Tin Hoa Kỳ & Tin Thế Giới
Bầu Cử Tổng Thống Brazil Bước Vào Vòng Hai
Tòa án bầu cử Brazil tối Chủ nhật thông báo cuộc bầu cử tổng thống Brazil sẽ bước vào vòng hai vào ngày 25 tháng 10, do không ứng cử viên nào giành được hơn 50% số phiếu trong đợt kiểm phiếu sơ bộ.
Flavio Bolsonaro (right)
Người dân Brazil đã đi bỏ phiếu vào ngày 4 tháng 10 trong cuộc bầu cử tổng thống, chọn lựa giữa đương kim Tổng thống Luiz Inácio Lula da Silva và Nghị sĩ Flávio Bolsonaro. Các cáo buộc tham nhũng, lo ngại về chi phí sinh hoạt và những tuyên bố về ảnh hưởng của Hoa Kỳ là những vấn đề chi phối các chiến dịch tranh cử.
Ông Lula, 80 tuổi, đang tìm kiếm nhiệm kỳ thứ tư. Ông Bolsonaro, 45 tuổi, là con trai của cựu Tổng thống Jair Bolsonaro – người đang thụ án tù hơn 27 năm vì cáo buộc âm mưu đảo chính sau khi thất cử trong cuộc bầu cử năm 2022.
Với 95,26% số phiếu được kiểm tính đến 8:45 tối Chủ nhật, ông Bolsonaro đang dẫn trước với 47,78% số phiếu. Ông dẫn trước ông Lula – người đứng thứ hai với 44,32% sự ủng hộ – khoảng 3,5 triệu phiếu bầu.
Tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu đạt khoảng 73%.
Ông Flávio Bolsonaro cam kết sẽ tìm cách đòi ân xá cho cha và tăng cường quan hệ với Hoa Kỳ cũng như Israel. Trong khi đó, ông Lula cảnh báo về sự can thiệp của nước ngoài vào cuộc bầu cử.
Chính quyền Trump đã liệt các băng nhóm tội phạm lớn của Brazil vào danh sách tổ chức khủng bố. Ông Bolsonaro đồng tình với chính quyền Trump, trong khi ông Lula phản đối việc xếp loại này.
Nếu ông Bolsonaro giành chiến thắng, điều này sẽ nối dài danh sách các ứng cử viên cánh hữu tại Mỹ Latinh có cùng quan điểm với ông Trump đã đắc cử trong những năm gần đây.
Vào tháng 7, Bộ Ngoại Giao Brazil dưới thời ông Lula đã từ chối cấp thị thực cho hai viên chức Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ có ý định đến quốc gia Nam Mỹ này. Các viên chức này – Trợ lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ Riley Barnes và Phó Trợ lý Ngoại trưởng Hoa Kỳ Samuel Samson – đã lên kế hoạch cho chuyến thăm vào cuối tháng Bảy.
Một phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao gọi đây là chuyến đi thường lệ và bác bỏ các cáo buộc về âm mưu phá hoại cuộc bầu cử là vô căn cứ. Vị phát ngôn viên này chia sẻ với báop chí rằng các viên chức dự định sẽ gặp gỡ đại diện chính phủ, các nhà lãnh đạo tôn giáo và các tổ chức xã hội dân sự để thảo luận về tính toàn vẹn của cuộc bầu cử, tự do tôn giáo và quyền tự do ngôn luận.
Chính quyền Trump đã công bố mức thuế 25% đối với một số mặt hàng nhập cảng từ Brazil vào ngày 15 tháng Bảy, sau cuộc điều tra kéo dài một năm nhằm xác định liệu các chính sách thương mại nhất định của Brazil có gây bất lợi, bất công cho hoạt động thương mại của Hoa Kỳ hay không.
Đại diện Thương mại Hoa Kỳ Jamieson Greer cho biết các cuộc đàm phán với chính quyền của ông Lula đã không giải quyết được những lo ngại liên quan đến thương mại kỹ thuật số, bảo đảm quyền sở hữu trí tuệ, khả năng tiếp cận thị trường ethanol và nạn phá rừng bất hợp pháp.
Chính quyền Hoa Kỳ cho biết các trường hợp miễn trừ thuế sẽ áp dụng cho những sản phẩm như thịt bò, cà phê, dầu thô và phụ tùng máy bay.
