{"id":19033,"date":"2023-11-06T06:35:04","date_gmt":"2023-11-06T06:35:04","guid":{"rendered":"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=19033"},"modified":"2023-11-06T06:35:05","modified_gmt":"2023-11-06T06:35:05","slug":"bai-hoc-thuc-su-tu-chien-tranh-yom-kippur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=19033","title":{"rendered":"<strong>B\u00e0i h\u1ecdc th\u1ef1c s\u1ef1 t\u1eeb Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur<\/strong><br><span style='color:#00a0ff;font-size:.9em;font-weight:500;'>Uri Kaufman<\/span>"},"content":{"rendered":"<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"417\" height=\"243\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-Thu-tuong-Golda-Meir-BT-Quoc-Phong-Mosha-Dayan-va-binh-si-o-cao-nguyen-Golan-1973-.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-19034\" style=\"aspect-ratio:1.7160493827160495;width:581px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-Thu-tuong-Golda-Meir-BT-Quoc-Phong-Mosha-Dayan-va-binh-si-o-cao-nguyen-Golan-1973-.png 417w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-Thu-tuong-Golda-Meir-BT-Quoc-Phong-Mosha-Dayan-va-binh-si-o-cao-nguyen-Golan-1973--300x175.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 417px) 100vw, 417px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Do Th\u00e1i Golda Meir (b\u00eca ph\u1ea3i), B\u1ed9 tr\u01b0\u1edfng QP Mosha Dayan (ng\u1ed3i c\u1ea1nh b\u00e0 th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng) v\u00e0 binh s\u0129 t\u1ea1i cao nguy\u00ean Golan 1973<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ngu\u1ed3n:<\/strong>\u00a0<strong>Uri Kaufman, \u201cThe Real Lessons of the Yom Kippur War,\u201d\u00a0<em>Foreign Affairs,<\/em>\u00a0<\/strong>20\/10\/2023<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Bi\u00ean d\u1ecbch:<\/strong>&nbsp;Nguy\u1ec5n Th\u1ecb Kim Ph\u1ee5ng<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right wp-block-paragraph\"><em><strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">\u0110\u1ec3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i Hamas, Israel c\u1ea7n c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn m\u1edbi \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00f4ng t\u00e1c t\u00ecnh b\u00e1o.<\/mark><\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kh\u00f4ng l\u00e2u<strong> sau khi\u00a0Chi\u1ebfn tranh<\/strong> Y<strong>om Kippur\u00a0k\u1ebft th\u00fac v\u00e0o n\u0103m 1973, Th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Israel t\u01b0\u01a1ng lai Menachem Begin \u2013 khi \u0111\u00f3 l\u00e0 th\u00e0nh vi\u00ean m\u1edbi t\u1ea1i c\u01a1 quan l\u1eadp ph\u00e1p c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc \u2013 \u0111\u00e3 b\u1ed9c ph\u00e1t ngay t\u1ea1i tr\u1ee5 s\u1edf Knesset. \u201cT\u1ea1i sao h\u1ecd kh\u00f4ng chu\u1ea9n b\u1ecb thi\u1ebft b\u1ecb qu\u00e2n s\u1ef1 tr\u01b0\u1edbc?<\/strong>\u201d \u00f4ng th\u00e9t l\u00ean. Cu\u1ed9c chi\u1ebfn k\u00e9o d\u00e0i 18 ng\u00e0y gi\u1eefa Israel v\u00e0 c\u00e1c l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng li\u00ean minh gi\u1eefa Ai C\u1eadp v\u00e0 Syria, khi\u1ebfn h\u01a1n 2.000 binh s\u0129 Israel thi\u1ec7t m\u1ea1ng, \u0111\u00e3 g\u00e2y ch\u1ea5n \u0111\u1ed9ng kh\u1eafp ch\u00ednh gi\u1edbi v\u00e0 gi\u00e1ng m\u1ed9t \u0111\u00f2n m\u1ea1nh v\u00e0o s\u1ef1 t\u1ef1 tin c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Israel. Begin mu\u1ed1n bi\u1ebft t\u1ea1i sao ch\u00ednh ph\u1ee7 kh\u00f4ng chu\u1ea9n b\u1ecb cho cu\u1ed9c xung \u0111\u1ed9t.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u00e0y nay, th\u1eadt k\u1ef3 l\u1ea1 khi ng\u01b0\u1eddi Israel c\u0169ng \u0111ang t\u1ef1 h\u1ecfi nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. Sau khi Hamas gi\u1ebft ch\u1ebft h\u01a1n 1.000 ng\u01b0\u1eddi trong m\u1ed9t cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng ch\u01b0a c\u00f3 ti\u1ec1n l\u1ec7 v\u00e0o l\u00e3nh th\u1ed5 Israel ng\u00e0y 7\/10, ng\u01b0\u1eddi Israel mu\u1ed1n bi\u1ebft l\u00fd do t\u1ea1i sao c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ca ng\u1ee3i c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc l\u1ea1i ch\u1eb3ng th\u1ec3 bi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng. H\u1ecd c\u0169ng \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi t\u1ea1i sao qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Israel c\u00f3 qu\u00e1 \u00edt thi\u1ebft b\u1ecb ph\u00f2ng th\u1ee7 v\u00e0 nh\u00e2n l\u1ef1c \u0111\u00f3ng \u1edf bi\u00ean gi\u1edbi Gaza.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"981\" height=\"752\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-19023\" style=\"aspect-ratio:1.3045212765957446;width:365px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b.png 981w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b-300x230.png 300w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b-768x589.png 768w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b-465x356.png 465w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-b-652x500.png 652w\" sizes=\"auto, (max-width: 981px) 100vw, 981px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur r\u00f5 r\u00e0ng kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1edbi xung \u0111\u1ed9t Israel-Hamas ng\u00e0y nay. <\/strong>Yom Kippur l\u00e0 cu\u1ed9c chi\u1ebfn gi\u1eefa c\u00e1c qu\u1ed1c gia c\u00f3 ch\u1ee7 quy\u1ec1n v\u00e0 gi\u1eefa c\u00e1c qu\u00e2n \u0111\u1ed9i truy\u1ec1n th\u1ed1ng. <strong>B\u00ean ph\u00e1t \u0111\u1ed9ng chi\u1ebfn tranh \u2013 Ai C\u1eadp v\u00e0 Syria \u2013 mu\u1ed1n gi\u00e0nh l\u1ea1i l\u00e3nh th\u1ed5 \u0111\u00e3 m\u1ea5t v\u00e0o tay Israel trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3<\/strong>. Ngo\u00e0i ra, Yom Kippur di\u1ec5n ra d\u01b0\u1edbi c\u00e1i b\u00f3ng c\u1ee7a Chi\u1ebfn tranh L\u1ea1nh. Moscow v\u00e0 Washington \u0111\u00e3 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u00e1c b\u00ean tham chi\u1ebfn v\u00e0 tham gia \u0111\u00e0m ph\u00e1n v\u1ec1 l\u1ec7nh ng\u1eebng b\u1eafn \u0111\u1ec3 k\u1ebft th\u00fac cu\u1ed9c chi\u1ebfn. <strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-accent-color\">Nh\u01b0ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi Israel, s\u1ef1 b\u1ea5t ng\u1edd \u0111\u1ea7y nh\u1ee5c nh\u00e3 tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng c\u1ee7a Hamas \u0111\u00e3 g\u1ee3i nh\u1edb \u0111\u1ebfn cu\u1ed9c x\u00e2m l\u01b0\u1ee3c g\u00e2y s\u1ed1c n\u0103m 1973 c\u1ee7a T\u1ed5ng th\u1ed1ng Ai C\u1eadp Anwar Sadat.