{"id":28008,"date":"2026-03-05T07:03:37","date_gmt":"2026-03-05T07:03:37","guid":{"rendered":"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=28008"},"modified":"2026-03-30T05:41:37","modified_gmt":"2026-03-30T05:41:37","slug":"bo-phim-the-vietnam-warcua-ken-burns-va-lynn-novickduoi-mat-nha-van-va-cung-la-nguoi-linhvnch-pham-tin-an-ninh-bai-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=28008","title":{"rendered":"<strong>B\u1ed9 phim \u201cThe Vietnam War\u201d<br>c\u1ee7a Ken Burns v\u00e0 Lynn Novick<br>D\u01b0\u1edbi m\u1eaft Nh\u00e0 V\u0103n v\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 Ng\u01b0\u1eddi L\u00ednh<br>VNCH Ph\u1ea1m T\u00edn An Ninh \u2013 B\u00e0i 3<\/strong><br><span style='color:#00a0ff;font-size:.9em;font-weight:500;'>-Tr\u1ea7n Phong V\u0169<\/span>"},"content":{"rendered":"\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>B\u00e0i 3 &#8211; T\u1eeb Ch\u1ecdn L\u1ef1a Ch\u1ee9ng T\u00e1 T\u1edbi \u0110\u1ea3o L\u1ed9n B\u1ea3n Ch\u1ea5t Cu\u1ed9c Chi\u1ebfn<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p><em><strong>Tr\u1ea7n Phong V\u0169<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">I. V\u00e0i D\u1eef Ki\u1ec7n Tr\u00ean M\u1ea1ng, Tr\u01b0\u1edbc Khi Tr\u1edf L\u1ea1i Ch\u1ee7 \u0110\u1ec1<\/h4>\n\n\n\n<p>Tr\u01b0\u1edbc khi ti\u1ebfp t\u1ee5c lu\u1eadn b\u00e0n v\u1ec1 ph\u1ea3n bi\u1ec7n c\u1ee7a nh\u00e0 v\u0103n Ph\u1ea1m T\u00edn An Ninh (PTAN), ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft t\u00f3m t\u1eaft v\u00e0i d\u1eef ki\u1ec7n t\u00ecm th\u1ea5y tr\u00ean m\u1ea1ng c\u00f9ng v\u1edbi hai s\u1eed li\u1ec7u gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a TS Nguy\u1ec5n Ti\u1ebfn H\u01b0ng* li\u00ean quan t\u1edbi b\u1ed9 phim The Viet Nam War.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong m\u1ed9t b\u00e0i vi\u1ebft tr\u01b0\u1edbc khi phim \u0111\u01b0\u1ee3c PBS chi\u1ebfu l\u1ea7n \u0111\u1ea7u, 8 gi\u1edd s\u00e1ng ng\u00e0y 18-9-2017, Tr\u01b0\u01a1ng Huy San, m\u1ed9t nh\u00e0 b\u00e1o trong n\u01b0\u1edbc cho hay, trong s\u1ed1 c\u00e1c nh\u00e2n v\u1eadt ph\u00e1t bi\u1ec3u, \u00f4ng \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao B\u1ea3o Ninh qua c\u00e2u n\u00f3i ng\u1eafn: <em>\u201cCh\u1ec9 c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1eadt s\u1ef1 \u0111\u00e1nh nhau m\u1edbi b\u00e0n chuy\u1ec7n ai th\u1eafng, ai thua; kh\u00f4ng th\u1eafng thua g\u00ec \u1edf \u0111\u00e2y, ch\u1ec9 c\u00f3 tan n\u00e1t, x\u00e1c ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t ch\u1ed3ng l\u00ean ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t\u201d<\/em>. \u00d4ng vi\u1ebft ti\u1ebfp, <em>\u201cB\u1ed9 phim, theo t\u00f4i, \u0111\u00e3 c\u00e1o bu\u1ed9c g\u1ea7n nh\u01b0 m\u1ecdi t\u1ed9i cho Washington, \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao H\u00e0 N\u1ed9i, coi th\u01b0\u1eddng Vi\u1ec7t Nam C\u1ed9ng H\u00f2a\u201d<\/em>.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"241\" height=\"158\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28040\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Tr\u01b0\u01a1ng Huy San (Huy \u0110\u1ee9c), <br>t\u00e1c gi\u1ea3 &#8220;B\u00ean Th\u1eafng Cu\u1ed9c&#8221; b\u1ecb t\u00f9 <br>30 th\u00e1ng v\u1ec1 t\u1ed9i &#8220;l\u1ee3i d\u1ee5ng t\u1ef1 do&#8221;<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>C\u00e2u \u0111\u00e1p c\u1ee7a B\u1ea3o Ninh v\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n th\u00eam c\u1ee7a t\u00e1c gi\u1ea3 h\u1ecd Tr\u01b0\u01a1ng cho ch\u00fang ta th\u1ea5y hai \u0111i\u1ec1u. Khi x\u00e1c \u0111\u1ecbnh: kh\u00f4ng c\u00f3 ai th\u1eafng, ai thua trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn m\u00e0 ch\u1ec9 c\u00f3 h\u00ecnh \u1ea3nh <em>\u201ctan n\u00e1t\u201d<\/em> v\u1edbi x\u00e1c ch\u1ebft c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t, b\u1ea5t ch\u1ea5p m\u00ecnh l\u00e0 m\u1ed9t nh\u00e0 v\u0103n b\u00ean th\u1eafng cu\u1ed9c, B\u1ea3o Ninh \u0111\u00e3 th\u1eb3ng th\u1eafn v\u1ea1ch tr\u1ea7n b\u1ed9 m\u1eb7t th\u1eadt kh\u00e1t m\u00e1u qua quy\u1ebft t\u00e2m xua qu\u00e2n \u0111\u00e1nh chi\u1ebfm mi\u1ec1n nam b\u1eb1ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee7a H\u00e0 N\u1ed9i. V\u00e0 B\u1ea3o Ninh \u0111\u00e3 g\u1eb7t qu\u1ea3 \u0111\u1eafng v\u00ec l\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng c\u1ee7a anh*. Ph\u1ea7n Tr\u01b0\u01a1ng Huy San c\u0169ng v\u01b0\u1ee3t qua m\u1ecdi d\u00e8 d\u1eb7t th\u01b0\u1eddng t\u00ecnh, can \u0111\u1ea3m \u0111\u1ec1 cao B\u1ea3o Ninh v\u00e0 minh nhi\u00ean n\u00f3i ra nh\u1eefng g\u00ec \u00f4ng suy ngh\u0129.