TIN THẾ GIỚI.
Nga phóng một số lượng drone và hoả tiễn chưa từng có vào Ukraina (RFI)
Chính quyền Ukraina hôm 09/07/2025, thông báo quân đội Nga đêm qua rạng sáng nay đã thực hiện cuộc tấn công lớn nhất bằng drone và tên lửa kể từ khi xâm lược nước láng giềng vào tháng 02/2022. Cuộc tấn công này diễn ra trong bối cảnh Nga gia tăng không kích vào Ukraina và đàm phán hòa bình đang bế tắc.
Theo không quân Ukraina, được AFP trích dẫn, Nga đã phóng 728 drone cùng với 13 tên lửa và Kiev đã đánh chặn được 711 drone và phá hủy 7 tên lửa. Ukraina cũng cho biết mục tiêu chính của Nga trong đợt tấn công này là vùng Volhynia và thành phố Lutsk, cách xa mặt trận hàng trăm km. Tổng cộng có 8 người bị thương ở các vùng Kiev, Soumy, Zaporijjia và Kherson.
Tổng thống Ukraina Volodymyr Zelensky xem cuộc tấn công này là dấu hiệu rõ ràng cho thấy Nga từ chối ngưng bắn. Ông kêu gọi cộng đồng quốc tế ban hành các lệnh trừng phạt nghiêm khắc nhắm vào Matxcơva, đặc biệt là ngành dầu mỏ, nguồn thu nhập cho cỗ máy chiến tranh của Nga trong hơn 3 năm qua. Ông nhấn mạnh “mọi người muốn hòa bình thì phải hành động”.
Chánh văn phòng của tổng thống Zelensky, ông Andriy Yermak, nhận định điều rất đáng chú ý là Nga tiến hành cuộc tấn công này ngay thời điểm Washington vừa thông báo sẽ gửi thêm vũ khí phòng thủ cho Kiev.
Về phần mình, tổng thống Mỹ Donald Trump hôm qua, 08/07, cáo buộc người đồng cấp Nga Vladimir Putin chỉ nói những lời “tào lao” về Ukraina và xác nhận sẽ gửi cho Kiev 10 hệ thống tên lửa Patriot, đồng thời thúc giục bộ trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth kêu gọi nhà thầu quân sự tăng tốc sản xuất vũ khí.
TT Trump ‘muốn chuyển 10 tên lửa Patriot’ cho Ukraine
Tổng thống Trump cam kết trong cuộc điện đàm với Tổng thống Zelensky rằng “sẽ ngay lập tức gửi 10 quả tên lửa Patriot đến Ukraine”, theo trang Axios.
Axios ngày 8/7 dẫn hai nguồn tin tiết lộ Tổng thống Donald Trump đã khẳng định với người đồng cấp Volodymyr Zelensky trong cuộc điện đàm tuần qua rằng ông muốn giúp Ukraine duy trì năng lực phòng không. Tổng thống Mỹ hứa “ngay lập tức gửi 10 quả tên lửa đánh chặn của Patriot” cho Ukraine và hỗ trợ nước này tìm nguồn viện trợ vũ khí.
Khi được đề nghị bình luận về thông tin trên, người phát ngôn Lầu Năm Góc Sean Parnell trả lời hãng TASS của Nga: “Theo chỉ đạo của Tổng thống Trump, Bộ Quốc phòng Mỹ đang gửi thêm các loại vũ khí phòng thủ đến Ukraine nhằm đảm bảo người Ukraine có thể tự bảo vệ mình trong lúc chúng tôi nỗ lực đạt được một nền hòa bình lâu dài”.
Lô 10 quả tên lửa Patriot mà Mỹ có thể chuyển cho Ukraine thấp hơn rất nhiều so với những gói viện trợ quân sự trước đây, và nhiều khả năng không thể đáp ứng nhu cầu phòng không của Kiev. Một tổ hợp Patriot của Ukraine hồi tháng 6 đã khai hỏa liên tiếp 10 quả tên lửa trong một phút, dường như để chặn tên lửa Iskander-M Nga.
Axios viết rằng Tổng thống Trump vẫn do dự về vấn đề chuyển giao quá nhiều tên lửa Patriot và làm cạn kiệt kho vũ khí phòng không của Mỹ. Ông muốn các đồng minh châu Âu phải đóng góp nhiều hơn cả về tài chính lẫn thiết bị quân sự cho Ukraine.
Một quan chức Đức tiết lộ Thủ tướng Friedrich Merz tuần qua chủ động gọi điện cho ông Trump, đề nghị Mỹ nối lại chuyển giao lô tên lửa Patriot đang bị đình chỉ cho Ukraine và đang kẹt lại ở Đức.
“Ông Merz còn nói với ông Trump rằng Đức sẵn sàng mua các tổ hợp Patriot từ Mỹ và gửi cho Ukraine”, quan chức Đức cho biết.
Tuy nhiên, thay vì chấp thuận đề xuất đó, ông Trump gợi ý Đức bán một trong các tổ hợp Patriot đang trong biên chế nước này cho Ukraine, còn Mỹ sẽ phối hợp với các đồng minh châu Âu tài trợ thương vụ chuyển giao. Hai bên chưa đạt được thỏa thuận và cuộc đàm phán vẫn đang tiếp tục.
Giữa bối cảnh thế giới có nhiều bất ổn và kho dự trữ vũ khí của Mỹ dần cạn kiệt, các nước NATO ngày càng lo ngại hỗ trợ Ukraine quá nhiều sẽ đẩy họ vào tình thế không kịp sản xuất đạn dược để bù đắp tiêu hao.
Tuần trước, truyền thông Mỹ đưa tin Washington sẽ tạm hoãn cung cấp một số loại vũ khí như tên lửa đánh chặn Patriot, các loại đạn pháo có độ chính xác cao, tên lửa Hellfire, tên lửa vác vai Stinger và một số loại đạn dược khác.
Đài NBC dẫn các nguồn tin cho biết đình chỉ viện trợ quân sự cho Ukraine là quyết định đơn phương của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth. Đây có thể là lần ba thứ ông đưa ra quyết định như vậy, song hai động thái trước đó vào tháng 3 và tháng 5 đều nhanh chóng bị đảo ngược chỉ sau vài ngày.
Trong cuộc gặp Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại Nhà Trắng ngày 7/7, ông Trump khẳng định Mỹ sẽ “gửi thêm vũ khí” cho Kiev và nhấn mạnh rằng Ukraine phải có khả năng tự vệ. Tính đến tháng 3, Mỹ đã cung cấp tổng cộng 66,9 tỷ USD hỗ trợ quân sự cho Ukraine kể từ khi xung đột giữa Kiev và Moskva bùng phát đầu năm 2022. Gói viện trợ lớn cuối cùng được chính quyền tiền nhiệm công bố vào ngày 30/12/2024 và có giá trị 1,22 tỷ USD, trong đó có đạn cho hệ thống phòng không, tên lửa Stinger và các vũ khí khác.
Tiếp TT Netanyahu, TT Trump hy vọng Israel-Hamas đạt thỏa thuận ngừng bắn trong tuần này (RFI)
Hôm 07/07/2025, thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hội đàm với tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tại Washington, với trọng tâm là cuộc xung đột ở Gaza.