<\/mark><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng ch\u01b0a d\u1eebng l\u1ea1i \u1edf \u0111\u00f3. Tr\u01b0\u1edbc kia v\u00e0 b\u00e2y gi\u1edd, Israel \u0111\u1ec1u tr\u1ea3i qua m\u1ed9t th\u1eddi k\u1ef3 th\u1ecbnh v\u01b0\u1ee3ng kinh t\u1ebf \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c tr\u01b0\u1edbc khi chi\u1ebfn tranh b\u00f9ng n\u1ed5. Ch\u01b0a k\u1ec3, ng\u01b0\u1eddi Israel hi\u1ec3u r\u1eb1ng m\u1ed9t cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng b\u1ea5t ng\u1edd c\u00f3 th\u1ec3 x\u1ea3y ra, nh\u01b0ng n\u1ec1n ch\u00ednh tr\u1ecb c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc n\u00e0y b\u1ecb chi ph\u1ed1i b\u1edfi s\u1ef1 t\u1ef1 tin t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i trong c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 bi\u00ean gi\u1edbi. Israel \u0111\u00e3 gi\u00e0nh \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfn th\u1eafng ngo\u1ea1n m\u1ee5c trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u0103m 1967, \u0111\u00e1nh tan t\u00e1c s\u00e1u qu\u1ed1c gia \u1ea2 R\u1eadp, v\u00e0 t\u0103ng g\u1ea5p b\u1ed1n l\u1ea7n l\u00e3nh th\u1ed5 c\u1ee7a m\u00ecnh. K\u1ec3 t\u1eeb th\u1eddi c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i ch\u01b0a bao gi\u1edd c\u1ea3m th\u1ea5y an to\u00e0n nh\u01b0 v\u1eady: Kinh Th\u00e1nh ghi l\u1ea1i r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i c\u1ed5 ph\u1ea3i m\u1ea5t b\u1ea3y ng\u00e0y m\u1edbi chinh ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c Jericho.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u01b0ng chi\u1ebfn th\u1eafng n\u0103m 1967 l\u00e0 chi\u1ebfn th\u1eafng kh\u00f4ng c\u00f3 h\u1ed3i k\u1ebft. Ai C\u1eadp v\u1eabn quy\u1ebft t\u00e2m b\u00f9 \u0111\u1eafp nh\u1eefng t\u1ed5n th\u1ea5t c\u1ee7a m\u00ecnh. <strong>Trong khi \u0111\u00f3, s\u1ef1 t\u1ef1 tin c\u1ee7a Israel \u0111\u00e3 khi\u1ebfn h\u1ecd m\u1eafc k\u1eb9t trong m\u1ed9t lo\u1ea1t gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh sai l\u1ea7m, d\u1eabn \u0111\u1ebfn m\u1ed9t cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng l\u00e9n l\u00fat s\u00e1u n\u0103m sau \u0111\u00f3 \u2013 <mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-accent-color\">m\u1ed9t lo\u1ea1t gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 v\u1edbi nh\u1eefng gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh m\u00e0 Israel d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a ra tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng c\u1ee7a Hamas.<\/mark><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ed9t l\u1ec7nh ng\u1eebng b\u1eafn \u0111\u00e3 ch\u1ea5m d\u1ee9t Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur sau khi l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng Israel bao v\u00e2y T\u1eadp \u0111o\u00e0n qu\u00e2n s\u1ed1 3 c\u1ee7a Ai C\u1eadp, trong khi ph\u00e1o binh Israel \u0111\u1ea1t t\u1ea7m b\u1eafn t\u1edbi ngo\u1ea1i \u00f4 Damascus. <strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-accent-color\">Nh\u01b0ng c\u00f4ng ch\u00fang Israel coi vi\u1ec7c ch\u00ednh ph\u1ee7 kh\u00f4ng l\u01b0\u1eddng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u1ee3c cu\u1ed9c chi\u1ebfn l\u00e0 \u0111i\u1ec1u kh\u00f4ng th\u1ec3 tha th\u1ee9, v\u00e0 ch\u00ednh ph\u1ee7 Israel bu\u1ed9c ph\u1ea3i m\u1edf m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra s\u00e2u r\u1ed9ng v\u1ec1 nh\u1eefng sai l\u1ea7m c\u1ee7a ch\u00ednh m\u00ecnh.<\/mark><\/strong> Trong l\u1eddi khai tr\u01b0\u1edbc \u1ee7y ban, m\u1ed9t s\u0129 quan t\u00ecnh b\u00e1o Israel th\u1eeba nh\u1eadn qu\u00e2n \u0111\u1ed9i \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 sai r\u1eb1ng cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u0103m 1973 s\u1ebd kh\u00f4ng th\u1ec3 x\u1ea3y ra \u201cd\u1ef1a tr\u00ean nh\u1eefng di\u1ec5n bi\u1ebfn \u1edf Cairo\u201d \u2013 n\u00f3i c\u00e1ch kh\u00e1c, d\u1ef1a tr\u00ean th\u00f4ng tin nghe l\u00e9n trong c\u00e1c cu\u1ed9c th\u1ea3o lu\u1eadn c\u1ea5p cao, nh\u1edd lo\u1ea1t c\u00f4ng ngh\u1ec7 gi\u00e1m s\u00e1t ti\u00ean ti\u1ebfn \u2013 thay v\u00ec s\u1eed d\u1ee5ng nh\u1eefng d\u1ea5u hi\u1ec7u r\u00f5 r\u00e0ng nh\u01b0 vi\u1ec7c Ai C\u1eadp t\u1eadp h\u1ee3p qu\u00e2n \u0111\u1ed9i g\u1ea7n k\u00eanh \u0111\u00e0o Suez.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"435\" height=\"470\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-a.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-19035\" style=\"aspect-ratio:0.925531914893617;width:349px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-a.png 435w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-cuoc-chien-6-ngay-Yom-Kippur-1973-a-278x300.png 278w\" sizes=\"auto, (max-width: 435px) 100vw, 435px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Do Th\u00e1i l\u00e2m chi\u1ebfn<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Khi h\u1ecd ng\u1eebng \u0111\u1ea5u s\u00fang v\u1edbi Hamas, Israel g\u1ea7n nh\u01b0 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd ti\u1ebfn h\u00e0nh m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. D\u00f9 b\u00e1o c\u00e1o c\u1ee7a \u1ee7y ban n\u0103m 1973 d\u00e0i t\u1edbi 2.200 trang, ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00e3 qu\u00ean m\u1ed9t s\u1ed1 b\u00e0i h\u1ecdc l\u1edbn c\u1ee7a Yom Kippur \u2013 nh\u1eefng b\u00e0i h\u1ecdc m\u00e0 Israel c\u1ea7n ph\u1ea3i hi\u1ec3u l\u00fac \u0111\u00f3 v\u00e0 v\u1eabn ph\u1ea3i hi\u1ec3u cho \u0111\u1ebfn b\u00e2y gi\u1edd.