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"235\" height=\"305\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28039\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7.png 235w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-7-231x300.png 231w\" sizes=\"auto, (max-width: 235px) 100vw, 235px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">B\u1ea3o Ninh b\u1ecb d\u01b0 lu\u1eadn vi\u00ean VC<br>g\u1ea1ch ch\u00e9o tr\u00ean h\u00ecnh<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Sau \u0111\u00e2y l\u00e0 l\u1eddi b\u00e0n th\u00eam c\u1ee7a m\u1ed9t b\u1ea1n \u0111\u1ecdc \u1edf cu\u1ed1i b\u00e0i vi\u1ebft, \u00d4ng Nguy\u1ec5n Vi\u1ec7t Nam: <em>\u201cCh\u01b0a c\u00f3 Ch\u00ednh quy\u1ec1n n\u00e0o gi\u1ebft d\u00e2n nhi\u1ec1u nh\u01b0 c\u1ed9ng s\u1ea3n<\/em> <em>Vi\u1ec7t Nam (csvn<\/em><em>) m\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c tung h\u00f4. Ch\u01b0a t\u1eebng c\u00f3 nh\u00e2n v\u1eadt n\u00e0o c\u1ee7a csvn th\u1ea3m s\u00e1t d\u00e2n t\u1ea1i Hu\u1ebf trong n\u0103m 1968 m\u00e0 \u0103n n\u0103n hay b\u1ecb \u00e1m \u1ea3nh v\u1ec1 cu\u1ed9c chi\u1ebfn. \u0110i\u1ec1u \u0111\u00f3 n\u00f3i l\u00ean s\u1ef1 man r\u1ee3 c\u1ee7a c\u1ed9ng s\u1ea3n hay Vi\u1ec7t c\u1ed9ng l\u00e0 b\u1ea3n ch\u1ea5t, lu\u00f4n \u0111\u1ebfm th\u00e0nh c\u00f4ng b\u1eb1ng m\u00e1u v\u00e0 x\u00e1c \u0111\u1ed3ng b\u00e0o\u201d<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1ee5c <em>\u201cTh\u1ea5y g\u00ec t\u1eeb The Vietnam War t\u1eadp 1<\/em><em>?\u201d<\/em> tr\u00ean trang m\u1ea1ng c\u1ee7a t\u1ea1p ch\u00ed Mai (https\/\/baomai.blospot.com), ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc ch\u00fa \u00fd t\u1edbi c\u00e2u <em>\u201cd\u0129 M\u1ef9 vi trung &#8211; l\u1ea5y M\u1ef9 l\u00e0m trung t\u00e2m\u201d<\/em>. Ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng t\u1ea1o c\u00e2u n\u00e0y l\u00e0 Peter Zinoman, Gi\u00e1o s\u01b0 L\u1ecbch s\u1eed v\u00e0 \u0110\u00f4ng Nam \u00c1 H\u1ecdc, thu\u1ed9c \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Berkeley, CA, Hoa K\u1ef3, v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eb7p \u0111i l\u1eb7p l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n nh\u01b0 mu\u1ed1n nh\u1ea5n m\u1ea1nh \u0111\u00e2y l\u00e0 cu\u1ed9c chi\u1ebfn do Hoa K\u1ef3 ch\u1ee7 \u0111\u1ed9ng. Quan \u0111i\u1ec3m thi\u00ean l\u1ec7ch n\u00e0y c\u1ee7a nh\u00f3m l\u00e0m phim kh\u00f4ng ch\u1ec9 ng\u1eebng l\u1ea1i \u1edf ch\u1ed7 g\u00e1n cho M\u1ef9 \u1edf v\u1ecb th\u1ebf ch\u1ee7 nh\u00e2n \u00f4ng. H\u01a1n th\u1ebf, n\u00f3 c\u00f2n \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ec3 hi\u1ec7n r\u00f5 nh\u1ea5t trong vi\u1ec7c \u0111\u00e1nh gi\u00e1 cao qu\u00e1 l\u1ed1 H\u1ed3 Ch\u00ed Minh.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u1eb7t kh\u00e1c, c\u00f2n c\u1ed1 t\u00ecnh d\u00f9ng nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd khinh m\u1ea1n, xem nh\u1eb9 \u0111\u1ed1i v\u1edbi th\u00e0nh qu\u1ea3 c\u1ee7a qu\u00e2n\/d\u00e2n Vi\u1ec7t Nam C\u1ed9ng Ho\u00e0 (VNCH) k\u1ec3 c\u1ea3 t\u1ed5ng th\u1ed1ng Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m. C\u1ee5 th\u1ec3 trong phim, \u0111\u00e3 c\u00f3 nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd b\u1ea5t x\u1ee9ng g\u00e1n cho v\u1ecb s\u00e1ng l\u1eadp n\u1ec1n C\u1ed9ng H\u00f2a \u1edf mi\u1ec1n nam Vi\u1ec7t Nam, l\u00e0 <em>\u201cki\u00eau c\u0103ng &#8211; ng\u1ea1o m\u1ea1n\u201d<\/em>. Ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00e3 c\u1ed1 t\u00ecnh b\u1ecf qua th\u1eddi v\u00e0ng son trong g\u1ea7n 10 n\u0103m c\u1ea7m quy\u1ec1n c\u1ee7a \u00f4ng. Tu\u1ed3ng nh\u01b0 h\u1ecd r\u1ea5t \u00edt quan t\u00e2m t\u1edbi vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n Vi\u1ec7t \u1edf mi\u1ec1n nam Vi\u1ec7t Nam ngh\u0129 t\u1ed1t ra sao v\u1ec1 \u00f4ng Di\u1ec7m\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong b\u00e0i vi\u1ebft nhan \u0111\u1ec1 <em>\u201cThe Vietnam War v\u00e0 khi Hoa K\u1ef3 v\u00e0o Vi\u1ec7t Nam\u201d<\/em> g\u1eedi \u0111\u0103ng tr\u00ean BBC ng\u00e0y 25-9-2017, TS Nguy\u1ec5n Ti\u1ebfn H\u01b0ng cho hay: <em>\u201cN\u0103m 1958, t\u1eeb \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Virginia \u1edf Charlottesville, ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u00e3 theo d\u00f5i cu\u1ed9c chi\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam t\u1eeb l\u00fac kh\u1edfi s\u1ef1 th\u1eddi Eisenhower t\u1edbi l\u00fac M\u1ef9 \u0111\u01b0a qu\u00e2n v\u00e0o th\u1eddi Kennedy, r\u1ed3i leo thang th\u1eadt nhanh, th\u1eddi Johnson\u201d<\/em>. T\u00e1c gi\u1ea3 <em>\u201cKhi \u0110\u1ed3ng Minh Nh\u1ea3y V\u00e0o\u201d<\/em> v\u00e0 <em>\u201cKhi \u0110\u1ed3ng Minh Th\u00e1o Ch\u1ea1y\u201d<\/em>** c\u0169ng \u0111\u00e3 coi v\u00e0 tham gia phim Cu\u1ed9c Chi\u1ebfn M\u01b0\u1eddi Ng\u00e0n Ng\u00e0y (The Ten Thousand Day War) c\u1ee7a Michael Maclear \u0111\u01b0\u1ee3c chi\u1ebfu n\u0103m 1980. B\u1ed9 phim 26 gi\u1edd n\u00e0y c\u00f2n d\u00e0i h\u01a1n phim 18 gi\u1edd c\u1ee7a Ken Burns v\u00e0 Lynn Novick.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"606\" height=\"428\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-2.