Cuộc gặp có thể sẽ thúc đẩy các cuộc thảo luận giữa Israel và Hamas về đề xuất ngừng bắn 60 ngày mà Hoa Kỳ đưa ra, nhưng vẫn chưa rõ hai bên có thể đạt được một thỏa thuận chấm dứt hoàn toàn chiến tranh hay không, cho dù tổng thống Mỹ đã nhấn mạnh rằng sau cuộc chiến 12 ngày giữa Israel và Iran, ông muốn thấy cuộc xung đột ở Gaza kết thúc.
Từ Washington, đặc phái viên Pierre Olivier giải thích:
Trọng tâm của cuộc gặp hôm nay sẽ là tình hình ở Gaza, trong bối cảnh diễn ra các cuộc đàm phán từ hôm Chủ Nhật giữa Hamas và Israel, qua trung gian của Qatar, về lệnh ngừng bắn trong 60 ngày và thả con tin theo nhiều giai đoạn. Nhưng mục tiêu của cuộc gặp lần này giữa Trump và Netanyahu là ngưng hoàn toàn giao tranh.
Tổng thống Hoa Kỳ sẽ được hưởng cả lợi ích cá nhân lẫn chính trị nếu hai bên đạt được thỏa thuận hưu chiến. Trước hết, tổng thống Trump rất muốn mang lại hòa bình cho Gaza vì ông đã không làm được điều tương tự ở Ukraina. Tiếp đến, về mặt ngoại giao, tổng thống Trump muốn mở rộng liên minh của Hoa Kỳ ở Trung Đông, nhưng liên minh này hiện bị cuộc chiến ở Gaza cản trở. Nếu Benjamin Netanyahu nhất quyết tiếp tục tấn công cho đến khi tiêu diệt hoàn toàn Hamas, Donald Trump có thể sẽ rất khó chịu.
Vì vậy, tổng thống Mỹ tuyên bố lần này ông sẽ giữ thái độ “rất cứng rắn” với thủ tướng Israel Benyamin Netanyahu, phần nào mang ơn chủ nhân Nhà Trắng sau chiến dịch oanh kích vào các cơ sở hạt nhân của Iran. Nếu làm như thế vẫn chưa đủ, nguyên thủ quốc gia Mỹ cũng có thể đe dọa cắt giảm nguồn cung cấp vũ khí cho Tel-Aviv, như cách mà ông đã làm với Ukraina. Hoặc Donald Trump cũng có thể công khai « dạy dỗ » Benyamin Netanyahu trước ống kính truyền hình, điều mà chỉ có ông mới làm được!
Thượng đỉnh BRICS: Lập mặt trận chung chống chủ nghĩa bảo hộ mậu dịch của Trump (RFI)
Hội nghị thượng đỉnh BRICS được mở ra tại Rio de Janeiro, Brazil, vào hôm 06/07/2025, và kéo dài trong hai ngày. Lãnh đạo của 11 nước mới nổi, trong đó có Nga, Trung Cộng và Ấn Độ, coi cuộc hẹn hàng năm này là dịp để thành lập một mặt trận thống nhất chống lại chủ nghĩa bảo hộ của Donald Trump, qua chính sách thuế quan mà Hoa Kỳ áp đặt.
Một ngày trước khi diễn ra thượng đỉnh, hôm qua, tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva, đã khẳng định : “Đối mặt với sự trỗi dậy của chủ nghĩa bảo hộ, các quốc gia mới nổi phải bảo vệ chế độ thương mại đa phương và cải cách cấu trúc tài chính quốc tế”.
Theo dự thảo tài liệu về thông cáo chung mà hãng tin AFP tham khảo được, các nước thuộc khối BRICS, sẽ bày tỏ quan ngại sâu sắc về các biện pháp thuế quan và phi thuế quan gây ảnh hưởng đến thương mại. Tài liệu nhấn mạnh rằng các biện pháp này có thể ảnh hưởng đến “sự phát triển kinh tế trên toàn thế giới”, ám chỉ đến cuộc chiến thuế quan do Donald Trump khởi xướng.
Khối BRICS là chữ cái đầu bằng tiếng Anh của các nước Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Cộng, và Nam Phi, chiếm gần 45 % dân số và đại diện cho 40 % GDP của thế giới. Những năm vừa qua, khối đã mở rộng, kết nạp thêm một số nước mới nổi khác như Indonesia, Ả Rập Xê Út, Iran.
Đây là thượng đỉnh BRICS đầu tiên chủ tịch Trung Cộng Tập Cận Bình vắng mặt, mà thay vào đó là thủ tướng Lý Cường đại diện cho Bắc Kinh tại hội nghị. Điều này dấy lên đồn đoán về những lục đục trong nội bộ Trung Cộng, nhằm giảm bớt hiện diện của ông Tập trên trường quốc tế. Ngoài ra, tổng thống Nga cũng vắng mặt. Ông Vladimir Putin đã bị Tòa án Hình sự quốc tế phát lệnh truy nã do cuộc chiến ở Ukraina. Tuy nhiên, điện Kremlin cho biết ông Putin sẽ tham dự hội nghị qua hình thức trực tuyến. Về phía Ấn Độ, một trong những thành viên chủ chốt của BRICS, New Delhi muốn cố gắng khẳng định vị thế của mình khi lãnh đạo Nga và Trung Cộng cùng vắng mặt.
Từ New Delhi, thông tín viên Côme Bastin tường trình :
“Narendra Modi đến Rio de Janeiro, tham gia vào cuộc chạy đua marathon ngoại giao, sau khi đến thăm Ghana, Kenya và Cộng Hòa Trinidad và Tobago. Sau đó, thủ tướng Ấn Độ sẽ rời Brazil và thăm chính thức Achentina.
Thượng đỉnh BRICS là một lộ trình quan trọng trong chuyến công du này. Harsh Pant, giám đốc của cơ quan Observer Research Foundation cho rằng : « Kinh tế là vấn đề trọng tâm của hội nghị đối với Ấn Độ. Trong khi Donald Trump đang tham gia vào chủ nghĩa bảo hộ mạnh mẽ, mục tiêu là bù đắp bằng cách tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại giữa các nước mới nổi.»
Ấn Độ còn có một ưu tiên khác : bảo vệ lập trường ôn hòa trong một diễn đàn thường có đường lối chống phương Tây của bộ đôi Bắc Kinh-Matxcơva. Theo ông Pant, « thách thức đặt ra là làm sao chống lại sự thống trị của Trung Cộng, đi ngược lại lợi ích của Ấn Độ và tinh thần đa phương của BRICS. Đó là cách quản trị toàn cầu để tổ chức này trở nên minh bạch và toàn diện hơn ».
Các cuộc thảo luận tại hội nghị cũng sẽ đề cập đến vấn đề Trung Đông. Ấn Độ duy trì mối quan hệ chặt chẽ với cả Iran và Israel, và sẽ tìm cách giảm leo thang căng thẳng trong khu vực, đặc biệt là với sự hiện diện của Ả Rập Xê Út, một nhân tố chủ chốt trong khu vực và là thành viên mới của BRICS.”