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>CU\u1ed8C T\u1ea4N C\u00d4NG T\u00c1O B\u1ea0O<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sau Chi\u1ebfn tranh S\u00e1u ng\u00e0y, n\u0103ng l\u1ef1c qu\u00e2n s\u1ef1 c\u1ee7a Israel \u0111\u00e3 ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh m\u1ebd: trong giai \u0111o\u1ea1n 1967-1973, n\u01b0\u1edbc n\u00e0y \u0111\u00e3 b\u1ed5 sung th\u00eam 178 m\u00e1y bay chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u A-4 Skyhawk, 110 m\u00e1y bay ph\u1ea3n l\u1ef1c F-4 Phantom, v\u00e0 g\u1ea7n 2.000 xe t\u0103ng. C\u00f9ng l\u00fac \u0111\u00f3, n\u1ec1n kinh t\u1ebf Israel t\u0103ng tr\u01b0\u1edfng \u1edf m\u1ee9c \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c l\u00e0 85%. Nhi\u1ec1u th\u00e1ng sau khi Chi\u1ebfn tranh S\u00e1u ng\u00e0y k\u1ebft th\u00fac, c\u00e1c bi\u1ec3n b\u00e1o v\u1eabn n\u1eb1m r\u1ea3i r\u00e1c d\u1ecdc theo bi\u00ean gi\u1edbi n\u0103m 1948 c\u1ee7a Israel, v\u1edbi d\u00f2ng ch\u1eef NGUY HI\u1ec2M! BI\u00caN GI\u1edaI PH\u00cdA TR\u01af\u1edaC. Tr\u00ean m\u1ed9t trong s\u1ed1 c\u00e1c bi\u1ec3n b\u00e1o, ai \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 phun s\u01a1n ch\u1eef KH\u00d4NG tr\u01b0\u1edbc ch\u1eef BI\u00caN GI\u1edaI.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u01b0ng xung \u0111\u1ed9t ch\u01b0a bao gi\u1edd th\u1ef1c s\u1ef1 k\u1ebft th\u00fac. Ch\u1ec9 v\u00e0i tu\u1ea7n sau khi ng\u1eebng b\u1eafn, Ai C\u1eadp \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh ch\u00ecm t\u00e0u&nbsp;<em>Eilat<\/em>, m\u1ed9t t\u00e0u khu tr\u1ee5c c\u1ee7a h\u1ea3i qu\u00e2n Israel, v\u00e0 Israel tr\u1ea3 \u0111\u0169a b\u1eb1ng c\u00e1ch ph\u00e1o k\u00edch v\u00e0o c\u00e1c th\u00e0nh ph\u1ed1 c\u1ee7a Ai C\u1eadp d\u1ecdc theo K\u00eanh \u0111\u00e0o Suez. T\u1ed5ng th\u1ed1ng Ai C\u1eadp l\u00fac b\u1ea5y gi\u1edd, Gamal Abdel Nasser, t\u1eeb ch\u1ed1i c\u00f4ng nh\u1eadn t\u01b0 c\u00e1ch nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc c\u1ee7a Israel, v\u00e0 v\u1eabn ki\u00ean quy\u1ebft chi\u1ebfm l\u1ea1i B\u00e1n \u0111\u1ea3o Sinai m\u00e0 Israel \u0111\u00e3 chi\u1ebfm \u0111\u01b0\u1ee3c trong xung \u0111\u1ed9t. \u00d4ng th\u01b0\u1eddng tuy\u00ean b\u1ed1 \u201cc\u00e1i g\u00ec l\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eb1ng v\u0169 l\u1ef1c s\u1ebd ph\u1ea3i tr\u1ea3 l\u1ea1i b\u1eb1ng v\u0169 l\u1ef1c.\u201d Xung \u0111\u1ed9t c\u00f4ng khai s\u00f4i s\u1ee5c trong su\u1ed1t giai \u0111o\u1ea1n 1969-1970. B\u1ed1n tr\u0103m b\u1ed1n m\u01b0\u01a1i ng\u01b0\u1eddi Israel v\u00e0 h\u00e0ng ch\u1ee5c ngh\u00ecn ng\u01b0\u1eddi Ai C\u1eadp \u0111\u00e3 thi\u1ec7t m\u1ea1ng. Sau khi Li\u00ean X\u00f4 cung c\u1ea5p cho Ai C\u1eadp c\u00e1c h\u1ec7 th\u1ed1ng t\u00ean l\u1eeda SAM-3 ti\u00ean ti\u1ebfn, l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng qu\u00e2n Israel b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u1ea5t m\u00e1y bay v\u1edbi t\u1ed1c \u0111\u1ed9 \u0111\u00e1ng b\u00e1o \u0111\u1ed9ng. Nh\u1eefng n\u1ed7 l\u1ef1c c\u1ee7a M\u1ef9 v\u00e0 Li\u00ean Hi\u1ec7p Qu\u1ed1c nh\u1eb1m l\u00e0m trung gian h\u00f2a b\u00ecnh \u0111\u00e3 th\u1ea5t b\u1ea1i.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u0103m 1970, sau khi Nasser \u0111\u1ed9t ng\u1ed9t qua \u0111\u1eddi v\u00ec m\u1ed9t c\u01a1n \u0111au tim, Sadat \u0111\u00e3 l\u00ean k\u1ebf v\u1ecb \u00f4ng. Trong suy ngh\u0129 c\u1ee7a nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi Ai C\u1eadp, Sadat b\u1ecb cho l\u00e0 k\u00e9m c\u1ecfi h\u01a1n ng\u01b0\u1eddi ti\u1ec1n nhi\u1ec7m, th\u01b0\u1eddng b\u1ecb g\u1ecdi l\u00e0 \u201cch\u00f3 con\u201d (poddle) c\u1ee7a Nasser. Trong c\u00e1c cu\u1ed9c bi\u1ec3u t\u00ecnh \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1, \u0111\u00e1m \u0111\u00f4ng h\u00f4 vang \u201cNg\u01b0\u1eddi kh\u1ed5ng l\u1ed3 \u0111\u00e3 qua \u0111\u1eddi; con l\u1eeba \u0111\u00e3 th\u1ebf ch\u1ed7.\u201d C\u00e1c l\u00e3nh \u0111\u1ea1o n\u01b0\u1edbc ngo\u00e0i c\u0169ng \u0111\u00e1nh gi\u00e1 th\u1ea5p Sadat. Trong h\u1ed3 s\u01a1 ch\u00ednh th\u1ee9c, c\u00e1c quan ch\u1ee9c g\u1ecdi \u00f4ng l\u00e0 \u201cl\u00e3nh \u0111\u1ea1o chuy\u1ec3n ti\u1ebfp.\u201d N\u0103m 1970, m\u1ed9t nghi\u00ean c\u1ee9u t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Israel k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng Sadat c\u00f3 \u201ctr\u00ecnh \u0111\u1ed9 tr\u00ed tu\u1ec7 th\u1ea5p,\u201d trong khi phi\u00ean b\u1ea3n c\u1eadp nh\u1eadt cu\u1ed1i n\u0103m 1972 n\u00f3i th\u00eam r\u1eb1ng \u00f4ng \u201cy\u1ebfu.\u201d Muhammad Hafiz Ismail, c\u1ed1 v\u1ea5n an ninh qu\u1ed1c gia c\u1ee7a Ai C\u1eadp t\u1eeb n\u0103m 1971 \u0111\u1ebfn n\u0103m 1973, tuy\u00ean b\u1ed1 r\u1eb1ng Ngo\u1ea1i tr\u01b0\u1edfng M\u1ef9 Henry Kissinger \u0111\u00e3 \u0111\u1ea3m b\u1ea3o v\u1edbi \u00f4ng r\u1eb1ng n\u1ebfu Ai C\u1eadp b\u1eaft \u0111\u1ea7u m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn kh\u00e1c, \u201cIsrael s\u1ebd chi\u1ebfn th\u1eafng m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa, v\u00e0 chi\u1ebfn th\u1eafng vang d\u1ed9i h\u01a1n c\u1ea3 n\u0103m 1967.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tuy nhi\u00ean, Sadat \u0111\u00e3 nhanh ch\u00f3ng ch\u1ee9ng t\u1ecf m\u00ecnh kh\u00f4ng h\u1ec1 y\u1ebfu. \u0110\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi n\u1ed7 l\u1ef1c \u0111\u1ea3o ch\u00ednh th\u1ea5t b\u1ea1i n\u0103m 1971, n\u1ec1n kinh t\u1ebf ph\u00e1 s\u1ea3n, v\u00e0 l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng s\u0129 quan khao kh\u00e1t tr\u1ea3 th\u00f9 cho nh\u1eefng m\u1ea5t m\u00e1t c\u1ee7a Ai C\u1eadp h\u1ed3i n\u0103m 1967, Sadat k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng \u00f4ng ph\u1ea3i tham chi\u1ebfn. Nh\u01b0ng \u00f4ng \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u m\u00e0 Nasser ch\u01b0a bao gi\u1edd l\u00e0m: \u00f4ng gi\u1eef cho bi\u00ean gi\u1edbi t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i y\u00ean t\u0129nh, lo\u1ea1i b\u1ecf c\u00e1c s\u0129 quan b\u1ea3o th\u1ee7, v\u00e0 b\u1ed5 nhi\u1ec7m m\u1ed9t nh\u00f3m t\u01b0\u1edbng l\u0129nh c\u00f3 n\u0103ng l\u1ef1c, \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u b\u1edfi