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28011\" style=\"aspect-ratio:1.4158968814539845;width:350px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-2.png 606w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-2-300x212.png 300w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-2-465x328.png 465w\" sizes=\"auto, (max-width: 606px) 100vw, 606px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Ken Burns and Lynn Novick<br>(Stephanie Berger \/ Florentine Films)<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>\u0110\u1ec1 c\u1eadp th\u00e1i \u0111\u1ed9 thi\u1ebfu trung th\u1ef1c c\u1ee7a hai \u0111\u1ea1o di\u1ec5n n\u00e0y, TS H\u01b0ng vi\u1ebft: <em>\u201cH\u1ecd n\u00f3i l\u00e0 <\/em><em>\u2018kh\u00f4ng ph\u00e1n x\u00e9t<\/em><em>\u2019 nh\u01b0ng th\u1ef1c ra l\u00e0 c\u00f3 ph\u00e1n x\u00e9t m\u1ed9t c\u00e1ch th\u1ea7m k\u00edn. Th\u00ed d\u1ee5 nh\u01b0 \u0111o\u1ea1n phim M\u1ef9 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u trong nh\u1eefng n\u0103m 1966-1967 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ed3ng v\u00e0o \u0111o\u1ea1n phim h\u00ecnh \u1ea3nh trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn kh\u1ed1c li\u1ec7t c\u1ee7a Ph\u00e1p trong th\u1eadp ni\u00ean 40-50. Nh\u01b0 v\u1eady l\u00e0 coi ng\u01b0\u1eddi l\u00ednh M\u1ef9 c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 ng\u01b0\u1eddi l\u00ednh Ph\u00e1p: \u00e1p b\u1ee9c, t\u00e0n b\u1ea1o? V\u00e0 r\u1ed3i M\u1ef9 c\u0169ng s\u1ebd l\u1eb7p l\u1ea1i nh\u1eefng sai l\u1ea7m c\u1ee7a th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p\u201d?.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Ch\u01b0a h\u1ebft, v\u1eabn theo TS H\u01b0ng, phim \u0111\u00e3 c\u00f4ng khai ph\u00e1n x\u00e9t v\u1ec1 TT Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m: <em>\u201c\u00d4ng l\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi t\u00e0n nh\u1eabn, kh\u00f4ng tin ai ngo\u00e0i gia \u0111\u00ecnh&#8230;<\/em><em> l\u00e0 \u201c\u0110\u1ea5ng C\u1ee9u th\u1ebf kh\u00f4ng c\u00f3 th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p\u201d<\/em>. Ph\u00e1n x\u00e9t n\u00e0y ng\u01b0\u1ee3c h\u1eb3n v\u1edbi \u0111\u00e1nh gi\u00e1 c\u1ee7a t\u1edd New York Times n\u0103m 1957, g\u1ecdi \u00f4ng Di\u1ec7m l\u00e0 <em>\u201cm\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi gi\u1ea3i ph\u00f3ng \u00c1 Ch\u00e2u\u201d<\/em>, hay tu\u1ea7n b\u00e1o Life: <em>\u201cCon ng\u01b0\u1eddi c\u1ee9ng r\u1eafn v\u00e0 nh\u01b0 ph\u00e9p l\u1ea1 c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam\u201d<\/em>, hay Ngh\u1ecb s\u0129 Jacob Javits (ti\u1ec3u bang New York): <em>\u201c\u00d4ng l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng anh h\u00f9ng c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi t\u1ef1 do&#8230; TNS Mike Mansfield th\u00ec t\u1eebng ca ng\u1ee3i \u00f4ng Di\u1ec7m: \u201cL\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 c\u00f4ng ng\u0103n ch\u1eb7n x\u00e2m l\u0103ng c\u1ee7a C\u1ed9ng s\u1ea3n \u1edf Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 v\u00ec v\u1eady \u1edf c\u1ea3 \u0110\u00f4ng Nam \u00c1, l\u00e0 do s\u1ef1 quy\u1ebft t\u00e2m, can \u0111\u1ea3m, trong s\u1ea1ch v\u00e0 ch\u00ednh tr\u1ef1c c\u1ee7a T\u1ed5ng Th\u1ed1ng Di\u1ec7m. N\u0103m 1961, Ph\u00f3 TT Johnson \u0111i xa h\u01a1n, g\u1ecdi \u00f4ng Di\u1ec7m l\u00e0 \u201cWinston Churchchil c\u1ee7a \u0110\u00f4ng Nam \u00c1\u201d<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u1ebfu c\u1ea7n ph\u1ea3i ghi th\u00eam, th\u00ec \u0111\u00e2y: T\u1ed5ng th\u1ed1ng Dwight Eisenhower, v\u1ecb TT th\u1ee9 34 c\u1ee7a Hi\u1ec7p Ch\u00fang Qu\u1ed1c Hoa K\u1ef3, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u1edbi t\u1eadn ch\u00e2n c\u1ea7u thang m\u00e1y bay \u0111\u00f3n TT Di\u1ec7m d\u1ecbp \u00f4ng qua th\u0103m M\u1ef9 Qu\u1ed1c, \u0111\u01b0\u1ee3c vinh d\u1ef1 l\u00ean ti\u1ebfng t\u1ea1i l\u01b0\u1ee1ng vi\u1ec7n Qu\u1ed1c H\u1ed9i, \u0111\u00e3 m\u1ec7nh danh TT Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m, ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp n\u1ec1n C\u1ed9ng H\u00f2a \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u1edf \u0110\u00f4ng Nam \u00c1 cho nam Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 <em>\u201cCon Ng\u01b0\u1eddi Th\u1ea7n K\u1ef3\u201d<\/em>. Ngo\u00e0i ra, Ph\u00f3 TT c\u1ee7a \u00f4ng l\u00e0 Richard Nixon, sau n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh TT th\u1ee9 37 Hoa K\u1ef3 c\u0169ng \u0111\u00e3 t\u1eebng x\u01b0ng t\u1ee5ng TT Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m l\u00e0 m\u1ed9t <em>\u201cT\u1ea3ng \u0110\u00e1 \u0110\u1ec9nh V\u00f2m\u201d<\/em>. \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch n\u00f3i v\u00ed \u00f4ng nh\u01b0 m\u1ed9t kh\u00ed c\u1ee5 trung t\u00e2m t\u1ed1i thi\u1ebft y\u1ebfu \u0111\u1ec3 gi\u1eef cho m\u1ed9t c\u00f4ng tr\u00ecnh ki\u1ebfn tr\u00fac l\u1edbn c\u00f3 \u0111\u1ec9nh v\u00f2m v\u0129 \u0111\u1ea1i tr\u00ean cao, g\u00e1nh ch\u1ecbu s\u1ee9c n\u1eb7ng t\u1ee9 ph\u00eda \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ee9ng v\u1eefng v\u1edbi th\u1eddi gian, gi\u1eefa phong ba b\u00e3o t\u00e1p. L\u1eddi khen n\u00e0y \u1edf \u0111\u00e2y mang \u00fd ngh\u0129a \u0111\u1ec1 cao t\u00e0i tr\u1ecb qu\u1ed1c, an d\u00e2n c\u1ee7a \u00f4ng Di\u1ec7m, nh\u1ea5t l\u00e0 th\u1eddi gian \u0111\u1ea7u ph\u1ea3i t\u1ee9 b\u1ec1 th\u1ecd \u0111\u1ecbch.