm xúc phạm chế độ quân chủ có được áp dụng trở lại hay không. Hồi đầu năm, ông Prayuth đã nói rằng điều luật đó tạm thời không được sử dụng, theo yêu cầu của quốc vương Maha Vajiralongkorn.

Tuyên bố của ông Prayuth được đưa ra một hôm sau khi hàng nghìn người biểu tình đã ném sơn vào trụ sở cảnh sát Thái Lan để phản đối việc lực lượng an ninh sử dụng vòi rồng và hơi cay đàn áp khiến hàng chục người bị thương. Một số người biểu tình còn phun sơn vẽ grafiti chống chế độ quân chủ.

Theo hãng tin Anh Reuters, các cuộc biểu tình là thách thức lớn nhất đối với giới quyền thế đang lãnh đạo Thái Lan, và đã phá vỡ điều cấm kỵ lâu đời qua việc chỉ trích chế độ quân chủ, một hành động mà theo luật “chống khi quân” hiện hành có thể bị phạt đến 15 năm tù.

_______________

Vi phạm luật kiểm soát xuất khẩu Mỹ, một kỹ sư gốc Trung Cộng lãnh án tù

Theo bản tin được VOA loan tải, một kỹ sư điện người Mỹ gốc Trung Cộng làm việc cho công ty hỏa tiễn và Quốc phòng Raytheon ngày 18/11 bị tuyên án 38 tháng tù giam sau khi nhận tội vi phạm luật kiểm soát xuất khẩu Mỹ, Bộ Tư pháp Hoa Kỳ loan báo.

Bộ cho hay ông Wei Sun, 49 tuổi, gốc Tầu Lục địa nhập tịch Mỹ, làm việc cho một đơn vị Raytheon tại Tucson, Arizona, trong 10 năm. Luật sư của bị cáo không trả lời yêu cầu bình luận.

Trường hợp của ông Sun là mới nhất trong một danh sách dài các vụ truy tố của chính quyền Tổng thống Donald Trump liên hệ đến tội phạm Trung Quốc làm gián điệp và đánh cắp công nghệ.

Theo công tố viên, trong khoảng thời gian từ tháng 12/2018 đến tháng 1/2019, trong chuyến thăm cá nhân tới Trung Quốc, ông Sun mang theo thông tin công nghệ không thuộc dạng thông tin mật trong một máy vi tính do công ty cấp trong đó bao gồm những tài liệu liên hệ đến một hệ thống hướng dẫn phi đạn đặt dưới sự kiểm soát xuất khẩu của Mỹ.

Hỏa tiễn không-đối-không do Raytheon chế tạo

Các công tố viên nói ông Sun biết rõ là mang dữ liệu đến Trung Cộng mà không có giấy phép xuất khẩu là vi phạm luật lệ của Mỹ.

Vào ngày 14/2/2020, ông Sun nhận tội liên hệ đến việc xuất khẩu bất hợp pháp dữ liệu quốc phòng lưu trữ trong một máy vi tính xách tay của Raytheon liên hệ đến hệ thống hỏa tiễn không-đối-không tầm trung tiên tiến.

Các công tố viên cho hay ông Sun bị bắt ngày 24/1/2019 trên đường đến phi trường Tucson để đáp chuyến bay chuyển tiếp đến Trung Quốc.

______________________________________________________________________________

Tin Việt Nam.

Hà-Nội chi tiêu sai quy định 250 ngàn tỷ

Thanh tra Chính phủ Hà-Nội nhìn nhận hôm 18/11 tại cuộc Hội thảo khoa học với chủ đề “Đổi mới tổ chức, hoạt động của ngành thanh tra góp phần xây dựng Chính phủ liêm chính, kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân” theo đó, 5 năm qua, mỗi năm ngân sách chi tiêu sai 50 ngàn tỷ đồng (50×5=250).

Nhà báo độc lập Võ Văn Tạo, vào tối ngày 19/11 lên tiếng với RFA rằng theo ghi nhận của ông thì số liệu 5% ngân sách quốc gia bị chi tiêu không đúng quy định mỗi năm chỉ là “phần nổi của tảng băng chìm”. Bởi vì, số liệu thực tế còn cao hơn nhiều. Trước hết phải hiểu đúng về khái niệm thế nào là “chi tiêu đúng quy định”, “sử dụng đúng mục đích”.  