Saad Shazly, m\u1ed9t qu\u00e2n nh\u00e2n c\u1ea5p th\u1ea5p nh\u01b0ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Shazly v\u00e0 m\u1ed9t nh\u00f3m s\u0129 quan \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ef1a ch\u1ecdn c\u1ea9n th\u1eadn \u0111\u00e3 \u0111\u01b0a ra \u0111\u00e1nh gi\u00e1 t\u1ec9nh t\u00e1o v\u1ec1 \u0111i\u1ec3m m\u1ea1nh v\u00e0 \u0111i\u1ec3m y\u1ebfu c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Ai C\u1eadp, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi v\u1ea1ch ra m\u1ed9t k\u1ebf ho\u1ea1ch chi\u1ebfn tranh \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e2n nh\u1eafc k\u1ef9 l\u01b0\u1ee1ng \u0111\u1ec3 ch\u1ed1ng l\u1ea1i Israel. Shazly k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng, ch\u00ed \u00edt th\u00ec trong giai \u0111o\u1ea1n \u0111\u1ea7u, \u00f4ng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i chi\u1ebfm to\u00e0n b\u1ed9 B\u00e1n \u0111\u1ea3o Sinai, m\u00e0 ch\u1ec9 c\u1ea7n g\u00e2y s\u1ed1c cho Israel, b\u1eb1ng c\u00e1ch ti\u1ebfn kho\u1ea3ng s\u00e1u d\u1eb7m v\u00e0o l\u00e3nh th\u1ed5 \u0111\u1ed1i ph\u01b0\u01a1ng v\u00e0 g\u00e2y th\u01b0\u01a1ng vong. \u00d4ng cho r\u1eb1ng cu\u1ed9c chi\u1ebfn ti\u00eau hao v\u00e0 \u00e1p l\u1ef1c qu\u1ed1c t\u1ebf sau \u0111\u00f3 s\u1ebd bu\u1ed9c Israel ph\u1ea3i r\u00fat lui v\u1ec1 bi\u00ean gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc n\u0103m 1967. \u00d4ng c\u0169ng ngh\u0129 ra c\u00e1ch v\u00f4 hi\u1ec7u h\u00f3a l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng qu\u00e2n v\u00e0 thi\u1ebft gi\u00e1p Israel l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t b\u1eb1ng c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng t\u00ean l\u1eeda \u0111\u1ea5t \u0111\u1ed1i kh\u00f4ng c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4 v\u00e0 t\u00ean l\u1eeda v\u00e1c vai.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tr\u00ean h\u1ebft, k\u1ebf ho\u1ea1ch c\u1ee7a Shazly ph\u1ee5 thu\u1ed9c v\u00e0o y\u1ebfu t\u1ed1 b\u1ea5t ng\u1edd. <strong>\u00d4ng s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t chi\u1ebfn thu\u1eadt m\u00e0 Li\u00ean X\u00f4 \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng th\u00e0nh c\u00f4ng \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1nh l\u1eeba c\u00e1c c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y khi x\u00e2m chi\u1ebfm Ti\u1ec7p Kh\u1eafc n\u0103m 1968: <mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-accent-color\">li\u00ean t\u1ee5c ti\u1ebfn h\u00e0nh c\u00e1c bu\u1ed5i t\u1eadp tr\u1eadn hu\u1ea5n luy\u1ec7n ngay tr\u01b0\u1edbc th\u1ec1m cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng, khi\u1ebfn c\u00e1c nh\u00e0 quan s\u00e1t kh\u00f3 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u00e2u l\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng qu\u00e2n s\u1ef1 th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng v\u00e0 \u0111\u00e2u l\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng chu\u1ea9n b\u1ecb t\u1ea5n c\u00f4ng.<\/mark><\/strong> Ai C\u1eadp \u0111\u00e3 huy \u0111\u1ed9ng v\u00e0 gi\u1ea3i gi\u00e1p qu\u00e2n \u0111\u1ed9i d\u1ecdc K\u00eanh \u0111\u00e0o Suez kh\u00f4ng d\u01b0\u1edbi 22 l\u1ea7n trong kho\u1ea3ng th\u1eddi gian t\u1eeb ng\u00e0y 1\/1\/1973 \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 1\/10\/1973.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ch\u1ec9 m\u1ed9t s\u1ed1 \u00edt s\u0129 quan qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ea5p cao nh\u1ea5t c\u1ee7a Ai C\u1eadp m\u1edbi bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u00e0o ng\u00e0y \u0111\u1ed9ng vi\u00ean th\u1ee9 23, t\u1ee9c ng\u00e0y 6\/10, qu\u00e2n \u0111\u1ed9i s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh v\u01b0\u1ee3t k\u00eanh. Trong s\u1ed1 8.000 l\u00ednh Ai C\u1eadp m\u00e0 Israel sau \u0111\u00f3 b\u1eaft \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i r\u1eb1ng m\u00ecnh bi\u1ebft v\u1ec1 k\u1ebf ho\u1ea1ch t\u1ea5n c\u00f4ng tr\u01b0\u1edbc h\u01a1n m\u1ed9t ng\u00e0y. G\u1ea7n nh\u01b0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00ednh kh\u00e1c \u0111\u1ec1u bi\u1ebft tin trong bu\u1ed5i s\u00e1ng c\u00f9ng ng\u00e0y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3 ch\u1ec9 cho ta bi\u1ebft m\u1ed9t ph\u1ea7n c\u1ee7a c\u00e2u chuy\u1ec7n. Israel \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh gi\u00e1 th\u1ea5p to\u00e0n b\u1ed9 qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Ai C\u1eadp: d\u00f9 Israel \u0111\u00e3 x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t chu\u1ed7i ph\u00e1o \u0111\u00e0i \u0111\u1ec3 gi\u00e1m s\u00e1t c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a Ai C\u1eadp xuy\u00ean bi\u00ean gi\u1edbi, nh\u01b0ng c\u00e1c nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Israel lu\u00f4n ngh\u0129 r\u1eb1ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Cairo kh\u00f4ng th\u1ec3 \u0111\u1ee7 kh\u1ea3 n\u0103ng \u00e1p \u0111\u1ea3o h\u1ecd trong m\u1ed9t cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng ch\u1edbp nho\u00e1ng. N\u0103m 1971, Israel t\u1ed5 ch\u1ee9c m\u1ed9t cu\u1ed9c t\u1eadp tr\u1eadn gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh trong \u0111\u00f3 Ai C\u1eadp di chuy\u1ec3n 3 s\u01b0 \u0111o\u00e0n b\u1ed9 binh v\u00e0 700 xe t\u0103ng qua k\u00eanh \u0111\u00e0o Suez trong 16 gi\u1edd. M\u1ed9t v\u1ecb t\u01b0\u1edbng h\u00e0ng \u0111\u1ea7u \u0111\u00e3 b\u00e1c b\u1ecf t\u00ecnh hu\u1ed1ng gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh n\u00e0y, n\u00f3i r\u1eb1ng \u00f4ng ngh\u0129 \u201ckh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ebfn 10% kh\u1ea3 n\u0103ng h\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3.