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c2m m\u01b0u tr\u1edf l\u1ea1i c\u1ee7a th\u1ef1c d\u00e2n Ph\u00e1p; gi\u1ea3i quy\u1ebft c\u1ea3nh <em>\u201cth\u1eadp Nh\u1ecb S\u1ee9 Qu\u00e2n\u201d<\/em> gi\u1eefa c\u00e1c Gi\u00e1o Ph\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c Ph\u00e1p trang b\u1ecb v\u00f5 kh\u00ed m\u1ed7i phe h\u00f9ng c\u1ee9 m\u1ed9t ph\u01b0\u01a1ng; s\u1ef1 l\u1ed9ng h\u00e0nh c\u1ee7a B\u1ea3y Vi\u1ec5n (B\u00ecnh Xuy\u00ean); l\u00e0m sao th\u1ed1ng nh\u1ea5t qu\u00e2n \u0111\u1ed9i&#8230;, trong khi c\u00f9ng m\u1ed9t l\u00fac ph\u1ea3i lo c\u00f4ng \u0103n vi\u1ec7c l\u00e0m, \u0111\u1ecbnh c\u01b0 ng\u00f3t m\u1ed9t tri\u1ec7u \u0111\u1ed3ng b\u00e0o mi\u1ec1n B\u1eafc d\u1eddi c\u01b0 v\u00e0o Nam t\u00ecm t\u1ef1 do? (TPV\u0169: tr\u00edch t\u1eeb t\u00e1c ph\u1ea9m <em>\u201cNg\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m, L\u1eddi Khen Ti\u1ebfng Ch\u00ea\u201d<\/em> c\u1ee7a nh\u00e0 bi\u00ean kh\u1ea3o Minh V\u00f5).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"958\" height=\"656\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28038\" style=\"aspect-ratio:1.4603615823597367;width:749px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6.png 958w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6-300x205.png 300w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6-768x526.png 768w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6-465x318.png 465w, https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-6-695x476.png 695w\" sizes=\"auto, (max-width: 958px) 100vw, 958px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-accent-color has-text-color has-link-color wp-elements-f07fbc72d1212646b8e99e5c0b046e35\">T\u1ea5m h\u00ecnh tr\u00ean trong b\u00e0i vi\u1ebft c\u1ee7a TS H\u01b0ng ghi ch\u00fa l\u00e0 Ch\u1ee5p l\u1ea1i h\u00ecnh \u1ea3nh, Nh\u00f3m l\u00e0m phim The Vietnam War v\u00e0 c\u00e1c ch\u00ednh kh\u00e1ch Hoa K\u1ef3 t\u1eebng tham chi\u1ebfn \u1edf Vi\u1ec7t Nam. Trong h\u00ecnh ng\u01b0\u1eddi ta nh\u1eadn ra hai ch\u00ednh kh\u00e1ch n\u1ed5i ti\u1ebfng l\u00e0 TNS\/\u1ee8ng vi\u00ean tranh c\u1eed TT John McCain v\u00e0 TNS\/nguy\u00ean Ngo\u1ea1i Tr\u01b0\u1edfng John Kerry (McCain th\u1ee9 3 v\u00e0 Kerry th\u1ee9 7, \u0111\u1ebfm t\u1eeb tr\u00e1i qua ph\u1ea3i). C\u1ea3 hai \u0111\u1ec1u l\u00e0 c\u1ef1u chi\u1ebfn Binh M\u1ef9 t\u1ea1i Nam Vi\u1ec7t Nam. Ri\u00eang Kerry c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng tay tr\u00f9m ph\u1ea3n chi\u1ebfn, v\u00e0 c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f9ng TNS Joe Biden, (TT th\u1ee9 46 HK), t\u1eebng l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi s\u1eafm vai <em>\u201c\u00d4ng \u00c1c\u201d<\/em> ch\u1ed1ng l\u1ea1i vi\u1ec7c vi\u1ec7n tr\u1ee3 cho VNCH, c\u1ea3n tr\u1edf M\u1ef9 nh\u1eadn ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t t\u1ef5 n\u1ea1n c\u1ed9ng s\u1ea3n sau 30-4-75!<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">II. Tr\u1edf L\u1ea1i V\u1edbi V\u1edbi B\u00e0i Ph\u1ea3n Bi\u1ec7n C\u1ee7a Nh\u00e0 V\u0103n H\u1ecd Ph\u1ea1m<\/h4>\n\n\n\n<p>Vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n m\u1ed9t cu\u1ed1n hay b\u1ed9 phim t\u00e0i li\u1ec7u nhi\u1ec1u t\u1eadp v\u1ec1 l\u1ecbch s\u1eed ho\u1eb7c v\u1ec1 m\u1ed9t cu\u1ed9c chi\u1ebfn, ngo\u00e0i chuy\u1ec7n s\u01b0u t\u1ea7m ch\u1ee9ng li\u1ec7u trong th\u01b0 vi\u1ec7n, v\u0103n kh\u1ed1 c\u00e1c n\u01b0\u1edbc li\u00ean h\u1ec7, nh\u00f3m l\u00e0m phim c\u00f2n ph\u1ea3i t\u1eadn l\u1ef1c t\u00ecm ki\u1ebfm, ch\u1ecdn l\u1ecdc v\u00e0 khai th\u00e1c c\u00e1c nh\u00e2n ch\u1ee9ng \u0111\u1ec3 ph\u1ecfng v\u1ea5n nh\u1eb1m c\u1ee7ng c\u1ed1 cho nh\u1eefng m\u1ee5c ti\u00eau c\u1ee7a h\u1ecd.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo nh\u00e0 v\u0103n h\u1ecd Ph\u1ea1m, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eddi ph\u1ecfng v\u1ea5n c\u00f3 3 th\u00e0nh ph\u1ea7n:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9, m\u1ed9t s\u1ed1 c\u1ef1u chi\u1ebfn binh t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam, nh\u00e2n vi\u00ean c\u1ee7a ch\u00ednh ph\u1ee7, nh\u00e0 b\u00e1o, ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ch\u1ed3ng, con t\u1eed tr\u1eadn t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam, v\u00e0 c\u00f3 c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thu\u1ed9c th\u00e0nh ph\u1ea7n ch\u1ee7 ch\u1ed1t trong phong tr\u00e0o ph\u1ea3n chi\u1ebfn tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e2y.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Nam trong n\u01b0\u1edbc h\u1ea7u h\u1ebft l\u00e0 nh\u1eefng s\u0129 quan cao c\u1ea5p, nh\u00e0 v\u0103n nh\u00e0 b\u00e1o ph\u1ee5c v\u1ee5 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 c\u1ed9ng s\u1ea3n. Ai c\u0169ng hi\u1ec3u r\u1eb1ng, khi nh\u1eefng nh\u00e0 l\u00e0m phim mu\u1ed1n ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi h\u1ecd \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i qua ch\u00ednh quy\u1ec1n CSVN s\u1eafp x\u1ebfp, ch\u1ecdn l\u1ef1a hay t\u1ed1i thi\u1ec3u l\u00e0 ph\u1ea3i c\u00f3 s\u1ef1 cho ph\u00e9p, v\u00e0 t\u1ea5t nhi\u00ean ph\u1ea3i n\u00f3i nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u c\u00f3 l\u1ee3i cho s\u1ef1 tuy\u00ean truy\u1ec1n c\u1ee7a h\u1ecd.