Trump dọa áp thêm 10% thuế lên các quốc gia đứng về phía BRICS (BBC)
Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cảnh báo rằng những quốc gia ủng hộ các chính sách của liên minh BRICS đi ngược lại lợi ích của Mỹ sẽ bị đánh thuế bổ sung 10%.
Ông Trump từ lâu đã chỉ trích BRICS – một tổ chức bao gồm các thành viên như Trung Cộng, Nga và Ấn Độ – được thành lập nhằm nâng cao vị thế quốc tế của các quốc gia này và thách thức Mỹ cũng như Tây Âu.
“Bất kỳ quốc gia nào đứng về phía các chính sách chống Mỹ của BRICS sẽ bị áp thêm thuế 10%. Chính sách này sẽ không có ngoại lệ,” ông Trump viết trên mạng xã hội.
Một thời hạn để các quốc gia đạt được thỏa thuận thuế quan với Mỹ đã được ấn định là ngày 9/7 (giờ Mỹ), nhưng các quan chức Mỹ hiện cho biết quá trình này sẽ bắt đầu từ ngày 1/8.
Cho đến nay, Mỹ mới chỉ đạt được các thỏa thuận thương mại với Anh và Việt Nam. Tuy nhiên, Anh và Mỹ vẫn chưa thống nhất được về mức thuế đối với thép của Anh nhập khẩu vào Mỹ.
Kể từ khi nhậm chức vào tháng Một, Tổng thống Trump đã công bố một loạt các mức thuế nhập khẩu đối với hàng hóa từ các quốc gia khác – với lập luận rằng điều này sẽ thúc đẩy sản xuất trong nước và bảo vệ việc làm cho người Mỹ.
Vào tháng Tư, trong ngày mà ông gọi là “Ngày Giải Phóng” (Liberation Day), ông đã công bố một loạt mức thuế mới áp lên hàng hóa từ nhiều quốc gia trên thế giới, mặc dù sau đó ông đã nhanh chóng tạm hoãn những kế hoạch cứng rắn nhất trong vòng ba tháng để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán, kéo dài đến ngày 9/7.
Khi được hỏi liệu các mức thuế sẽ thay đổi vào ngày 9/7 hay 1/8, ông Trump hôm 6/7 nói: “Thuế quan sẽ được áp dụng, thuế vẫn là thuế.”
Ông cho biết sẽ có từ 10 đến 15 bức thư được gửi đến các quốc gia vào hôm 7/7, thông báo mức thuế mới sẽ áp dụng nếu không đạt được thỏa thuận.
Bộ trưởng Thương mại Mỹ, ông Howard Lutnick, đã làm rõ rằng các mức thuế này sẽ có hiệu lực từ ngày 1/8.
Cũng trong ngày 6/7, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói với CNN: “Tổng thống Trump sẽ gửi thư đến một số đối tác thương mại của chúng ta, nói rằng nếu các ông không đẩy nhanh tiến trình, thì vào ngày 1/8 các ông sẽ bị quay trở lại mức thuế như đã công bố vào ngày 2/4.”
Lời đe dọa của ông Trump nhằm vào các quốc gia hợp tác với các nước BRICS xuất hiện sau khi các thành viên khối này chỉ trích chính sách thuế quan của Mỹ và đề xuất cải cách Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng như cách xác định giá trị các loại tiền tệ có ảnh hưởng lớn.
Năm ngoái, danh sách các thành viên BRICS đã được mở rộng vượt ra ngoài Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Cộng và Nam Phi, bao gồm thêm Ai Cập, Ethiopia, Indonesia, Iran, Ả Rập Saudi và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE).
Các quốc gia trong khối này chiếm hơn một nửa dân số thế giới.
Các nhà lãnh đạo BRICS, hiện đang tham dự hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày tại Rio de Janeiro, đã kêu gọi cải tổ các thể chế toàn cầu và định vị liên minh này như một nền tảng ngoại giao trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị và xung đột thương mại ngày càng leo thang.
Tròn 90 tuổi, Đạt Lai Lạt Ma tiếp tục đấu tranh với Trung Cộng để tìm người kế vị (RFI)
Ngày 06/07/2025, Đạt Lai Lạt Ma kỷ niệm tròn 90 tuổi với lời cầu nguyện cho hòa bình tại tu viện McLeod Ganj, miền bắc Ấn Độ, nơi ông sống lưu vong để tránh sự đàn áp của Trung Cộng. Trong tuần lễ cầu nguyện trước đó, Đạt Lai Lạt Ma nhấn mạnh rằng người kế nhiệm ông « phải được sinh ra ở thế giới tự do ». Ngay lập tức, Bắc Kinh phản đối với tuyên bố bất cứ việc bổ nhiệm nào cũng phải được « chính quyền trung ương chấp thuận ».
Theo Reuters, khôi nguyên giải Nobel Hòa Bình 1989 cho rằng người kế nhiệm ông phải được sinh ra bên ngoài lãnh thổ Trung Cộng, trọng trách bổ nhiệm người kế nhiệm « sẽ hoàn toàn do các thành viên của Ganden Phodrang Trust (văn phòng Đạt Lai Lạt Ma) đảm nhiệm » và kêu gọi các tín đồ bác bỏ mọi bổ nhiệm của Bắc Kinh vì « không ai khác có thẩm quyền can thiệp vào vấn đề này ».
Trả lời RFI, Tenam, một người Tây Tạng sống lưu vong ở Pháp, cho biết cảm thấy « nhẹ nhõm » với tuyên bố của Đạt Lai Lạt Ma :
« Là một người Tây Tạng, tôi rất vui mừng trước tuyên bố của đức Đạt Lai Lạt Ma. Ông đã lập một khuôn khổ liên quan đến việc kế vị. Đây là điều rất, rất quan trọng đối với người dân Tây Tạng và cần được lắng nghe từ người có liên quan, có nghĩa là Đạt Lai Lạt Ma. Hiện giờ, có nhiều câu hỏi được đặt ra trong việc tìm người kế vị. Trước đây, người ta vẫn nói đến hồ thiêng, hoặc những không gian linh thiêng đối với người Tây Tạng, đó là những khu vực rất quan trọng để kế thừa dòng truyền thừa Đạt Lai Lạt Ma. Nhưng hiện giờ chúng tôi không được đến nữa, có nghĩa là chúng tôi không thể đến Tây Tạng, hiện giờ do Trung Cộng kiểm soát. Vì vậy, khó khăn này cũng đặt ra nhiều câu hỏi cho người Tây Tạng : Chúng tôi phải thích ứng như nào với cách tìm kiếm người kế nhiệm Đạt Lai Lạt Ma ? ».
Tại buổi lễ thượng thọ 90 tuổi, Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 cho biết ông sẽ sống thêm « 30, 40 năm nữa ». Nhiều nhà ngoại giao phương Tây, quan chức Ấn Độ, diễn viên Mỹ Richard Gere dự lễ thượng thọ Đạt Lai Lạt Ma. Thủ tướng Ấn Độ Modi gửi lời chúc mừng. Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức, ba cựu tổng thống Mỹ Barack Obama, George W. Bush và Bill Clinton cũng gửi lời chúc mừng trong thông điệp video, được chiếu trong sự kiện.