“Ví dụ, cách đây mấy năm dự án xây dựng tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh ở tỉnh Sơn La, một tỉnh nghèo vào bậc nhất của cả nước. Dự án tiêu tốn đến 1.400 tỷ đồng đã được Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam thừa lệnh của Thủ tướng Chính phủ ký. Thế nhưng, dự án bị dư luận xã hội phản đối mạnh mẽ nên dự án đó không thực hiện được.

Thế còn những dự án nào được duyệt mà không vấp phải sự phản đối dữ dội của xã hội thì cứ thế mà chi ngân sách thôi. Chẳng hạn như các trụ sở tỉnh ủy, công an, ủy ban nhân dân…rồi cổng chào đập đi xây lại…Dù là xây dựng một cách lãng phí, nhưng được duyệt thì đều được coi là đúng quy định.”

Ở Việt Nam, những năm gần đây, rộ lên những dự án xây dựng khổng lồ với kinh phí lên đến mấy trăm, thậm chí, mấy chục ngàn tỉ đồng như dự án xây bảo tàng lớn nhất Việt Nam (11.000 tỉ đồng, tương đương với khoảng 550 triệu Mỹ kim), dự án xây Văn Miếu ở Vĩnh Phúc (271 tỉ đồng tương đương với hơn 13 triệu Mỹ kim), dự án xây nhà hát ở Hà Nội (117 tỉ đồng, tương đương với gần 6 triệu Mỹ kim), dự án xây tượng đài Mẹ Việt Nam tại Quảng Nam (411 tỉ đồng, tương đương với trên 20 triệu Mỹ kim). Gần đây nhất và cũng gây ồn ào trong dư luận nhất là dự án xây dựng tượng đài Hồ Chí Minh và quảng trường với quần thể kiến trúc chung quanh bao gồm đền thờ, đài tưởng niệm và viện bảo tàng tại tỉnh Sơn La với kinh phí lên đến 1.400 tỉ đồng (tương đương với 70 triệu Mỹ kim).

Báo chí ở trong nước cho biết, hiện nay trên cả nước đã có 101 tượng đài Hồ Chí Minh trong các khuôn viên trụ sở cơ quan và 31 tượng đài ở các trung tâm hành chính và chính trị. Theo đề án quy hoạch hệ thống tượng đài Hồ Chí Minh từ nay đến năm 2030, người ta dự định xây thêm 58 tượng đài nữa, trong đó có 14 dự án đã được chấp thuận ở các tỉnh Bắc Kạn, Bắc Ninh, Bình Định, Đà Nẵng, Điện Biên, Hải Phòng, Hải Dương, Kiên Giang, Quảng Bình, Quảng Trị, Sơn La, Thái Bình, Thái Nguyên và Vĩnh Phúc. Các tượng đài này được chia thành hai nhóm: Nhóm A đặt ở các trung tâm hành chính cao từ 4 đến 9 mét; nhóm B đặt trong khuôn viên các cơ quan hay trường học cao từ 1.5 đến 3 mét. (Tổng hợp)

_________________

Việt Nam gia tăng nhập khẩu xăng dầu từ Trung cộng

Truyền thông Nhà nước Việt Nam, vào ngày 19/11, dẫn nguồn từ Trung tâm Thông tin Thương mại và Công nghiệp, thuộc Bộ Công Thương, cho biết trong tháng 10/2020 lượng xăng dầu nhập khẩu gia tăng đáng kể, riêng từ Trung cộng được ghi nhận là tăng đột biến.

Cụ thể, Việt Nam nhập về hơn 489 ngàn tấn xăng dầu trong tháng 10, trị giá hơn 181 triệu Mỹ kim. Số lượng nhập khẩu xăng dầu tăng gần 10% so với tháng 9.

Tin cho biết nguyên nhân nhập khẩu xăng dầu gia tăng là do sản xuất được phục hồi trong những tháng gần đây.

Đáng lưu ý, xăng dầu được nhập từ Trung cộng trong tháng 10 tăng cao đến 601% về lượng và hơn 590% về trị giá, tương ứng xấp xỉ 44 ngàn tấn xăng dầu với trị giá gần 16,9 triệu USD.

Trung cộng được ghi nhận là thị trường xuất khẩu xăng dầu vào Việt Nam có mức tăng trưởng lớn nhất, trong khi các thị trường quen thuộc như Singapore, Hàn Quốc… lại có mức xuất khẩu vào Việt Nam sụt giảm.