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi mi\u1ec1n Nam (VNCH) \u0111ang s\u1ed1ng t\u1ea1i M\u1ef9. M\u1ed9t s\u1ed1 c\u1ef1u s\u0129 quan, vi\u00ean ch\u1ee9c ngo\u1ea1i giao, v\u00e0 m\u1ed9t v\u00e0i ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh c\u00f4ng \u1edf Hoa k\u1ef3.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"300\" height=\"184\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-3.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28012\"\/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>V\u00ec th\u1ebf, \u1edf \u0111i\u1ec3m 3 b\u00e0i ph\u1ea3n bi\u1ec7n b\u1ed9 phim <em>\u201cThe Viet Nam War\u201d<\/em>, nh\u00e0 v\u0103n Ph\u1ea1m T\u00edn An Ninh (PTAN) \u0111\u00e3 n\u00eau c\u00e2u h\u1ecfi: The Viet Nam War \u0111\u00e3 ph\u1ecfng v\u1ea5n nh\u1eefng ai? T\u1eeb c\u00e2u h\u1ecfi \u1ea5y, t\u00e1c gi\u1ea3 \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n th\u00e1i \u0111\u1ed9 thi\u00ean l\u1ec7ch c\u1ee7a h\u1ecd khi ch\u1ecdn nh\u00e2n ch\u1ee9ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo \u00f4ng, nh\u1eefng ai \u0111\u00e3 theo d\u00f5i s\u00e1t b\u1ed9 phim c\u1ee7a hai \u0111\u1ea1o di\u1ec5n Ken Burns v\u00e0 Lynn Novick, \u0111\u1ec1u nh\u1eadn ra l\u00e0 c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00f3i r\u1ea5t \u00edt. Tr\u00e1i l\u1ea1i, c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i kh\u00e1 nhi\u1ec1u. N\u1ebfu kh\u00e1n th\u00ednh gi\u1ea3 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 ki\u1ebfn th\u1ee9c, giao thi\u1ec7p r\u1ed9ng c\u00f3 d\u1ecbp ti\u1ebfp x\u00fac v\u00e0 t\u00ecm hi\u1ec3u th\u1eb3ng v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eddi ph\u1ecfng v\u1ea5n, s\u1ebd bi\u1ebft th\u00eam nhi\u1ec1u s\u1ef1 th\u1eadt ph\u0169 ph\u00e0ng.<\/p>\n\n\n\n<p>Sau khi b\u1ed9 phim \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng chi\u1ebfu, trong s\u1ed1 nh\u1eefng nh\u00e2n s\u0129 Vi\u1ec7t qu\u1ed1c gia \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u1ecfng v\u1ea5n \u0111\u00e3 ph\u00e0n n\u00e0n l\u00e0 h\u1ecd nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u c\u00e2u h\u1ecfi v\u1edbi ph\u1ea7n tr\u1ea3 l\u1eddi kh\u00e1 d\u00e0i. Nh\u01b0ng khi chi\u1ebfu l\u1ea1i ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t \u0111o\u1ea1n ng\u1eafn ng\u1ee7i. \u0110\u01b0\u1ee3c h\u1ecfi v\u1ec1 chuy\u1ec7n khi\u1ebfu n\u1ea1i v\u1edbi t\u1ed5 h\u1ee3p l\u00e0m phim \u0111\u1ec3 t\u00ecm nguy\u00ean nh\u00e2n, ph\u1ea7n l\u1edbn t\u00ecm c\u00e1ch tho\u00e1i th\u00e1c. C\u00f3 nhi\u1ec1u l\u00fd do. Trong \u0111\u00f3 v\u00ec m\u1eb7c c\u1ea3m t\u1ef1 ti ho\u1eb7c v\u00ec tr\u1edf ng\u1ea1i ng\u00f4n ng\u1eef.<\/p>\n\n\n\n<p>Trong b\u00e0i ph\u1ea3n bi\u1ec7n, ch\u00ednh nh\u00e0 v\u0103n PTAN c\u0169ng cho r\u1eb1ng:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cT\u1ea5t nhi\u00ean c\u00e1c nh\u00e0 l\u00e0m phim t\u00ecm h\u1ecd \u0111\u1ec3 ph\u1ecfng v\u1ea5n, kh\u00f4ng ph\u1ea3i ch\u1ec9 \u0111\u1ec3 h\u1ecfi m\u1ed9t \u0111\u00f4i c\u00e2u ng\u1eafn ng\u1ee7n nh\u01b0 th\u1ebf, nh\u01b0ng ch\u1eafc ch\u1eafn nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u00e3 b\u1ecb c\u1eaft b\u1ecf, ch\u1ec9 c\u00f2n l\u1ea1i m\u1ed9t v\u00e0i c\u00e2u c\u00f3 l\u1ee3i theo quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m phim. Ngo\u1ea1i tr\u1eeb b\u00e0 D\u01b0\u01a1ng V\u00e2n Mai Elliott, l\u00e0 nh\u00e2n v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t hi\u1ec7n nhi\u1ec1u l\u1ea7n v\u00e0 ph\u00e1t bi\u1ec3u l\u00e2u nh\u1ea5t. B\u00e0 l\u00e0 nh\u00e0 v\u0103n, t\u00e1c gi\u1ea3 cu\u1ed1n s\u00e1ch <\/em><em>\u2018The Sacred Willow<\/em><em>\u2019 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eed gi\u1ea3i Pulitzer<\/em><em>, trong \u0111\u00f3 n\u00f3i v\u1ec1 b\u1ed1n th\u1ebf h\u1ec7 s\u1ed1ng trong m\u1ed9t gia \u0111\u00ecnh Vi\u1ec7t Nam. B\u00e0 g\u1ed1c ng\u01b0\u1eddi B\u1eafc, th\u00e2n ph\u1ee5 B\u00e0 l\u00e0m vi\u1ec7c cho Ph\u00e1p. N\u0103m 1954 c\u1ea3 gia \u0111\u00ecnh di c\u01b0 v\u00e0o Nam, ngo\u1ea1i tr\u1eeb ng\u01b0\u1eddi ch\u1ecb c\u1ea3 \u1edf l\u1ea1i c\u00f9ng ch\u1ed3ng tham gia kh\u00e1ng chi\u1ebfn. N\u0103m 1960 b\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ecdc b\u1ed5ng, sang M\u1ef9 h\u1ecdc v\u1ec1 ng\u00e0nh ngo\u1ea1i giao. N\u0103m 1964, khi 23 tu\u1ed5i, b\u00e0 l\u1eadp gia \u0111\u00ecnh v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi ch\u1ed3ng M\u1ef9 c\u00f9ng ng\u00e0nh v\u00e0 sau \u0111\u00f3 c\u1ea3 hai v\u1ee3 ch\u1ed3ng c\u00f9ng l\u00e0m vi\u1ec7c cho Rand Corporation \u1edf S\u00e0i g\u00f2n t\u1eeb 1964 \u0111\u1ebfn 1967. V\u1edbi th\u00e2n th\u1ebf nh\u01b0 v\u1eady, n\u00ean b\u00e0 D\u01b0\u01a1ng V\u00e2n Mai Elliott hi\u1ec3u bi\u1ebft kh\u00e1 t\u01b0\u1eddng t\u1eadn v\u1ec1 t\u00ecnh h\u00ecnh ch\u00ednh tr\u1ecb v\u00e0 qu\u00e2n s\u1ef1 \u1edf mi\u1ec1n B\u1eafc Vi\u1ec7t Nam tr\u01b0\u1edbc 1954, c\u0169ng nh\u01b0 \u1edf mi\u1ec1n Nam sau 1954. Tuy nhi\u00ean v\u1ec1 sau n\u00e0y, t\u1eeb gi\u1eefa th\u1eadp ni\u00ean 1960, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 <\/em><em>b\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 c\u00e1i nh\u00ecn v\u1ec1 cu\u1ed9c chi\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam d\u01b0\u1edbi l\u0103ng k\u00ednh c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 c\u1ea5p ti\u1ebfn\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignleft size-full is-resized\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"282\" height=\"204\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/uploads\/2026\/03\/image-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-28010\" style=\"aspect-ratio:1.3822954246387553;width:356px;height:auto\"\/><figcaption class=\"wp-element-caption\">th\u1ea9m ph\u00e1n Phan Quang Tu\u1ec7<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>V\u1eabn theo t\u00e1c gi\u1ea3 PTAN, <em>\u201cM\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t n\u1eefa l\u00e0 <\/em><em>\u00f4ng th\u1ea9m ph\u00e1n Phan Quang Tu\u1ec7. \u00d4ng l\u00e0 con tr\u01b0\u1edfng c\u1ee7a \u00d4ng Phan Quang \u0110\u00e1n, ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp \u0110\u1ea3ng D\u00e2n Ch\u1ee7 T<\/em><em>\u1ef1 Do, lu\u00f4n quy\u1ebft li\u1ec7t ch\u1ed1ng \u0111\u1ed1i ch\u00ednh ph\u1ee7 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m v\u00e0 tham gia cu\u1ed9c \u0111\u1ea3o ch\u00e1nh b\u1ea5t th\u00e0nh ng\u00e0y 11.11.1960 (v\u1edbi vai tr\u00f2 \u1ee7y vi\u00ean ch\u00ednh tr\u1ecb v\u00e0 c\u1ed1 v\u1ea5n), n\u00ean b\u1ecb b\u1eaft c\u1ea7m t\u00f9. Th\u1eddi \u0111\u1ec7 nh\u1ecb C\u1ed9ng H\u00f2a, \u00f4ng ra tranh c\u1eed c\u00f9ng li\u00ean danh v\u1edbi \u00f4ng Phan Kh\u1eafc S\u1eefu, trong ch\u1ee9c v\u1ee5 Ph\u00f3 T\u1ed5ng Th\u1ed1ng, nh\u01b0ng b\u1ecb thua li\u00ean danh Nguy\u1ec5n V\u0103n Thi\u1ec7u-Nguy\u1ec5n Cao K\u1ef3. Do \u0111\u00f3 trong The Vietnam War, con trai \u00f4ng, Phan Quang Tu\u1ec7, \u0111\u00e3 ph\u00e1t bi\u1ec3u ti\u00eau c\u1ef1c v\u1ec1 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 Ng\u00f4 \u0110\u00ecnh Di\u1ec7m c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1c ch\u00ednh quy\u1ec1n mi\u1ec1n Nam sau n\u00e0y v\u1edbi l\u00f2ng h\u1eadn th\u00f9, thay v\u00ec v\u1edbi l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi tr\u00ed th\u1ee9c\u201d<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>The Vietnam War hay Chi\u1ebfn tranh Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ed9 phim t\u00e0i li\u1ec7u truy\u1ec1n h\u00ecnh c\u1ee7a M\u1ef9 do Geoffrey C. Ward vi\u1ebft k\u1ecbch b\u1ea3n v\u00e0 Ken Burns c\u00f9ng Lynn Novick \u0111\u1ea1o di\u1ec5n, \u0111\u01b0\u1ee3c thuy\u1ebft minh Anh ng\u1eef b\u1edfi Peter Coyote, g\u1ed3m 10 t\u1eadp v\u1edbi th\u1eddi gian 18 ti\u1ebfng m\u00f4 t\u1ea3 kh\u00e1 chi ti\u1ebft v\u1ec1 cu\u1ed9c chi\u1ebfn tranh Vi\u1ec7t Nam. M\u00e3i v\u1ec1 sau n\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 th\u00eam ph\u1ee5 \u0111\u1ec1 Vi\u1ec7t ng\u1eef.<\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"wp-block-heading\">III. Kh\u00f4ng Ch\u00ednh X\u00e1c T\u1eeb C\u00e1ch G\u1ecdi T\u00ean Cho Cu\u1ed9c Chi\u1ebfn<\/h4>\n\n\n\n<p>Ken Burns g\u1ecdi cu\u1ed9c chi\u1ebfn Vi\u1ec7t Nam l\u00e0 <em>\u201cn\u1ed9i chi\u1ebfn\u201d<\/em>. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u00fang v\u1edbi s\u1ef1 th\u1eadt, c\u1ee5 th\u1ec3 l\u00e0 \u0111\u1ed1i v\u1edbi vai tr\u00f2 v\u00e0 v\u1ecb tr\u00ed c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam C\u1ed9ng H\u00f2a. Theo nh\u00e0 v\u0103n PTAN, n\u1ebfu l\u00e0 m\u1ed9t cu\u1ed9c n\u1ed9i chi\u1ebfn th\u00ec \u0111\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f3 58.220 ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 \u0111\u00e3 ch\u1ebft trong chi\u1ebfn tranh Vi\u1ec7t Nam. Ch\u00ednh v\u00ec s\u1ef1 m\u00e9o m\u00f3 n\u00e0y, m\u00e0 trong su\u1ed1t cu\u1ed1n phim, kh\u00f4ng th\u1ea5y \u0111\u1ec1 c\u1eadp nhi\u1ec1u \u0111\u1ebfn c\u00e1c n\u01b0\u1edbc C\u1ed9ng s\u1ea3n, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 Li\u00ean X\u00f4 v\u00e0 Trung C\u1ed9ng lu\u00f4n l\u00e0 nh\u1eefng quan th\u1ea7y c\u1ee7a CSVN v\u00e0 h\u1ed7 tr\u1ee3 h\u1ebft m\u00ecnh \u0111\u1ec3 mang th\u1eafng l\u1ee3i cho c\u1ed9ng s\u1ea3n mi\u1ec1n B\u1eafc.<\/p>\n\n\n\n<p>Theo t\u00e0i li\u1ec7u c\u1ee7a Google, c\u00f3 m\u1ed9t th\u1eddi \u0111i\u1ec3m s\u1ed1 binh l\u00ednh c\u1ed9ng s\u1ea3n Trung Hoa c\u00f3 m\u1eb7t t\u1ea1i B\u1eafc Vi\u1ec7t Nam l\u00ean t\u1edbi 320.000 Trong khi Hoa K\u1ef3 \u0111\u00e3 nh\u1ea3y v\u00e0o Nam Vi\u1ec7t nam v\u00e0 xem mi\u1ec1n Nam nh\u01b0 l\u00e0 m\u1ed9t ti\u1ec1n \u0111\u1ed3n c\u1ee7a Th\u1ebf Gi\u1edbi T\u1ef1 Do, nh\u1eb1m ng\u0103n ch\u1eb7n l\u00e0n s\u00f3ng \u0111\u1ecf C\u1ed9ng s\u1ea3n b\u00e0nh tr\u01b0\u1edbng xu\u1ed1ng \u0110\u00f4ng Nam \u00c1. H\u01a1n n\u1eefa, qu\u00e2n \u0111\u1ed9i Nam Vi\u1ec7t Nam (VNCH) ch\u01b0a h\u1ec1 \u0111\u01b0a qu\u00e2n t\u1ea5n c\u00f4ng ra B\u1eafc, h\u1ecd ch\u1ec9 b\u1ea3o v\u1ec7 mi\u1ec1n Nam \u0111\u1ec3 x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed9t th\u1ec3 ch\u1ebf d\u00e2n ch\u1ee7 t\u1ef1 do, kh\u00f4ng C\u1ed9ng s\u1ea3n. C\u00f2n c\u00e1i g\u1ecdi l\u00e0 MTGPMN c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0 \u0111\u00e1m c\u1ed9ng s\u1ea3n n\u1eb1m v\u00f9ng, \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e0i l\u1ea1i mi\u1ec1n Nam sau 1954, ho\u1eb7c x\u00e2m nh\u1eadp t\u1eeb mi\u1ec1n B\u1eafc sau n\u00e0y, \u0111\u01b0\u1ee3c CSBV n\u1eb7n ra nh\u1eb1m l\u1eeba b\u1ecbp qu\u1ed1c t\u1ebf.