Sinh ngày 16/07/1935, Tenzin Gyatso được chọn làm nhà lãnh đạo tinh thần và chính trị cho người Tây Tạng khi mới chỉ 2 tuổi. Tuy nhiên, Đạt Lai Lạt Ma thứ 14 đã phải trốn khỏi quê hương Tây Tạng năm 1959 sau vụ nổi dậy bất thành chống chính quyền Trung Cộng và phải sống lưu vong ở Ấn Độ cho đến nay cùng với vài trăm nghìn người Tây Tạng.
Ấn Độ đã tiếp đón đức Đạt Lai Lạt Ma và chính phủ lưu vong của ông tại Dharamsala. Chắc chắn vấn đề kế nhiệm cũng sẽ được New Delhi theo dõi chặt chẽ và sẽ tìm cách khai thác lợi thế này trong bối cảnh « tranh chấp biên giới với Trung Cộng tại khu vực Tây Tạng ».
Nghị quyết của lưỡng đảng Mỹ lấy ngày sinh nhật 90 tuổi của Đạt Lai Lạt Ma là « Ngày của Tình thương » (A Day of Compassion). Dân biểu Michael McCaul chủ trì nghị quyết nhấn mạnh « mặc dù phải đối mặt với các đàn áp, áp bức và bạo lực không thể diễn tả được từ Đảng Cộng sản Trung Cộng, Đức Đạt Lai Lạt Ma vẫn duy trì được sự bình an nội tâm và tiếp tục rao giảng về lòng từ bi – truyền cảm hứng không chỉ cho người dân của mình mà còn cho toàn thế giới ».
Nhân viên cơ quan di trú Mỹ bị phục kích ở Texas
Nhóm nghi phạm phục kích và nổ súng trước trung tâm tạm giam do cơ quan di trú Mỹ quản lý ở Texas, khiến một sĩ quan bị thương.
Bộ Tư pháp Mỹ ngày 7/7 công bố cáo buộc âm mưu giết người và bạo lực vũ trang đối với 10 nghi phạm vì đã tổ chức phục kích, nổ súng khiến một đặc vụ Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE) bị thương ở bang Texas.
Theo hồ sơ của cơ quan công tố, vụ tấn công xảy ra vào đêm quốc khánh Mỹ 4/7, bên ngoài nhà giam Prairieland ở thành phố Alvarado, nơi đang được ICE trưng dụng làm địa điểm giam giữ người nhập cư bất hợp pháp trong lúc chờ trục xuất.
Nhóm nghi phạm mặc trang phục kiểu quân đội, ban đầu bắn pháo hoa gây rối trước nhà giam, đồng thời phun sơn lên xe và trạm gác, viết thông điệp miệt thị ICE.
Khi hai quản giáo không mang vũ khí và một sĩ quan tuần tra được cử đến đối thoại, nhóm gây rối bất ngờ tấn công họ. Một nghi phạm nấp trong rừng đã nhắm bắn sĩ quan tuần tra và khiến người này bị thương ở cổ, trong khi một nghi phạm khác nã 20-30 phát đạn về phía hai quản giáo.
“Các nghi phạm đã lên kế hoạch nhử nhân viên ICE ra khỏi trung tâm. Đây là một cuộc phục kích với mục tiêu là sát hại các quản giáo của ICE“, Nancy Larson, quyền công tố viên liên bang thuộc Văn phòng Quận Bắc Texas, cho biết.
Các nghi phạm bỏ trốn nhưng đã bị bắt cách hiện trường khoảng 300 m. Một số mặc áo chống đạn, mang theo bộ đàm và vũ khí. Cảnh sát thu giữ một khẩu súng trường tấn công tại hiện trường, kèm theo cờ và tờ rơi với khẩu hiệu chống chính phủ.
Trong các đợt khám xét sau đó, cảnh sát còn tìm thấy mặt nạ, kính bảo hộ, găng tay, sơn xịt, nhiều băng đạn và 12 áo chống đạn được cất ở nhà và xe của các nghi phạm.
Cũng trong ngày 7/7, một vụ tấn công khác xảy ra ở thành phố McAllen thuộc bang Texas, cách Alvarado hơn 640 km về phía nam.
Nghi phạm Ryan Louis Mosqueda, 27 tuổi, mặc áo khoác kiểu quân sự và mang súng trường tấn công, đã bắn hàng chục phát đạn vào một cơ sở của Lực lượng Biên phòng Mỹ, khiến một cảnh sát bị thương. Nghi phạm đã bị bắn hạ sau đó.
Bộ Tư pháp Mỹ khẳng định đang giám sát chặt chẽ các vụ tấn công nhằm vào cơ sở của ICE. Thứ trưởng Tư pháp Todd Blanche khẳng định chính phủ Mỹ sẽ không khoan nhượng đối với mọi hành vi tấn công nhắm vào nhân viên hoặc cơ sở liên bang.
Trung Cộng bị tố chiếu laser vào máy bay Đức hoạt động tại Hồng Hải (RFI)
Bộ Ngoại Giao Đức hôm 08/07/2025, cho biết quân đội Trung Cộng đã chiếu tia laser vào các máy bay của Đức đang tham gia chiến dịch quân sự ASPIDES của Liên Âu nhằm bảo đảm an toàn hàng hải tại vùng Hồng Hải trước các cuộc tấn công của phiến quân Houthi.
Trên mạng xã hội X, bộ Ngoại Giao Đức lên án hành động “không thể chấp nhận” của Bắc Kinh, gây nguy hiểm cho nhân sự của Đức và làm rối loạn chiến dịch quân sự này. Sau vụ việc, Đức đã phải hủy bỏ nhiệm vụ thường lệ của máy bay giám sát và điều máy bay trở về căn cứ quân sự Djibouti.
Trả lời AFP, phát ngôn viên của bộ Quốc Phòng Đức, cho biết máy bay của Đức trở thành mục tiêu tấn công của một tàu chiến Trung Cộng mà không có lý do, hay bất cứ thông tin nào. Bộ Ngoại Giao Đức cũng cho biết đã triệu đại sứ Trung Cộng ở Berlin lên để bày tỏ lập trường về vụ việc.
Hiện vẫn chưa rõ tia laser mà Trung Cộng sử dụng là một loại vũ khí hay là hệ thống dẫn đường bằng laser. Phía Bắc Kinh vẫn chưa đưa ra phản ứng nào.
Khoảng 700 quân nhân Đức tham gia vào chiến dịch ASPIDES của Liên Hiệp Châu Âu để bảo đảm an toàn cho tàu qua lại trên vùng Hồng Hải, chống lại các hoạt động của lực lượng Houthi do Iran yểm trợ.
Trong khi các tàu phương Tây thường xuyên đối mặt với nguy cơ bị lực lượng Houthi, đồng minh của Hamas, tấn công bằng drone hoặc tên lửa nếu có lộ trình đi đến Israel, thì các tàu Trung Cộng đi qua khu vực này không bị ảnh hưởng gì, theo ghi nhận từ tổ chức tư vấn Atlantic Council. Các tàu của Trung Cộng thậm chí còn được Houthi “đối xử đặc biệt”. Trên các mạng xã hội ở Trung Cộng cũng xuất hiện nhiều bài đăng “hoan hô Houthi”.