Đại diện của Bộ Công thương cho biết thêm giá xăng dầu của Trung Quốc rẻ hơn 1 Mỹ kim/tấn so với giá xăng dầu từ Nhà máy Nghi Sơn ở trong nước. Do đó, nhiều doanh nghiệp chọn mua xăng dầu từ Trung cộng để sản xuất hoặc tái xuất qua Lào và Campuchia.

Việt Nam, trong 10 tháng đầu năm 2020, nhập khẩu xăng dầu đều giảm về lượng và giảm về giá trị so với cùng kỳ năm 2019. Nguyên nhân được nói là do tình hình sản xuất ở một số lĩnh vực bị trì trệ, bởi tác động của dịch COVID-19. Về giá trị bị sụt giảm mạnh vì giá dầu thế giới giảm tới 35% so với năm ngoái.

Các thị trường xuất khẩu hàng triệu tấn xăng dầu vào Việt Nam trong năm 2020 bao gồm Hàn Quốc, Malaysia, Singapore và Thái Lan (RFA).

_________________

Hà-Nội dọa đóng cửa Facebook nếu không đáp ứng yêu cầu kiểm duyệt

Việt Nam đe dọa sẽ đóng cửa Facebook trong nước nếu dịch vụ này không tuân thủ những áp lực của chính phủ trong việc kiểm duyệt nhiều nội dung liên quan chính trị. Reuters ngày 19 tháng 11 dẫn lời một viên chức cao cấp giấu tên của Facebook tại Mỹ cho biết như vậy.

Hồi tháng 4, Facebook đã tuân thủ yêu cầu của chính phủ Việt Nam, tăng cường kiểm duyệt đáng kể các bài đăng mà chính phủ Việt Nam cho là “chống nhà nước”. Đến tháng 8, một lần nữa Facebook lại bị yêu cầu có những kiểm duyệt như vậy.

Reuters trích lời viên chức cao cấp giấu tên rằng: “Hồi tháng 4 Facebook và Chính phủ Việt Nam có một thỏa thuận. Phía Facebook về phía mình tuân thủ những cam kết và mong muốn chính phủ Việt Nam cũng làm như vậy. Phía Việt Nam sau đó lại yêu cầu chúng tôi tăng số lượng bài đăng mà Facebook phải kiểm duyệt, kèm theo đó là những đe dọa về những gì có thể xảy ra nếu chúng tôi không làm theo lời họ. Chúng tôi không đồng ý như vậy.”

Viên chức cao cấp của Facebook cho biết một trong những đe dọa từ phía Hà Nội là đóng hoàn toàn Facebook tại Việt Nam. Đây là thị trường trị giá mang lại doanh thu gần 1 tỷ Mỹ kim cho Facebook theo đánh giá của hai nguồn thân cận với doanh số của Facebook.

Facebook đang phải đối mặt với áp lực ngày càng lớn từ các chính phủ về các chính sách kiểm duyệt nội dung, bao gồm cả những lời đe dọa về các quy định mới và tiền phạt. Facebook đã vượt qua tất cả những đe dọa này, trừ một số nơi họ chưa được phép hoạt động, chẳng hạn như Trung cộng.

Tại Việt Nam, mặc dù có những cải cách kinh tế sâu rộng và những thay đổi xã hội ngày càng cởi mở hơn, đảng cầm quyền vẫn kiểm soát chặt các phương tiện truyền thông và ít chấp nhận sự phản biện. Việt Nam đứng thứ 5 từ dưới lên trong bảng xếp hạng toàn cầu về tự do báo chí do Tổ chức Phóng viên Không Biên giới thực hiện.

Hồi tháng 4, Reuters đưa tin rằng các công ty viễn thông trong nước đã để các máy chủ của Facebook hoạt động ở dạng offline khiến việc truy cập Facebook của người dùng bị gián đoạn, cho đến khi họ tuân thủ theo yêu cầu của chính phủ. Bên cạnh đó, Facebook phải đối mặt với những lời chỉ trích từ các nhóm nhân quyền vì đã quá tuân thủ các yêu cầu kiểm duyệt của chính phủ.

Reuters dẫn lời nữ phát  ngôn viên của Facebook cho hay, Facebook sẽ làm mọi thứ có thể để đảm bảo rằng mọi dịch vụ vẫn hoạt động để mọi người có thể tiếp tục bày tỏ chính kiến của mình.

Hiện có khoảng 60 triệu người Việt Nam dùng Facebook. Đây là nền tảng chính cho cả kinh doanh trên mạng lẫn những phản biện về chính trị đang bị chính phủ giám sát liên tục. Việt Nam đã cố gắng tung ra các mạng xã hội trong nước để cạnh tranh với Facebook, nhưng chưa có mạng nào đáp ứng được nhu cầu dân chúng.