\u201d \u00d4ng n\u00f3i th\u00eam, binh l\u00ednh \u1ea2 R\u1eadp \u201cthi\u1ebfu nh\u1eefng ph\u1ea9m ch\u1ea5t c\u1ea7n thi\u1ebft cho chi\u1ebfn tranh hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i\u201d, ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 \u201ctr\u00ed tu\u1ec7, kh\u1ea3 n\u0103ng th\u00edch nghi, v\u00e0 ph\u1ea3n \u1ee9ng nhanh\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>NH\u1eeeNG \u0110I\u1ec2M M\u00d9 DO L\u00dd THUY\u1ebeT<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Theo m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra n\u0103m 2005 c\u1ee7a t\u1edd b\u00e1o Israel&nbsp;<em>Yedioth Ahronoth<\/em>, v\u00e0o kho\u1ea3ng n\u0103m 1969, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e0n \u00f4ng cao l\u1edbn, \u0103n b\u1eadn ch\u1ec9nh t\u1ec1 \u0111\u00e3 b\u01b0\u1edbc v\u00e0o \u0111\u1ea1i s\u1ee9 qu\u00e1n Israel \u1edf London v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00f3i chuy\u1ec7n v\u1edbi m\u1ed9t \u0111\u1eb7c v\u1ee5 Mossad. \u201cT\u00f4i mu\u1ed1n l\u00e0m vi\u1ec7c cho c\u00e1c v\u1ecb,\u201d ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y n\u00f3i. \u201cT\u00f4i s\u1ebd cung c\u1ea5p th\u1ee9 th\u00f4ng tin m\u00e0 c\u00e1c v\u1ecb ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 hy v\u1ecdng c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c trong nh\u1eefng gi\u1ea5c m\u01a1 \u0111i\u00ean r\u1ed3 nh\u1ea5t c\u1ee7a m\u00ecnh. T\u00f4i mu\u1ed1n ti\u1ec1n, r\u1ea5t nhi\u1ec1u ti\u1ec1n. V\u00e0 tin t\u00f4i \u0111i, c\u00e1c v\u1ecb s\u1ebd vui v\u1ebb tr\u1ea3 ti\u1ec1n.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Qu\u1ea3 th\u1ef1c, ng\u01b0\u1eddi Israel \u0111\u00e3 vui l\u00f2ng tr\u1ea3 ti\u1ec1n v\u00ec ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ec1 ngh\u1ecb l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi h\u1ecd l\u00e0 <strong>Ashraf Marwan \u2013 th\u01b0 k\u00fd c\u1ee7a Anwar Sadat v\u00e0 l\u00e0 con r\u1ec3 c\u1ee7a Nasser.<\/strong> Cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra c\u1ee7a\u00a0<em>Yedioth Ahronoth<\/em>\u00a0ti\u1ebft l\u1ed9 r\u1eb1ng Marwan \u0111\u00e3 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c 24 tri\u1ec7u USD t\u1eeb ng\u01b0\u1eddi Israel, t\u00ednh theo t\u1ef7 gi\u00e1 ng\u00e0y nay. (\u0110\u1ec3 so s\u00e1nh, c\u00f4ng d\u00e2n M\u1ef9 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ti\u1ec1n nh\u1ea5t t\u1eeb vi\u1ec7c l\u00e0m gi\u00e1n \u0111i\u1ec7p l\u00e0 \u0111i\u1ec7p vi\u00ean hai mang c\u1ee7a CIA Aldrich Ames, ng\u01b0\u1eddi ch\u1ec9 nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ed1 ti\u1ec1n t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng 4 tri\u1ec7u USD ng\u00e0y nay.)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong s\u1ed1 nhi\u1ec1u th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o kh\u00e1c, <strong>Marwan \u0111\u00e3 cung c\u1ea5p cho ng\u01b0\u1eddi qu\u1ea3n l\u00fd t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a m\u00ecnh m\u1ed9t th\u00f4ng tin c\u00f3 v\u1ebb quan tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn m\u1ee9c c\u00e1c nh\u00e0 ho\u1ea1ch \u0111\u1ecbnh qu\u00e2n s\u1ef1 Israel \u0111\u00e3 \u0111\u1eb7t ra m\u1ed9t thu\u1eadt ng\u1eef Do Th\u00e1i \u0111\u1ec3 m\u00f4 t\u1ea3 n\u00f3:\u00a0<em>Conceptzia<\/em>, hay \u201ckh\u00e1i ni\u1ec7m.\u201d<\/strong> <strong><mark style=\"background-color:rgba(0, 0, 0, 0)\" class=\"has-inline-color has-accent-color\">Conceptzia cho r\u1eb1ng Ai C\u1eadp s\u1ebd kh\u00f4ng tham chi\u1ebfn cho \u0111\u1ebfn khi h\u1ecd c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c m\u00e1y bay chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ti\u00ean ti\u1ebfn c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4, \u0111\u1ee7 kh\u1ea3 n\u0103ng c\u1ea1nh tranh v\u1edbi Kh\u00f4ng qu\u00e2n Israel.<\/mark><\/strong> \u1ede th\u1eddi \u0111i\u1ec3m \u0111\u00f3, c\u0169ng nh\u01b0 b\u00e2y gi\u1edd, tr\u00ean b\u00e0n c\u1edd k\u1ebf ho\u1ea1ch qu\u00e2n s\u1ef1 c\u1ee7a Israel, nh\u1eefng m\u00e1y bay chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u c\u00f3 g\u1eafn Ng\u00f4i sao David tr\u00ean th\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 qu\u00e2n c\u1edd l\u1edbn nh\u1ea5t: g\u1ea7n 50% ng\u00e2n s\u00e1ch qu\u1ed1c ph\u00f2ng c\u1ee7a Israel l\u00e0 d\u00e0nh cho kh\u00f4ng qu\u00e2n. (Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, t\u1eeb n\u0103m 1967 \u0111\u1ebfn n\u0103m 1972, Israel \u0111\u00e3 chi 10% t\u1ed5ng GDP c\u1ee7a m\u00ecnh ch\u1ec9 ri\u00eang cho l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng kh\u00f4ng qu\u00e2n.) Sadat \u0111\u00e3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ecfa thu\u1eadn v\u1edbi Moscow \u0111\u1ec3 mua m\u00e1y bay ph\u1ea3n l\u1ef1c c\u1ee7a Li\u00ean X\u00f4, nh\u01b0ng nh\u1eefng chi\u1ebfc m\u00e1y bay n\u00e0y ph\u1ea3i \u0111\u1ebfn cu\u1ed1i n\u0103m 1974 m\u1edbi \u0111\u01b0\u1ee3c giao cho Ai C\u1eadp. V\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ta c\u1ea7n th\u00eam \u00edt nh\u1ea5t m\u1ed9t n\u0103m \u0111\u1ec3 \u0111\u00e0o t\u1ea1o phi c\u00f4ng, n\u00ean v\u00e0o n\u0103m 1973, Israel cho r\u1eb1ng h\u1ecd v\u1eabn s\u1ebd an to\u00e0n trong nhi\u1ec1u th\u00e1ng t\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ed9t s\u1ed1 quan ch\u1ee9c Israel lo ng\u1ea1i vi\u1ec7c ph\u1ee5 thu\u1ed9c qu\u00e1 nhi\u1ec1u v\u00e0o Marwan, ho\u1eb7c v\u00e0o c\u00e1c c\u00f4ng ngh\u1ec7 gi\u00e1m s\u00e1t ti\u00ean ti\u1ebfn. Gi\u1eefa n\u0103m 1973, \u0111\u1ea1i t\u00e1 Israel, Yossi Langotsky, \u0111\u00e3 ph\u00e0n n\u00e0n v\u1edbi m\u1ed9t s\u0129 quan t\u00ecnh b\u00e1o tr\u1ebb tu\u1ed5i \u2013 Ehud Barak, th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a Israel \u2013 r\u1eb1ng \u00f4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 hi\u1ec3u t\u1ea1i sao h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Israel \u201cc\u00f3 gan n\u00f3i, \u2018S\u1ebd c\u00f3 chi\u1ebfn tranh, ho\u1eb7c S\u1ebd kh\u00f4ng c\u00f3 chi\u1ebfn tranh.\u2019 T\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang ta \u0111\u1ec1u bi\u1ebft m\u00ecnh c\u00f3 r\u1ea5t \u00edt th\u00f4ng tin, nh\u01b0ng h\u1ecd l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1eafp gh\u00e9p ch\u00fang l\u1ea1i v\u1edbi nhau th\u00e0nh \u0111\u1ee7 th\u1ee9 l\u00fd thuy\u1ebft ph\u1ee9c t\u1ea1p.