Theo hãng tin Bloomberg, vào năm 2024, Houthi đã thỏa thuận với Trung Cộng và Nga về việc bảo đảm an toàn cho tàu của hai nước này qua lại trong khu vực, đổi lại Houthi sẽ nhận được sự ủng hộ chính trị trên trường quốc tế.
Hôm qua, theo Reuters, tại Hồng Hải, phiến quân Houthi ở Yemen tiếp tục các hoạt động tấn công, nhắm vào tàu chở hàng Eternity C, mang cờ hiệu Libéria, do một công ty Hy Lạp Cosmoship Management quản lý. Cuộc tấn công bằng drone và bằng lựu đạn được phóng từ tàu cao tốc đã khiến hai người bị thương, 2 người khác mất tích trong số 22 nhân viên thủy thủ đoàn. Lực lượng này trước đó cũng tuyên bố đã làm chìm một tàu khác trong một cuộc tấn công.
Đài Loan tập trận Hán Quang: Bên trong cuộc diễn tập lớn chưa từng có để ứng phó khả năng Trung Cộng tấn công (BBC)
Cuộc tập trận quân sự thường niên của Đài Loan mang tên Hán Quang (Han Kuang) sẽ bắt đầu vào thứ Tư (9/7), trong bối cảnh hòn đảo này tăng cường khả năng phòng thủ trước nguy cơ bị Trung Cộng tấn công.
Được coi là cuộc tập trận lớn nhất và dài nhất từ trước đến nay, Hán Quang 2025 kéo dài khoảng 10 ngày, gấp đôi so với cuộc tập trận năm ngoái.
Mặc dù nhằm mục tiêu chuẩn bị cho người dân Đài Loan trước khả năng bị tấn công, cuộc tập trận này cũng là cách để công khai phô diễn năng lực phòng thủ của hòn đảo và gửi một thông điệp rõ ràng tới Bắc Kinh.
Trung Cộng tuyên bố Đài Loan là một phần lãnh thổ của mình và đã bày tỏ quyết tâm sẽ “thống nhất” hòn đảo này trong tương lai, đồng thời không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực. Viễn cảnh đó đã làm dấy lên lo ngại về một cuộc xung đột quy mô lớn hơn, có thể kéo theo sự can dự của Mỹ – đồng minh chính của Đài Loan.
Hán Quang là gì?
Được tổ chức hằng năm từ năm 1984, Hán Quang là cuộc tập trận quy mô lớn với sự tham gia của hàng ngàn binh sĩ trên bộ, trên biển và trên không nhằm phô diễn các khí tài quân sự hiện đại nhất của Đài Loan.
Mặc dù tên đầy đủ bằng tiếng Trung của cuộc tập trận này về mặt kỹ thuật ám chỉ việc “thu hồi đại lục Trung Cộng” – một trong những mục tiêu ban đầu của chính phủ Trung Hoa Dân Quốc đầu tiên tại Đài Loan – nhưng mục đích thực tế của Hán Quang là để diễn tập năng lực phòng thủ của Đài Loan.
Khi lo ngại về nguy cơ Trung Cộng tấn công ngày càng tăng trong những năm gần đây, cuộc tập trận Hán Quang đã có nhiều thay đổi đáng kể.
Cuộc tập trận diễn ra như thế nào?
Năm nay, chính quyền Đài Loan đã tổ chức một loạt các cuộc tập trận quân sự mô phỏng trên máy tính vào tháng Tư, như một bước chuẩn bị cho các cuộc diễn tập bắn đạn thật sẽ diễn ra từ ngày 9-18/7.
Trong các cuộc tập trận tháng này, nhiều khí tài như bệ phóng tên lửa, drone và tên lửa do Đài Loan tự phát triển sẽ được triển khai.
Điều này bao gồm cả hệ thống phóng rocket di động HIMARS trứ danh mà Đài Loan mới được sở hữu. Hệ thống này do Mỹ cung cấp và cũng là hệ thống mà Washington chuyển giao cho Ukraine – có tầm bắn xa hơn nhiều so với các hệ thống hiện tại của quân đội Đài Loan.
Các cuộc tập trận năm nay sẽ huy động khoảng 22.000 quân dự bị, tăng khoảng 50% so với năm ngoái.
Tương tự như năm ngoái, các cuộc diễn tập sẽ không có kịch bản định trước, nhằm kiểm tra khả năng phản ứng của binh sĩ trước một cuộc tấn công bất ngờ – động thái được các nhà phân tích quân sự ca ngợi và cho rằng đáng lẽ nên áp dụng từ lâu.
Sự thay đổi này dường như nhằm đáp lại những chỉ trích suốt nhiều năm qua rằng các cuộc tập trận trước đây mang tính hình thức, thiên về tuyên truyền hơn là thực chất huấn luyện quân sự.
Năm nay, một phần của cuộc tập trận sẽ tập trung vào việc đối phó với chiến thuật “vùng xám” ngày càng gia tăng của Trung Cộng nhằm vào Đài Loan – trong đó có việc các chiến đấu cơ và tàu của Bắc Kinh liên tục xâm nhập không phận và vùng biển của Đài Loan.
Trong những năm gần đây, Hán Quang cũng ngày càng tăng cường lồng ghép yếu tố phòng thủ dân sự. Một cuộc diễn tập riêng biệt được tổ chức đồng thời, trong đó người dân khắp hòn đảo tham gia các buổi diễn tập sơ tán và ứng phó khi có không kích.
Giao thông đường bộ sẽ bị hạn chế, trong khi các đầu mối giao thông, cửa hàng, khách sạn và chợ sẽ phải tạm dừng hoạt động.
Theo các báo cáo, chính quyền cũng sẽ thử nghiệm khả năng của xã hội Đài Loan trong việc đối phó với tin giả và hoạt động của Mặt trận Thống nhất thuộc Đảng Cộng sản Trung Cộng, dù vẫn chưa rõ các nội dung này sẽ được thử nghiệm cụ thể như thế nào.
Tại sao Đài Loan đẩy mạnh tập trận Hán Quang?
Trung Cộng đã tăng cường các hoạt động chiến tranh vùng xám (greyzone warfare) và chiến dịch thông tin sai lệch nhằm vào Đài Loan, mà theo một số nhà quan sát là nhằm làm suy yếu khả năng phòng thủ của hòn đảo này.
Mỹ đã cảnh báo rằng Trung Cộng đang tạo ra một “mối đe dọa cấp bách” đối với Đài Loan, đề cập đến hạn chót năm 2027 mà Chủ tịch Tập Cận Bình được cho là đã đặt ra để quân đội Trung Cộng có khả năng xâm lược Đài Loan.
Đây là một mốc thời gian mà Bắc Kinh chưa bao giờ xác nhận – nhưng Mỹ khẳng định Trung Cộng đang “chuẩn bị một cách thực chất để có thể sử dụng lực lượng quân sự nhằm thay đổi cán cân quyền lực” ở châu Á.
Quan hệ giữa Đài Loan và Trung Cộng cũng trở nên đặc biệt căng thẳng dưới thời Tổng thống Đảng Dân Tiến, ông Lại Thanh Đức, người vừa được bầu vào năm ngoái.