<\/p>\n\n\n\n<p>V\u1edbi ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u00e1nh tr\u00e1o kh\u00e1i ni\u1ec7m v\u1ec1 b\u1ea3n ch\u1ea5t cu\u1ed9c chi\u1ebfn, nh\u00f3m th\u1ef1c hi\u1ec7n b\u1ed9 phim The Viet Nam War \u0111\u00e3 tr\u1eafng tr\u1ee3n ph\u1ee7 nh\u1eadn ho\u00e0n to\u00e0n t\u00ednh ch\u00ednh danh c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam C\u1ed9ng H\u00f2a. T\u1ec7 h\u01a1n n\u1eefa, ch\u00fang c\u00f2n khi\u00ean c\u01b0\u1ee1ng n\u00e2ng c\u00e1i g\u1ecdi l\u00e0 M\u1eb7t Tr\u1eadn D\u00e2n T\u1ed9c Gi\u1ea3i Ph\u00f3ng Mi\u1ec1n Nam, m\u1ed9t th\u1ee9 con r\u01a1i c\u1ee7a H\u00e0 N\u1ed9i, l\u00ean ngang h\u00e0ng v\u1edbi m\u1ed9t ch\u00ednh quy\u1ec1n h\u1ee3p ph\u00e1p, c\u00f3 Hi\u1ebfn Ph\u00e1p v\u1edbi tam quy\u1ec1n ph\u00e2n l\u1eadp Nam Vi\u1ec7t Nam, t\u1eebng m\u1ed9t th\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ea7u h\u1ebft c\u00e1c c\u01b0\u1eddng qu\u1ed1c th\u1ebf gi\u1edbi c\u00f4ng nh\u1eadn. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t tai h\u1ecda l\u1edbn cho ch\u00ednh quy\u1ec1n mi\u1ec1n Nam Vi\u1ec7t Nam trong su\u1ed1t m\u1ea5y n\u0103m th\u01b0\u01a1ng th\u1ea3o \u1edf v\u1ecb th\u1ebf b\u1ea5t l\u1ee3i v\u1ec1 m\u1ecdi m\u1eb7t cho \u0111\u1ebfn khi k\u1ebft th\u00fac hi\u1ec7p \u0110\u1ecbnh Paris n\u0103m 1972.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Mi\u1ec1n nam California, Hoa K\u1ef3, Th\u1ee9 S\u00e1u 28-2-2026<\/em><br><strong><em>Tr\u1ea7n Phong V\u0169<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>_______________________________________<\/p>\n\n\n\n<p>*Tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng l\u1eddi n\u00f3i th\u1eb3ng th\u1eebng c\u1ee7a nh\u00e0 b\u00e1o B\u1ea3o Ninh tr\u1ea3 l\u1eddi cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n c\u1ee7a Vi\u1ec7t Nam War, m\u1ed9t t\u00f4i m\u1ecdi c\u1ee7a Ba \u0110\u00ecnh ho\u1eb7c ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ee9 D\u01b0 Lu\u1eadn Vi\u00ean t\u00e9p ri\u00eau Nam Nguyen \u0111\u00e3 l\u00ean ti\u1ebfng m\u1ea1t s\u00e1t B\u1ea3o Ninh v\u1edbi nh\u1eefng l\u1eddi l\u1ebd du c\u00f4n, h\u1ea1 \u0111\u1eb3ng qua \u0111\u1ecba ch\u1ec9 tr\u00ean m\u1ea1ng:\u00b7 sonpodSertr2ui490gect0tc04m128 6gh1beu5ma6,16l f7Dimge5c326t. Tr\u01b0\u1edbc b\u00fat danh quen thu\u1ed9c B\u1ea3o Ninh, Nam Nguy\u00ean k\u00e8m t\u00ean th\u1eadt ho\u1eb7c b\u00fat danh kh\u00e1c c\u1ee7a \u00f4ng l\u00e0 Ho\u00e0ng \u1ea4u Ph\u01b0\u01a1ng B\u1ea3o Ninh.<\/p>\n\n\n\n<p>Ph\u1ee5 h\u1ecda v\u1edbi Nam Nguy\u00ean, m\u1ed9t D\u01b0 Lu\u1eadn Vi\u00ean kh\u00e1c, x\u01b0ng t\u00ean \u0110o\u00e0n V\u0169 vi\u1ebft: V\u0103n ch\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a M\u00e0y! L\u00e0 lo\u1ea1i lo\u1ea1n th\u1ea7n..! V\u1ee9t lu\u00f4n v\u00e0o s\u1ecdt r\u00e1c. (Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0a thuy\u1ec1n c\u0169ng l\u00e0 D\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi l\u1eadt thuy\u1ec1n c\u0169ng l\u00e0 D\u00e2n!) Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ee7 t\u00e0i n\u0103ng \u0110\u1ee9c! Tr\u00ed !D\u0169ng! \u0110\u01b0a D\u00e2n t\u1ed9c Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 ng\u00e0y h\u00f4m nay ch\u1ec9 c\u00f3 (B\u00e1c H\u1ed3 k\u00ednh y\u00eau! Ch\u1ee7 t\u1ecbch H\u1ed3 Ch\u00ed Minh) Ch\u00fang M\u00e0y! Ph\u1ea3n b\u1ed9i c\u00f4ng lao c\u1ee7a D\u00e2n t\u1ed9c, c\u00f4ng lao c\u1ee7a B\u00e1c H\u1ed3 k\u00ednh y\u00eau! Ch\u00fang M\u00e0y s\u1ebd b\u1ecb tr\u1ea3 gi\u00e1! D\u00e2n t\u1ed9c Vi\u1ec7t Nam s\u1ed1ng r\u1ea5t c\u00f3 t\u00ecnh, c\u00f3 ngh\u0129a nh\u01b0ng C\u0169ng kh\u00f4ng tha, nh\u1eefng k\u1ebb n\u00e0o c\u00f3 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng \u0103n ch\u00e1o \u0111\u00e1i b\u00e1t nh\u01b0 ch\u00fang M\u00e0y!