\u201d Tuy nhi\u00ean, c\u00e1c quan ch\u1ee9c h\u00e0ng \u0111\u1ea7u c\u1ee7a Israel tin r\u1eb1ng kh\u1ea3 n\u0103ng thu th\u1eadp th\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o v\u01b0\u1ee3t tr\u1ed9i c\u1ee7a h\u1ecd s\u1ebd l\u00e0 k\u1ebf ho\u1ea1ch d\u1ef1 ph\u00f2ng n\u1ebfu Marwan nh\u1ea7m l\u1eabn. Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u c\u01a1 quan t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Israel n\u00f3i r\u1eb1ng n\u0103ng l\u1ef1c t\u00ecnh b\u00e1o c\u1ee7a Israel l\u00e0 \u201cb\u1ea3o hi\u1ec3m c\u1ee7a t\u00f4i, ph\u00f2ng khi c\u00f3 sai s\u00f3t trong Conceptzia.\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>M\u00f9a thu n\u0103m 1973, Vua Hussein c\u1ee7a Jordan, qu\u1ed1c gia khi \u0111\u00f3 \u0111ang xung \u0111\u1ed9t v\u1edbi Ai C\u1eadp v\u00e0 Syria, \u0111\u00e3 b\u00ed m\u1eadt g\u1eb7p Th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Israel Golda Meir \u0111\u1ec3 c\u1ea3nh b\u00e1o r\u1eb1ng Ai C\u1eadp v\u00e0 Syria \u0111ang chu\u1ea9n b\u1ecb tham chi\u1ebfn, <\/strong>nh\u01b0ng l\u1eddi c\u1ea3nh b\u00e1o c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e3 kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00fa \u00fd. T\u00ecnh b\u00e1o Israel \u0111\u00e3 x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c 45 \u201cd\u1ea5u hi\u1ec7u chi\u1ebfn tranh\u201d c\u1ea7n ch\u00fa \u00fd, v\u00e0 h\u01a1n 30 trong s\u1ed1 n\u00e0y t\u1ed3n t\u1ea1i tr\u00ean th\u1ef1c \u0111\u1ecba v\u00e0o \u0111\u1ea7u th\u00e1ng 10\/1973. Tuy nhi\u00ean, b\u1ecb m\u1eafc k\u1eb9t v\u1edbi Conceptzia, c\u00e1c nh\u00e0 ho\u1ea1ch \u0111\u1ecbnh qu\u00e2n s\u1ef1 Israel kh\u0103ng kh\u0103ng r\u1eb1ng h\u1ea7u h\u1ebft nh\u1eefng d\u1ea5u hi\u1ec7u n\u00e0y \u0111\u1ec1u ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng hu\u1ea5n luy\u1ec7n qu\u00e2n s\u1ef1. Marwan c\u0169ng kh\u00f4ng c\u1ea3nh b\u00e1o v\u1ec1 cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng s\u1eafp x\u1ea3y ra cho \u0111\u1ebfn m\u1ed9t \u0111\u00eam tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u1ec1 cu\u1ed9c chi\u1ebfn Yom Kippur, t\u00ecnh b\u00e1o Israel ph\u00e1t hi\u1ec7n ra r\u1eb1ng T\u1ed5ng th\u1ed1ng Ai C\u1eadp Anwar Sadat c\u0169ng c\u00f3 sai l\u1ea7m c\u1ee7a ri\u00eang m\u00ecnh. L\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a Sadat v\u01b0\u1ee3t qua K\u00eanh \u0111\u00e0o Suez v\u00e0 t\u1ea5n c\u00f4ng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Israel v\u1edbi hy v\u1ecdng bu\u1ed9c Israel r\u00fat kh\u1ecfi B\u00e1n \u0111\u1ea3o Sinai m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec7p \u01b0\u1edbc h\u00f2a b\u00ecnh. Sau c\u00f9ng, Sadat \u0111\u00e3 b\u1ecb ch\u1eb7n l\u1ea1i khi qu\u00e2n Israel bao v\u00e2y qu\u00e2n \u0111\u1ed9i c\u1ee7a \u00f4ng. Nh\u01b0ng k\u1ebf ho\u1ea1ch g\u00e2y s\u1ed1c cho ng\u01b0\u1eddi Israel c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u00e3 th\u00e0nh c\u00f4ng.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>T\u01af\u01a0NG LAI T\u01af\u01a0I S\u00c1NG H\u01a0N<\/strong><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"688\" height=\"405\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Hamas.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-18689\" style=\"aspect-ratio:1.6987654320987655;width:496px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Hamas.png 688w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Hamas-300x177.png 300w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Hamas-465x274.png 465w\" sizes=\"auto, (max-width: 688px) 100vw, 688px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">L\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng Hamas<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>C\u00f3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec3m t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd gi\u1eefa \u0111\u1ed9ng l\u1ef1c d\u1eabn \u0111\u1ebfn Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur v\u00e0 cu\u1ed9c chi\u1ebfn ng\u00e0y nay.<\/strong> Hamas \u0111\u00e3 s\u1eed d\u1ee5ng m\u1ed9t chi\u1ebfn thu\u1eadt t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 nh\u01b0 c\u1ee7a Ai C\u1eadp, <strong>b\u1eb1ng c\u00e1ch t\u0103ng c\u01b0\u1eddng c\u00e1c cu\u1ed9c t\u1eadp tr\u1eadn hu\u1ea5n luy\u1ec7n g\u00e2y m\u1ea5t t\u1eadp trung, li\u00ean t\u1ee5c di chuy\u1ec3n c\u00e1c chi\u1ebfn binh d\u1ecdc bi\u00ean gi\u1edbi Israel-Gaza trong nhi\u1ec1u th\u00e1ng qua<\/strong>. Israel c\u0169ng \u0111\u00e1nh gi\u00e1 th\u1ea5p s\u1ef1 t\u1ef1 tin, kh\u1ea3 n\u0103ng l\u1eadp k\u1ebf ho\u1ea1ch, v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng tr\u1ed1n tr\u00e1nh s\u1ef1 gi\u00e1m s\u00e1t c\u1ee7a Hamas. Ali Baraka, m\u1ed9t quan ch\u1ee9c c\u1ea5p cao c\u1ee7a Hamas, ti\u1ebft l\u1ed9 ch\u1ec9 m\u1ed9t s\u1ed1 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u1ea5p cao c\u1ee7a Hamas bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u00e0o ng\u00e0y 7\/10, c\u00e1c tay s\u00fang s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh x\u00f4ng qua h\u00e0ng r\u00e0o bi\u00ean gi\u1edbi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sau khi chi\u1ebfn tranh Israel-Hamas k\u1ebft th\u00fac, ng\u01b0\u1eddi Israel g\u1ea7n nh\u01b0 ch\u1eafc ch\u1eafn s\u1ebd tri\u1ec7u t\u1eadp m\u1ed9t \u1ee7y ban \u0111i\u1ec1u tra. Ng\u00e0y 18\/11\/1973, Israel \u1ee7y quy\u1ec1n cho \u1ee6y ban Agranat, \u0111\u1ee9ng \u0111\u1ea7u l\u00e0 Ch\u00e1nh \u00e1n T\u00f2a \u00e1n T\u1ed1i cao Shimon Agranat, \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u tra nh\u1eefng th\u1ea5t b\u1ea1i trong Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur. \u1ee6y ban \u0111\u00e3 nghe \u00fd ki\u1ebfn t\u1eeb 90 nh\u00e2n ch\u1ee9ng v\u00e0 y\u00eau c\u1ea7u c\u00e1c nh\u00e0 \u0111i\u1ec1u tra thu th\u1eadp l\u1eddi khai t\u1eeb 188 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. B\u00e1o c\u00e1o c\u1ee7a \u1ee7y ban \u0111\u1ed5 l\u1ed7i cho s\u1ef1 ph\u1ee5 thu\u1ed9c qu\u00e1 m\u1ee9c v\u00e0o Conceptzia v\u00e0 \u201cth\u00f4ng tin t\u00ecnh b\u00e1o v\u00e0ng\u201d \u0111\u1ebfn