Bị Bắc Kinh coi là “phần tử ly khai,” ông Lại Thanh Đức đã có lập trường cứng rắn hơn nhiều so với người tiền nhiệm, trong đó có việc tăng cường quân sự cho Đài Loan.
Không có gì ngạc nhiên khi cuộc tập trận Hán Quang khiến Bắc Kinh không hài lòng.
Thiếu tướng Tưởng Bân, người phát ngôn Bộ Quốc phòng Trung Cộng, hôm thứ Ba cho biết cuộc tập trận năm nay “chẳng qua chỉ là một chiêu bài đánh lừa và tự lừa dối của chính quyền Đảng Dân Tiến nhằm lôi kéo đồng bào Đài Loan lên ‘cỗ xe chiến tranh Đài Loan Độc lập’ của họ.”
“Dù họ tập luyện những chủ đề gì hay sử dụng vũ khí nào đi nữa, Quân Giải phóng Nhân dân Trung Cộng sẽ kiên quyết đáp trả ‘Đài Loan Độc lập’, và xu thế thống nhất quốc gia không thể cưỡng lại củaTrung Cộng sẽ không bị ngăn cản,” ông nói thêm.
Tại sao cuộc tập trận Hán Quang năm nay lại quan trọng?
Những thay đổi trong cuộc tập trận Hán Quang thực chất là một phần trong nỗ lực cải tổ rộng lớn hơn nhằm nâng cao năng lực quân sự và quốc phòng của Đài Loan, vốn đã chịu nhiều chỉ trích cả ở nội địa lẫn hải ngoại trong những năm gần đây.
Niềm tin của người dân Đài Loan vào quân đội của mình dao động, nhưng nhìn chung ở mức trung bình, với một cuộc khảo sát năm ngoái cho thấy chỉ có 47,5% người dân tin tưởng vào khả năng phòng thủ của hòn đảo.
Trong suốt hai nhiệm kỳ của Tổng thống Trump, Mỹ đã liên tục thúc giục Đài Loan tăng chi tiêu quốc phòng và hiện đại hóa quân đội.
Việc tăng cường phòng thủ của Đài Loan diễn ra trong bối cảnh sự hoài nghi ngày càng lớn về khả năng Mỹ dưới thời Donald Trump sẽ can thiệp quân sự nếu Trung Cộng tấn công.
Mỹ bị ràng buộc bởi luật pháp phải giúp Đài Loan tự vệ, nhưng Trump lại có thái độ mơ hồ về điều này và gần đây từ chối bình luận liệu ông có ngăn Trung Cộng dùng vũ lực chiếm Đài Loan hay không.
Bên cạnh những thay đổi trong Hán Quang, trong những năm gần đây Đài Loan còn kéo dài thời gian nghĩa vụ quân sự bắt buộc, phát triển tàu ngầm và tên lửa riêng, đồng thời tăng cường khả năng phòng thủ đô thị và dân sự.
Đài Loan cũng đầu tư vào các hệ thống vũ khí nhỏ gọn và cơ động hơn như phương tiện không người lái (drone), và tăng cường huấn luyện binh sĩ trong chiến tranh bất đối xứng như một phần của chiến lược “nhím” nhằm làm cho hòn đảo trở nên khó bị chiếm đóng hơn.
Mỹ hạn chế nhà đầu tư Trung Cộng mua đất nông nghiệp
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 8/7 thông báo sẽ bắt đầu hạn chế việc mua đất nông nghiệp Mỹ của công dân Trung Cộng và các ‘đối thủ nước ngoài’ khác.
Bộ trưởng Nông nghiệp Mỹ Brooke Rollins nhấn mạnh việc hạn chế công dân Trung Cộng và các “đối thủ nước ngoài” khác mua đất nông nghiệp Mỹ là cần thiết để giải quyết những gì bà gọi là “mối đe dọa lớn” đối với an ninh quốc gia, theo AFP.
Bà Rollins nói rằng việc người nước ngoài mua đất nông nghiệp của Mỹ đang được sử dụng như “vũ khí để chống lại chúng ta”.
“Nông nghiệp Mỹ không chỉ là nuôi sống gia đình chúng ta mà còn là bảo vệ quốc gia của chúng ta và chống lại các đối thủ nước ngoài đang mua đất nông nghiệp của chúng ta“, bà Rollins phát biểu trong sự kiện công bố kế hoạch hành động an ninh nông nghiệp quốc gia cùng với các quan chức nội các khác.
Theo Bộ Nông nghiệp Mỹ, Trung Cộng đứng thứ 20 trong danh sách các chủ sở hữu đất nông nghiệp người nước ngoài, nắm giữ 112.234 ha vào cuối năm 2023.
Bà Rollins cho biết thêm chính quyền Tổng thống Trump cũng có kế hoạch “thu hồi những gì đã được người Trung Cộng và các đối thủ nước ngoài khác mua”.
Ngoài ra, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth cho hay Lầu Năm Góc sẽ cấm bán đất nông nghiệp gần các căn cứ quân sự của Mỹ cho “các đối thủ nước ngoài”.
“Là người được giao nhiệm vụ lãnh đạo Bộ Quốc phòng, tôi muốn biết ai sở hữu đất xung quanh các căn cứ của chúng tôi… Các đối thủ nước ngoài không còn có thể cho rằng chúng tôi không theo dõi nữa”, ông Hegseth nhấn mạnh.
Hiện chưa có thông tin về phản ứng từ phía Trung Cộng đối với động thái trên của Bộ Nông nghiệp Mỹ.
Biển Đông: Lần đầu tiên Mỹ điều F-35 đến tập trận với Hải Quân Philippines (RFI)
Hải Quân Philippines đang tiến hành cuộc tập trận Cope Thunder từ ngày 07/07/2025 đến ngày 18/07 tại Căn cứ Không quân Clark ở Pampanga. Lần đầu tiên Mỹ điều chiến đấu cơ tàng hình tối tân F-35 tham gia tuần tra cùng với chiến đấu cơ FA-50 của Không quân Philippines trong vùng đặc quyền kinh tế của nước này ở Biển Đông.
Theo tờ báo Hồng Kông South China Morning Post, hơn 2.500 quân nhân, trong đó có 225 người thuộc Lực lượng Không quân Thái Bình Dương của Mỹ PACAF, tham gia cuộc tập trận nhằm củng cố « sự hội nhập giữa các chiến đấu cơ và tăng cường khả năng tương tác giữa các đồng minh ». Trung tá Bryan Mussler, chỉ huy Phi đội chiến đấu 421 của PACAF, nhấn mạnh : « F-35 là nền tảng của lực lượng Mỹ và chúng tôi muốn duy trì mối quan hệ chặt chẽ với Hải Quân Philippines và tiếp tục hội nhập ».
Theo giới chuyên gia, việc điều F-35 cho thấy Mỹ « không còn bằng lòng với sự hiện diện mang tính biểu tượng » và muốn thử năng lực chiến đấu tại khu vực ngày càng bị Trung Cộng áp đặt chủ quyền. Còn Philippines thì muốn khẳng định hội nhập chặt chẽ vào chiến lược răn đe của Mỹ ở trong vùng.