Khi được hỏi về lời đe dọa đóng cửa Facebook của Việt Nam, tổ chức nhân quyền Amnesty International cho biết thực tế nó vẫn chưa bị cấm. Bất chấp những lời đe dọa của chính phủ Việt Nam, Facebook vẫn đang làm mọi cách để chống lại yêu cầu của Hà Nội. Phó giám đốc khu vực phụ trách các chiến dịch của Tổ chức Ân xá cho biết, Facebook có trách nhiệm rõ ràng là tôn trọng nhân quyền ở bất cứ nơi nào họ hoạt động trên thế giới và Việt Nam cũng không ngoại lệ.

Còn theo một bài viết của James Pearson, trưởng đại diện hãng Reuters ở Việt Nam thì “Facebook đang ưu tiên lợi nhuận ở Việt Nam, và không tôn trọng nhân quyền”. (RFA)

________________

Mỹ hỗ trợ Việt Nam tháo gỡ ‘thẻ vàng’ của EU?

Hoa Kỳ mới đây đã tổ chức cuộc tập huấn được coi là một nỗ lực nhằm “hỗ trợ Việt Nam tháo gỡ ‘thẻ vàng’ của Liên minh châu Âu (EU)”.

Việt Nam đã bị EU rút “thẻ vàng” hồi cuối năm 2017 vì tình trạng khai thác hải sản bất hợp pháp.

Đại sứ quán Mỹ ở Hà Nội hôm 18/11 cho biết rằng Cục Phòng chống Ma tuý và Thực thi Pháp luật Quốc tế (INL) của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ mới đây đã “phối hợp với Tổng cục Thuỷ sản Việt Nam tổ chức hội thảo tập huấn kéo dài hai ngày về Hiệp định Biện pháp các quốc gia có cảng (PSMA) để thanh tra, kiểm tra, và ngăn chặn việc nhập khẩu thuỷ hải sản bất hợp pháp”.

Cơ quan ngoại giao này nói rằng “đây là hội thảo tập huấn đầu tiên dành cho các bên liên quan về Hiệp định PSMA mà Việt Nam đã gia nhập từ năm 2019”.

“Hội thảo này chỉ là một ví dụ cho thấy Hoa Kỳ và Việt Nam đang cùng hợp tác để đấu tranh, phòng chống các hoạt động đánh bắt cá bất hợp pháp, không có báo cáo và không theo quy định, và nhằm duy trì sự ổn định cũng như trật tự dựa trên luật lệ trên Biển Đông, phù hợp với luật pháp quốc tế”, đại sứ quán Mỹ viết trên Facebook.

Tin cho hay, “thẻ vàng” của EU không đi kèm các biện pháp trừng phạt để cho quốc gia bị cảnh cáo có thời gian “khắc phục tình hình”. “Thẻ xanh” sẽ được ban hành nếu vấn đề được giải quyết. “Thẻ đỏ” sẽ được đưa ra kèm theo một loạt biện pháp trừng phạt, bao gồm lệnh cấm thương mại đối với các mặt hàng hải sản của quốc gia đó.

Hồi tháng Chín năm nay, theo Cổng thông tin chính phủ Việt Nam, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng chủ trì cuộc họp Ban Chỉ đạo quốc gia chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định theo khuyến nghị của Ủy ban châu Âu.

Ông Dũng được trích lời nói rằng “cả hệ thống chính trị phải vào cuộc” trong nỗ lực nhằm gỡ “thẻ vàng” cho ngành đánh bắt cá Việt Nam.

Ủy ban châu Âu (EU) ngày 23/10 đã chính thức “rút thẻ vàng” đối với hải sản Việt Nam, với lý do những nỗ lực của Việt Nam chưa đủ để chống khai thác bất hợp pháp. Đáng chú ý, sau 6 tháng, nếu chúng ta không khắc phục được sẽ bị “rút thẻ đỏ”, đồng nghĩa với việc hải sản không còn đường vào EU (Tổng hợp)

Bài liên quan:
  • TIN CHÍNH TRONG NGÀY 27/11/2020
  • TIN CHÍNH TRONG NGÀY 26/11/2020
  • TIN CHÍNH TRONG NGÀY 25/11/2020
  • TIN CHÍNH TRONG NGÀY 24/11/2020
  • TIN CHÍNH TRONG NGÀY 23/11/2020