t\u1eeb qu\u00e1 \u00edt ngu\u1ed3n tin Ai C\u1eadp c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ecdi \u1ee7y ban \u0111i\u1ec1u tra ti\u1ebfp theo \u1edf Israel \u0111\u1ec1u t\u1ed3n t\u1ea1i d\u01b0\u1edbi c\u00e1i b\u00f3ng c\u1ee7a \u1ee6y ban Agranat. T\u1ed5 ch\u1ee9c n\u00e0y \u0111\u00e3 thi\u1ebft l\u1eadp c\u00e1i m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Israel ng\u00e0y nay g\u1ecdi l\u00e0 \u201cv\u0103n h\u00f3a ch\u1eb7t \u0111\u1ea7u\u201d \u2013 b\u1ea3n n\u0103ng \u0111\u00e1p l\u1ea1i th\u1ea5t b\u1ea1i b\u1eb1ng c\u00e1c v\u1ee5 sa th\u1ea3i v\u00e0 t\u1eeb ch\u1ee9c h\u00e0ng lo\u1ea1t, v\u1edbi hy v\u1ecdng r\u1eb1ng vi\u1ec7c x\u1eed ph\u1ea1t nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m s\u1ebd ng\u0103n ch\u1eb7n th\u1ea5t b\u1ea1i t\u00e1i di\u1ec5n. M\u1ed9t tu\u1ea7n sau khi \u1ee7y ban \u0111\u01b0a ra b\u00e1o c\u00e1o s\u01a1 b\u1ed9 v\u00e0o ng\u00e0y 2\/4\/1974, Meir tuy\u00ean b\u1ed1 t\u1eeb ch\u1ee9c. B\u1ed9 tr\u01b0\u1edfng Qu\u1ed1c ph\u00f2ng, B\u1ed9 tr\u01b0\u1edfng Ngo\u1ea1i giao, v\u00e0 B\u1ed9 tr\u01b0\u1edfng T\u00e0i ch\u00ednh Israel c\u0169ng l\u1ea7n l\u01b0\u1ee3t b\u1ecb thay th\u1ebf. Meir nh\u1eadn x\u00e9t r\u1eb1ng n\u1ebfu c\u00f3 b\u1ea5t k\u1ef3 anh h\u00f9ng Israel n\u00e0o trong Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur th\u00ec \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 David Elazar, tham m\u01b0u tr\u01b0\u1edfng qu\u00e2n \u0111\u1ed9i. Tuy nhi\u00ean, \u00f4ng c\u0169ng b\u1ecb sa th\u1ea3i.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u1ee6y ban \u0111i\u1ec1u tra theo sau chi\u1ebfn tranh Israel-Hamas c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f2n kh\u1eafc nghi\u1ec7t h\u01a1n \u0111\u1ed1i v\u1edbi gi\u1edbi l\u00e3nh \u0111\u1ea1o hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u1ee7a Israel. \u1ee6y ban Agranat k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng Israel \u0111\u00e3 ph\u1edbt l\u1edd nh\u1eefng d\u1ea5u hi\u1ec7u chi\u1ebfn tranh kh\u00f4ng th\u1ec3 nh\u1ea7m l\u1eabn, v\u00e0 u\u1ef7 ban s\u1eafp t\u1edbi c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng s\u1ebd \u0111\u01b0a ra k\u1ebft lu\u1eadn t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1. Nh\u01b0ng nh\u1eefng gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh sai l\u1ea7m c\u1ed1t l\u00f5i c\u1ee7a Israel th\u1eddi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 t\u00e1c \u0111\u1ed9ng s\u00e2u r\u1ed9ng h\u01a1n nh\u1eefng gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0o n\u0103m 1973, c\u1eafm r\u1ec5 \u1edf tr\u1ecdng t\u00e2m c\u1ee7a chi\u1ebfn l\u01b0\u1ee3c m\u00e0 Israel \u0111\u00e3 \u00e1p d\u1ee5ng k\u1ec3 t\u1eeb khi r\u00fat kh\u1ecfi Gaza g\u1ea7n 20 n\u0103m tr\u01b0\u1edbc.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00f9 kh\u00f4ng ai tin r\u1eb1ng h\u00f2a b\u00ecnh s\u1ebd \u0111\u1ebfn sau khi Israel r\u00fat kh\u1ecfi Gaza, nh\u01b0ng c\u00e1c quan ch\u1ee9c cho r\u1eb1ng bi\u00ean gi\u1edbi c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1eef t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u1ed5n \u0111\u1ecbnh th\u00f4ng qua c\u00e1c bi\u1ec7n ph\u00e1p r\u0103n \u0111e \u2013 ph\u1ea3n \u1ee9ng m\u1ea1nh m\u1ebd tr\u01b0\u1edbc m\u1ed7i cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng \u2013 v\u00e0 khuy\u1ebfn kh\u00edch kinh t\u1ebf. N\u0103m 2022, Israel \u0111\u00e3 c\u1eed 67.000 xe t\u1ea3i ch\u1edf h\u00e0ng \u0111\u1ebfn Gaza v\u00e0 c\u1ea5p gi\u1ea5y ph\u00e9p cho 20.000 ng\u01b0\u1eddi Gaza l\u00e0m vi\u1ec7c t\u1ea1i Israel. C\u00e1c nh\u00e0 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o Israel tin r\u1eb1ng Hamas s\u1ebd kh\u00f4ng bao gi\u1edd m\u1ea1o hi\u1ec3m \u0111\u1ec3 m\u1ea5t s\u1ef1 h\u1ed7 tr\u1ee3 v\u1eadt ch\u1ea5t \u1edf m\u1ee9c \u0111\u1ed9 l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"667\" height=\"382\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-quan-doi-dang-tuan-tra-duong-pho-sau-khi-Hamas-tan-cong.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-18942\" style=\"aspect-ratio:1.7460732984293195;width:504px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-quan-doi-dang-tuan-tra-duong-pho-sau-khi-Hamas-tan-cong.png 667w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-quan-doi-dang-tuan-tra-duong-pho-sau-khi-Hamas-tan-cong-300x172.png 300w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Do-Thai-quan-doi-dang-tuan-tra-duong-pho-sau-khi-Hamas-tan-cong-465x266.png 465w\" sizes=\"auto, (max-width: 667px) 100vw, 667px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Do Th\u00e1i tu\u1ea7n tra \u0111\u1ec3 ti\u1ec3u tr\u1eeb qu\u00e2n Hamas trong \u0111\u1ea5t Do Th\u00e1i<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong m\u1ed9t th\u1eddi gian, gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh n\u00e0y c\u00f3 v\u1ebb \u0111\u00fang. Hamas v\u00e0 Israel th\u1ec9nh tho\u1ea3ng b\u1eafn t\u00ean l\u1eeda v\u00e0o nhau v\u00e0 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ea7u trong m\u1ed9t v\u00e0i cu\u1ed9c chi\u1ebfn nh\u1ecf. Nh\u01b0ng xung \u0111\u1ed9t d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 qu\u1ea3n l\u00fd \u0111\u01b0\u1ee3c v\u00e0 nh\u1edd \u0111\u00f3 ti\u1ebft ki\u1ec7m cho ng\u01b0\u1eddi n\u1ed9p thu\u1ebf Israel h\u00e0ng t\u1ef7 \u0111\u00f4 la: \u0110\u1ec3 chi\u1ebfm \u0111\u00f3ng Gaza trong giai \u0111o\u1ea1n tr\u01b0\u1edbc n\u0103m 2005, Israel ti\u00eau t\u1ed1n kho\u1ea3ng 1,5 t\u1ef7 \u0111\u00f4 la m\u1ed9t n\u0103m, t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng 1% GDP c\u1ee7a n\u01b0\u1edbc n\u00e0y v\u00e0o gi\u1eefa nh\u1eefng n\u0103m 2000, ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 h\u1ed7 tr\u1ee3 ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Palestine, ch\u01b0a k\u1ec3 chi ph\u00ed \u0111\u1ed3n tr\u00fa 24.000 qu\u00e2n \u0111\u1ec3 b\u1ea3o v\u1ec7 8.000 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecbnh c\u01b0 Israel. Vi\u1ec7c gi\u1ea3i ph\u00f3ng g\u00e1nh n\u1eb7ng t\u00e0i ch\u00ednh n\u00e0y ch\u1eafc ch\u1eafn \u0111\u00e3 \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 l\u1edbn trong vi\u1ec7c GDP c\u1ee7a Israel t\u0103ng g\u1ea7n g\u1ea5p b\u1ed1n l\u1ea7n t\u1eeb n\u0103m 2005 \u0111\u1ebfn nay. V\u1edbi vi\u1ec7c l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f2n \u0111\u00f3ng qu\u00e2n l\u00e2u d\u00e0i \u1edf Gaza, th\u01b0\u01a1ng vong c\u1ee7a Israel c\u0169ng gi\u1ea3m m\u1ea1nh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Nh\u01b0ng nh\u01b0 cu\u1ed9c t\u1ea5n c\u00f4ng c\u1ee7a Hamas \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh, Israel ch\u01b0a gi\u1ea3i quy\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 an ninh c\u1ee7a m\u00ecnh. C\u00e1c quan ch\u1ee9c Israel c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00e3 k\u1ebft lu\u1eadn qu\u00e1 s\u1edbm r\u1eb1ng h\u1ecd \u0111\u00e3 v\u00f4 hi\u1ec7u h\u00f3a ho\u00e0n to\u00e0n m\u1ed1i nguy hi\u1ec3m nghi\u00eam tr\u1ecdng nh\u1ea5t t\u1eeb k\u1ebb th\u00f9, v\u00e0 quan tr\u1ecdng h\u01a1n, h\u1ecd \u0111\u00e3 hi\u1ec3u sai \u0111\u1ed9ng c\u01a1 c\u1ee7a k\u1ebb th\u00f9.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Trong l\u1eddi khai tr\u01b0\u1edbc \u1ee6y ban Winograd \u2013 cu\u1ed9c \u0111i\u1ec1u tra c\u1ee7a Israel v\u1ec1 cu\u1ed9c chi\u1ebfn n\u0103m 2006 v\u1edbi Hezbollah \u2013 c\u1ef1u th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Israel ki\u00eam th\u00e0nh vi\u00ean Knesset Shimon Peres n\u00f3i r\u1eb1ng cu\u1ed9c chi\u1ebfn \u0111\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 c\u1ea1nh tranh c\u1ee7a nh\u1eefng sai l\u1ea7m, v\u00e0 sai l\u1ea7m l\u1edbn nh\u1ea5t l\u00e0 tham gia v\u00e0o m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn ngay t\u1eeb \u0111\u1ea7u. Nh\u01b0ng sau xung \u0111\u1ed9t, k\u1ec3 c\u1ea3 nh\u1eefng xung \u0111\u1ed9t t\u1ed3i t\u1ec7 nh\u1ea5t, v\u1eabn c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i \u0111\u1ec3 c\u1ea3i thi\u1ec7n t\u00ecnh h\u00ecnh. Sau Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur, Ai C\u1eadp v\u00e0 Israel \u0111\u00e3 k\u00fd m\u1ed9t th\u1ecfa thu\u1eadn h\u00f2a b\u00ecnh, trong \u0111\u00f3 Israel tr\u1ea3 l\u1ea1i B\u00e1n \u0111\u1ea3o Sinai v\u00e0 Ai C\u1eadp ch\u00ednh th\u1ee9c c\u00f4ng nh\u1eadn s\u1ef1 t\u1ed3n t\u1ea1i c\u1ee7a Israel.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u00e0y nay c\u0169ng t\u1ed3n t\u1ea1i m\u1ed9t s\u1ed1 c\u01a1 h\u1ed9i t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 cho h\u00f2a b\u00ecnh. <strong>Ai \u0111\u00f3 s\u1ebd ph\u1ea3i n\u1eafm quy\u1ec1n ki\u1ec3m so\u00e1t Gaza n\u1ebfu chi\u1ebfn d\u1ecbch c\u1ee7a Israel l\u1eadt \u0111\u1ed5 Hamas. C\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00f3 s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t l\u1ef1c l\u01b0\u1ee3ng li\u00ean \u1ea2 R\u1eadp, d\u1eabn \u0111\u1ea7u b\u1edfi Ai C\u1eadp v\u00e0 \u1ea2 R\u1eadp Saudi, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u1ec3 ch\u1ecbu tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u1ec1 an ninh v\u00e0 gi\u00fap Ch\u00ednh quy\u1ec1n D\u00e2n t\u1ed9c Palestine c\u00f3 tr\u1ee5 s\u1edf t\u1ea1i Ramallah l\u00ean n\u1eafm quy\u1ec1n \u1edf Gaza, \u0111\u01b0\u1ee3c khuy\u1ebfn kh\u00edch b\u1edfi c\u00e1c \u0111\u1ea3m b\u1ea3o an ninh c\u1ee7a M\u1ef9 v\u00e0 vi\u1ec7c cho ph\u00e9p l\u00e0m gi\u00e0u uranium cho m\u1ee5c \u0111\u00edch d\u00e2n s\u1ef1.<\/strong> C\u00e2u chuy\u1ec7n v\u1ec1 Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur g\u1ee3i \u00fd r\u1eb1ng khi r\u1ea5t nhi\u1ec1u gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh c\u0169 b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf, th\u00ec nh\u1eefng gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh tai h\u1ea1i \u2013 ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 gi\u1ea3 \u0111\u1ecbnh r\u1eb1ng kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 gi\u1ea3i ph\u00e1p hai nh\u00e0 n\u01b0\u1edbc, ho\u1eb7c kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 s\u1ef1 qu\u1ea3n l\u00fd hi\u1ec7u qu\u1ea3 \u1edf c\u00e1c v\u00f9ng l\u00e3nh th\u1ed5 c\u1ee7a Palestine \u2013 c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb b\u00e1c b\u1ecf.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Uri Kaufman <\/strong><br><em>T\u00e1c gi\u1ea3 cu\u1ed1n s\u00e1ch \u201cEighteen Days in October: The Yom Kippur War and How It Created the Modern Middle East.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ngu\u1ed3n:\u00a0Uri Kaufman, \u201cThe Real Lessons of the Yom Kippur War,\u201d\u00a0Foreign Affairs,\u00a020\/10\/2023 Bi\u00ean d\u1ecbch:&nbsp;Nguy\u1ec5n Th\u1ecb Kim Ph\u1ee5ng \u0110\u1ec3 \u0111\u00e1nh b\u1ea1i Hamas, Israel c\u1ea7n c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn m\u1edbi \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00f4ng t\u00e1c t\u00ecnh b\u00e1o. Kh\u00f4ng l\u00e2u sau khi\u00a0Chi\u1ebfn tranh Yom Kippur\u00a0k\u1ebft th\u00fac v\u00e0o n\u0103m 1973, Th\u1ee7 t\u01b0\u1edbng Israel t\u01b0\u01a1ng lai Menachem Begin<span class=\"more-link\"><a href=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=19033\">\u0111\u1ecdc ti\u1ebfp&#8230;<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":19034,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","footnotes":""},"categories":[7,8,12,53],"tags":[165,118,212,297,528,82],"class_list":["entry","author-ntviet","post-19033","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-binhluan","category-chinhtri-xahoi","category-chuyenmuc","category-kinhte-chinhtri","tag-binh-luan","tag-chinh-tri","tag-chuyen-de","tag-do-thai","tag-hamas","tag-kinh-te"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19033","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=19033"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/19033\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/19034"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=19033"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=19033"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=19033"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}