Sự can thiệp của Mỹ vào khu vực không phải là nguyên nhân cho chiến lược « bành trướng » của Trung Cộng ở Biển Đông, đó là tuyên bố của Manila. Theo hãng tin Reuters ngày 09/07, trả lời phỏng vấn tại hội nghị Reuters NEXT Asia ở Singapore, bộ trưởng Quốc Phòng Philippines Gilberto Teodoro phủ nhận mọi cáo buộc của Bắc Kinh, đồng thời khẳng định « thái độ hung hăng của Trung Cộng đã được chuẩn bị từ lâu », « kế hoạch của Trung Cộng ở trong vùng không phụ thuộc vào bất kỳ nhà lãnh đạo nào của Mỹ ».
Trung Cộng gia tăng đáng kể hoạt động tàu thuyền trong khu vực Biển Đông ( Biển Tây Philippines theo tên gọi của Manila) trong tháng 6. Cụ thể, theo người phát ngôn Hải Quân Philippines Roy Vincent Trinidad tại buổi họp báo ngày 08/07, có 49 tàu Trung Cộng hoạt động ở bãi cạn Scarborough, bãi Cỏ Mây và đảo Thị Tứ, những khu vực mà Manila tuyên bố chủ quyền. Đây là con số cao nhất kể từ đầu năm 2025, 41 tàu đã được quan sát ở những khu vực trên vào tháng 05 trong khi chỉ có 11 tàu vào tháng 01 và 9 tàu vào vào tháng 02.
TIN VIỆT NAM.
Tù nhân chính trị Lê Hữu Minh Tuấn gặp vấn đề sức khỏe nghiêm trọng trong tù
Thành viên của Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam, Lê Hữu Minh Tuấn, người đang chịu mức án 11 năm tù giam, cho gia đình biết sức khỏe của ông đang gặp vấn đề nghiêm trọng. Ông hiện đang bị giam giữ tại trại giam Xuyên Mộc, tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu.
Theo người thân, vào ngày 19 tháng 4, ông Tuấn đã thực hiện cuộc gọi hàng tháng về nhà và thông báo rằng ông đang bị đi ngoài ra máu kéo dài, với lượng máu ngày càng nhiều, khiến thể chất suy yếu và tinh thần suy nhược.
Thân nhân ông Tuấn cho biết tình trạng này đã kéo dài suốt ba tuần. Tuy cán bộ y tế của trại giam đã khám và kết luận ông có vấn đề về đại tràng, sau đó tiêm thuốc, nhưng bệnh tình không có dấu hiệu thuyên giảm.
Cán bộ y tế cũng đã làm đơn báo cáo về bệnh tình của ông Tuấn gửi lên ban giám thị trại giam, nhưng theo ông cho biết trong cuộc gọi điện thoại thì đến ngày 19 tháng 6 phía giám thị vẫn chưa có phản hồi.
Gia đình cho biết nguyện vọng của ông Lê Hữu Minh Tuấn là được ra ngoài khám và chữa bệnh tại bệnh viện.
“Tôi rất là lo lắng, Tuấn đang rất cần sự giúp đỡ về y tế, mà không biết phải làm sao. Tuấn đang rất lo ngại về sức khỏe của mình,” một thân nhân của ông Tuấn nói với RFA.
Trước thông tin sức khỏe của tù nhân chính trị này đang gặp vấn đề nghiêm trọng, các tổ chức quốc tế đã lên tiếng kêu gọi chính quyền trả tự do cho ông.
Trong thông cáo báo chí được đăng tải ngày 20 tháng 6, tổ chức Theo dõi Nhân quyền tuyên bố: “Chính phủ Việt Nam cần trả tự do cho nhà báo độc lập Lê Hữu Minh Tuấn ngay lập tức, và tạo điều kiện để ông được chữa trị.”
Ngoài ra, tổ chức Ủy ban Bảo vệ Ký giả cũng đưa ra lời kêu gọi tương tự trong cùng ngày. Trong tuyên bố, đại diện của tổ chức chuyên hoạt động nhằm cổ vũ tự do báo chí và bảo vệ nhà báo trên toàn thế giới cho biết: “Nỗi đau và sự chịu đựng của ông Tuấn trong suốt năm năm qua trong tù là nỗi nhục của Việt Nam, và ông ấy nên được trả tự do ngay lập tức.”
Ông Lê Hữu Minh Tuấn bị bắt vào tháng 6 năm 2020 cùng với hai thành viên khác của Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam là Chủ tịch Phạm Chí Dũng và Phó Chủ tịch Nguyễn Tường Thụy. Cả ba người bị cáo buộc phạm tội “tuyên truyền chống nhà nước.”
Là một tổ chức dân sự không được chính phủ Việt Nam công nhận, Hội Nhà báo Độc lập Việt Nam bắt đầu hoạt động từ năm 2014 với tôn chỉ cổ vũ tự do báo chí. Họ đã thành lập trang báo điện tử Việt Nam Thời Báo để đưa tin về các đề tài bị kiểm duyệt.
Trong phiên tòa diễn ra vào tháng 1 năm 2021, ông Tuấn bị tuyên án 11 năm tù giam và bốn năm quản chế. Trong năm 2024, một nhóm chuyên gia nhân quyền của Liên Hiệp Quốc đã gửi thư chung cho chính phủ Việt Nam, bày tỏ sự lo ngại về tình trạng sức khỏe của nhà báo độc lập này.
Điều kiện giam giữ trong các trại giam ở Việt Nam, đặc biệt là đối với tù nhân chính trị, từ lâu đã bị các tổ chức nhân quyền quốc tế như Theo dõi Nhân quyền và Ân xá Quốc tế chỉ trích là hà khắc.
Theo ghi nhận của RFA và báo cáo từ các tổ chức nhân quyền, nhiều tù nhân chính trị đã bị nhiễm bệnh nghiêm trọng vì điều kiện sinh sống khắc nghiệt – từ chất lượng thức ăn, nước uống không đảm bảo, đến việc chăm sóc y tế không đầy đủ và không kịp thời.
Theo thông tin từ thân nhân các tù nhân, từ năm 2019 đến nay có ít nhất sáu tù nhân chính trị chết trong các trại giam, bao gồm: nhà báo tự do Đỗ Công Đương, cựu giáo chức Đào Quang Thực và mục sư Đinh Diêm ở Trại giam số 6 (tỉnh Nghệ An); ông Phan Văn Thu ở Trại giam Gia Trung (tỉnh Gia Lai); ông Đoàn Đình Nam ở Trại giam Xuyên Mộc (tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu); cùng với ông Huỳnh Hữu Đạt ở Trại giam Xuân Lộc (tỉnh Đồng Nai).
Vì sao tinh gọn nhưng một sở lại có đến 18 phó giám đốc? (BBC)
Khi Bà Rịa-Vũng Tàu sáp nhập với TP HCM và Bình Dương, ông Nguyễn Công Vinh rời ghế phó chủ tịch tỉnh để ngồi vào ghế giám đốc Sở Tài chính TP HCM mới.
Ông sẽ phụ trách một “siêu sở” nơi nắm giữ túi tiền của một thành phố có diện tích 6.772 km2 với dân số hơn 13,7 triệu người, chiếm đến 24% GDP của Việt Nam.