<\/p>\n\n\n\n<p>Ghi th\u00eam c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft: C\u00e2u do \u0110o\u00e0n V\u0169 \u0111\u1ec3 trong ngo\u1eb7c \u0111\u01a1n (Ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0a thuy\u1ec1n c\u0169ng l\u00e0 D\u00e2n, ng\u01b0\u1eddi l\u1eadt thuy\u1ec1n c\u0169ng l\u00e0 D\u00e2n!) Nh\u00ecn d\u1ea5u ch\u1ea5m than (!) \u1edf cu\u1ed1i, c\u00e1 nh\u00e2n t\u00f4i ngh\u0129 c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u01b0\u01a1ng s\u1ef1 \u0111\u00e3 tr\u00edch trong c\u00e2u B\u1ea3o Ninh tr\u1ea3 l\u1eddi ph\u1ecfng v\u1ea5n c\u1ee7a nh\u00f3m l\u00e0m phim, m\u1ed9t c\u00e2u quen thu\u1ed9c th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 \u00e1m ch\u1ec9 s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u1ee7a Nh\u00e2n D\u00e2n, c\u1ee7a qu\u1ea7n ch\u00fang v\u1ed1n c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u01b0a m\u1ed9t ch\u1ebf \u0111\u1ed9, m\u1ed9t ch\u00ednh quy\u1ec1n l\u00ean, \u0111\u1ed3ng th\u1eddi c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ea1 b\u1ec7 ch\u1ebf \u0111\u1ed9 hay ch\u00ednh quy\u1ec1n \u1ea5y, khi n\u00f3 c\u00f3 h\u00e0nh vi ph\u1ea3n l\u1ea1i nguy\u1ec7n v\u1ecdng Nh\u00e2n D\u00e2n, qu\u1ea7n ch\u00fang, v\u00ed v\u1edbi ng\u1ecdn s\u00f3ng c\u00f3 th\u1ec3 n\u00e2ng con nguy\u1ec1n l\u00ean, nh\u01b0ng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 v\u00f9i con thuy\u1ec1n xu\u1ed1ng \u0111\u00e1y bi\u1ec3n s\u00e2u.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u00f9 \u0111\u00e3 c\u00f3 d\u1ecbp coi qua b\u1ed9 phim v\u00e0o th\u1eddi gian t\u00f4i ra m\u1eaft t\u00e1c ph\u1ea9m <em>\u201cVi\u1ec7t Nam, N\u1ed7i \u0110au &amp; Ni\u1ec1m Hy V\u1ecdng\u201d<\/em>, do t\u1ee7 s\u00e1ch Ti\u1ebfng Qu\u00ea H\u01b0\u01a1ng xu\u1ea5t b\u1ea3n cu\u1ed1i n\u0103m 2018, nh\u01b0ng nay, v\u1edbi tu\u1ed5i 94, tr\u00ed nh\u1edb ng\u00e0y m\u1ed9t suy gi\u1ea3m, t\u00f4i kh\u00f4ng nh\u1edb. N\u1ebfu \u0111\u1ed9c gi\u1ea3 n\u00e0o \u0111\u00e3 coi phim v\u00e0 chuy\u1ec7n n\u00e0y c\u00f3 hay kh\u00f4ng, xin vui l\u00f2ng cho bi\u1ebft.<\/p>\n\n\n\n<p>** <em>\u201cKhi \u0110\u1ed3ng Minh Nh\u1ea3y V\u00e0o\u201d<\/em> v\u00e0 <em>\u201cKhi \u0110\u1ed3ng Minh Th\u00e1o Ch\u1ea1y\u201d<\/em> l\u00e0 ti\u00eau \u0111\u1ec1 hai t\u00e1c ph\u1ea9m th\u1eddi danh c\u1ee7a Gi\u00e1o s\u01b0 Ti\u1ebfn s\u0129 Nguy\u1ec5n Ti\u1ebfn H\u01b0ng.<\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n<div class=\"pvc_clear\"><\/div><p id=\"pvc_stats_28008\" class=\"pvc_stats total_only  \" data-element-id=\"28008\" style=\"\"><i class=\"pvc-stats-icon medium\" aria-hidden=\"true\"><svg aria-hidden=\"true\" focusable=\"false\" data-prefix=\"far\" data-icon=\"chart-bar\" role=\"img\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 512 512\" class=\"svg-inline--fa fa-chart-bar fa-w-16 fa-2x\"><path fill=\"currentColor\" d=\"M396.8 352h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V108.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v230.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zm-192 0h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V140.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v198.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zm96 0h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8V204.8c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v134.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8zM496 400H48V80c0-8.84-7.16-16-16-16H16C7.16 64 0 71.16 0 80v336c0 17.67 14.33 32 32 32h464c8.84 0 16-7.16 16-16v-16c0-8.84-7.16-16-16-16zm-387.2-48h22.4c6.4 0 12.8-6.4 12.8-12.8v-70.4c0-6.4-6.4-12.8-12.8-12.8h-22.4c-6.4 0-12.8 6.4-12.8 12.8v70.4c0 6.4 6.4 12.8 12.8 12.8z\" class=\"\"><\/path><\/svg><\/i> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"16\" height=\"16\" alt=\"Loading\" src=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/wp-content\/plugins\/page-views-count\/ajax-loader-2x.gif\" border=0 \/><\/p><div class=\"pvc_clear\"><\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00e0i 3 &#8211; T\u1eeb Ch\u1ecdn L\u1ef1a Ch\u1ee9ng T\u00e1 T\u1edbi \u0110\u1ea3o L\u1ed9n B\u1ea3n Ch\u1ea5t Cu\u1ed9c Chi\u1ebfn Tr\u1ea7n Phong V\u0169 I. V\u00e0i D\u1eef Ki\u1ec7n Tr\u00ean M\u1ea1ng, Tr\u01b0\u1edbc Khi Tr\u1edf L\u1ea1i Ch\u1ee7 \u0110\u1ec1 Tr\u01b0\u1edbc khi ti\u1ebfp t\u1ee5c lu\u1eadn b\u00e0n v\u1ec1 ph\u1ea3n bi\u1ec7n c\u1ee7a nh\u00e0 v\u0103n Ph\u1ea1m T\u00edn An Ninh (PTAN), ng\u01b0\u1eddi vi\u1ebft t\u00f3m<span class=\"more-link\"><a href=\"https:\/\/vanhoimoi.org\/?p=28008\">\u0111\u1ecdc ti\u1ebfp&#8230;<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":28012,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","footnotes":""},"categories":[7,769,8,12,57,62,53,42],"tags":[119,187,288,789,784],"class_list":["entry","author-nduong","post-28008","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-binhluan","category-chien-tranh","category-chinhtri-xahoi","category-chuyenmuc","category-giaoduc-vanhoc-lichsu","category-kienthuctongquat","category-kinhte-chinhtri","category-tai-lieu","tag-hoa-ky","tag-viet-cong","tag-viet-nam-cong-hoa","tag-viet-nam-cong-hoa-3","tag-vietnam-war"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28008","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=28008"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28008\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":28041,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/28008\/revisions\/28041"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/28012"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=28008"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=28008"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vanhoimoi.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=28008"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}