Giúp sức cho ông là 18 phó giám đốc sở mà hầu hết trong số đó là các giám đốc và phó giám đốc của 3 sở tài chính trước thời điểm sáp nhập.
Con số 18 phó giám đốc trong chỉ một sở là điều dường như chưa từng xảy ra trong lịch sử chính quyền địa phương ở Việt Nam.
Nếu so với cơ quan cấp bộ tương ứng, con số 18 gấp đôi số lượng thứ trưởng hiện tại của Bộ Tài chính.
Nếu so sánh giữa sở có số lượng phó giám đốc nhiều nhất và sở có phó giám đốc ít nhất, con số chênh lệch lên đến 18 lần, cụ thể là Sở An toàn thực phẩm chỉ có 1 phó giám đốc.
Cuộc sáp nhập ba địa phương TP HCM, Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu dường như chỉ mới giúp giảm số đầu mối xuống, chứ chưa làm tinh gọn bộ máy bên trong nếu nhìn qua lăng kính số lượng lãnh đạo cấp phó.
Ở TP HCM, tổng cộng 15 sở, ngành, với tổng cộng 14 giám đốc và 137 phó giám đốc.
Bên cạnh Sở Tài chính, Sở Xây dựng có 17 phó Giám đốc, còn Sở Nông nghiệp và Môi trường có 16 phó giám đốc.
Nếu cộng số lượng phó giám đốc của ba sở này lại sẽ ra con số 51 người.
Số lượng phó giám đốc các sở khác cũng khá đông đảo.
Ngoài ra, TP HCM không phải là địa phương duy nhất. Một số tỉnh thành mới nơi có ba địa phương sáp nhập với nhau cũng đang chứng kiến bộ máy lãnh đạo các sở, ngành phình to.
Chẳng hạn, Sở Tài chính Cần Thơ cũng có số lượng phó giám đốc lên đến 10 sau khi Hậu Giang, Sóc Trăng và Cần Thơ hợp nhất với nhau. Kỷ lục số lượng phó giám đốc sở ở Cần Thơ thuộc về Sở Xây dựng, với con số 13.
13 cũng là số lượng phó giám đốc của Sở Tài chính ở Vĩnh Long, nơi 3 địa phương Vĩnh Long, Bến Tre và Trà Vinh về chung một nhà.
Tại tỉnh này, sở có đông phó giám đốc nhất là Nông nghiệp và Môi trường với 17 người.
Trên khắp cả nước, những đợt sáp nhập các cơ quan chuyên môn từ trung ương đến địa phương, sau đó là sáp nhập tỉnh thành đã khiến cho bộ máy quản lý trở nên phình to ra.
Đà Nẵng sau sáp nhập có 14 sở, ngành, với 14 giám đốc và gần 100 phó giám đốc. Trong khi Sở Ngoại vụ Đà Nẵng có hai phó giám đốc, thì Sở Nội vụ có 11 người nắm giữ chức danh này.
Tỉnh Lâm Đồng có hai “siêu sở” là Sở Xây dựng cùng với Sở Nông nghiệp và Môi trường, mỗi sở có 15 phó giám đốc sau khi ba địa phương là Lâm Đồng, Bình Thuận và Đắk Nông hội tụ với nhau.
Điều đáng nói là số lượng cấp phó nhiều đến mức như thế đang diễn ra trong bối cảnh cuộc cách mạng tinh gọn biên chế do Tổng Bí thư Tô Lâm phát động.
Thông điệp của cuộc cách mạng này là “Tinh – Gọn – Mạnh – Hiệu năng – Hiệu lực – Hiệu quả”.
Sự phình ra trong bộ máy lãnh đạo dường như đang đi ngược lại thông điệp đó.
Lạm phát cấp phó là hệ quả của cuộc sắp xếp lại bộ máy và sắp xếp lại giang sơn, một cách nói được ông Tô Lâm đưa ra khi nói về chuyện sáp nhập tỉnh thành, bỏ cấp huyện.
Việt Nam công bố bảng danh mục và mã số của 34 tỉnh thành mới
Ngày 06/07/2025, chính phủ Việt Nam công bố bảng danh mục và mã số của 34 tỉnh thành mới, gồm 28 tỉnh và 6 thành phố. Đề án sáp nhập được Quốc Hội biểu quyết thông qua ngày 12/06 nhằm tinh gọn bộ máy hành chính đã chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07.
Tổng bí thư Tô Lâm, người chủ trương cải cách, ca ngợi Việt Nam đang bước vào « một kỷ nguyên mới – kỷ nguyên vươn mình của dân tộc ». Là nước đang có mức tăng trưởng cao nhất Đông Nam Á, 7,52% trong 6 tháng đầu năm 2025, Việt Nam hướng tới mục tiêu gia nhập câu lạc bộ các nước có thu nhập cao từ nay đến năm 2045.
Tăng trưởng kinh tế là mục tiêu chính trong đợt sáp nhập tỉnh thành và tinh gọn bộ máy hành chính, nhưng cũng còn nhiều yếu tố khác, theo nhận định với RFI Tiếng Việt của giám đốc nghiên cứu Benoît de Tréglodé, Viện Nghiên cứu Chiến lược của Trường Quân sự Pháp – IRSEM :
« Trong số 23 tỉnh mới, khía cạnh kinh tế có ý nghĩa rất quan trọng để hiểu được sự lựa chọn các tỉnh đã được thay đổi. Tôi nghĩ là cần phải nghiên cứu sâu hơn về vấn đề này nhưng việc phân bổ địa lý những tỉnh mới rất thú vị. Các tỉnh mới chủ yếu liên quan đến miền Trung, miền Nam và chỉ các tỉnh giàu nhất phía Bắc, như Tuyên Quang, Lào Cai, Thái Nguyên, Phú Thọ, chứ không phải là Nghệ An, Hà Tĩnh, Thanh Hóa… Chúng ta thấy lý do về kinh tế rất quan trọng trong việc quyết định sáp nhập, mở rộng tỉnh nào… cũng như quan tâm đến việc phát triển các trung tâm tăng trưởng của vùng và bổ nhiệm những nhân vật tương đối quan trọng đối với cấp trung ương làm lãnh đạo những trung tâm tăng trưởng này.
Ngoài ra, cũng hoàn toàn có thể đặt câu hỏi : Tại sao Lai Châu, Sơn La hay Lạng Sơn không bị ảnh hưởng trong đợt sáp nhập tỉnh này ? Tại sao hầu hết các tỉnh phía Nam đều thuộc diện cải tổ ? Tại sao TP Hồ Chí Minh lại được mở rộng diện tích với các tỉnh khác ? Liệu điều này sẽ có ảnh hưởng tới giá đất không, như từng liên quan trước đây ? Từ những năm 2000, chúng ta đã thấy sự thay đổi về tình trạng đất đai ở vùng Hà Nội mở rộng và việc này đã giúp một bộ phận giới tinh hoa Việt Nam giàu lên. Khi các tỉnh trở thành địa phương ven đô, ví dụ TP Hồ Chí Minh, hiện có 14 triệu dân, thì sẽ có rất nhiều tác động về kinh tế cho người dân ».