Brazil đã chỉ trích các biện pháp này, cho rằng việc áp thuế đơn phương là “không chính đáng” và lưu ý rằng Hoa Kỳ đang có thặng dư thương mại với Brazil. Văn phòng của ông Lula tuyên bố sẽ phản đối các mức thuế này thông qua Tổ Chức Thương Mại Thế Giới (WTO) và thực hiện các nguyên tắc có đi có lại của Brazil.
Mexico Cho Biết Cuộc Điều Tra Của FDA Không Chính Xác
Bộ Y tế Mexico cho biết cuộc điều tra của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) về đợt bùng phát ký sinh trùng Cyclospora – vốn được truy xuất nguồn gốc từ loại xà lách iceberg lettuce, nhập cảng từ Mexico – đã không đưa ra được kết luận chắc chắn về cách thức xảy ra biến cố nhiễm khuẩn này.
Cofepris, cơ quan quản lý an toàn thực phẩm của Mexico, cho biết phòng thí nghiệm của họ đã kiểm tra nguyên liệu thô, thành phẩm và nguồn nước tại cơ sở liên quan đến đợt bùng phát nhưng không tìm thấy có ký sinh trùng Cyclospora. Thông báo ngày 3 tháng 10 của Cofepris không đề cập đến công ty con của Taylor Farms tại Mexico, trong khi thông tin cập nhật ngày 2 tháng 10 của FDA lại nhắc đến đơn vị này nhiều lần.
Cofepris khẳng định rằng các kết quả kiểm tra môi trường không phải là bằng chứng thuyết phục cho thấy nông sản chính là nguồn gốc gây nhiễm khuẩn.
Mexico cho biết họ đã hợp tác trong suốt quá trình điều tra thông qua việc cung cấp thông tin truy xuất nguồn gốc, phối hợp thanh tra và cung cấp các mẫu vật, đồng thời cam kết sẽ tiếp tục hợp tác với các cơ quan y tế Hoa Kỳ.
Hôm thứ Sáu, FDA thông báo đã khép lại cuộc điều tra về đợt bùng phát Cyclospora. Cơ quan này cho biết có bằng chứng mạnh mẽ liên kết đợt bùng phát với sản phẩm xà lách bị thu hồi của công ty con thuộc Taylor Farms tại Mexico.
FDA ghi trong bản cập nhật ngày 2 tháng 10, “Mặc dù chưa có đủ bằng chứng để xác định chính xác cách thức xảy ra biến cố nhiễm khuẩn trong đợt bùng phát này, nhưng các mẫu dương tính cho thấy sự hiện diện của Cyclospora trong môi trường trồng và chế biến xà lách”.
“Điều này bổ sung vào các dữ kiện dịch tễ học vững chắc và kết quả truy xuất nguồn gốc đồng nhất, củng cố mối liên hệ giữa đợt bùng phát này và sản phẩm xà lách cuộn thái sợi bị thu hồi của Taylor Farms de Mexico”.
Hai mẫu vật thu thập trong quá trình thanh tra của FDA tại Mexico đã cho kết quả dương tính. Một mẫu lấy từ bể chứa nước thải tại cơ sở chế biến của Taylor Farms ở Mexico. Mẫu còn lại lấy từ mương thoát nước tại một cơ sở trồng xà lách đã được xác định thông qua quá trình truy xuất nguồn gốc.
Mặc dù cuộc điều tra về đợt bùng phát đã kết thúc, FDA cho biết họ sẽ tiếp tục phối hợp với các đối tác trong nước và quốc tế để khai triển các hoạt động phòng ngừa. Cơ viên chức năng khẳng định họ tin tưởng rằng toàn bộ số rau xà lách iceberg lettuce bị thu hồi do có liên quan đến đợt bùng phát dịch bệnh đã được rút khỏi thị trường.
Trung tâm Kiểm soát và Phòng Ngừa Dịch Bệnh (CDC) đã tuyên bố chấm dứt đợt bùng phát dịch Cyclospora liên quan đến rau xà lách, vốn bắt đầu từ ngày 11 tháng 9. Theo CDC, đợt bùng phát này đã gây ra 12.883 ca bệnh tại 21 tiểu bang, khiến 570 người phải nhập viện và dẫn đến hai ca tử vong.
Cyclospora là một loại ký sinh trùng rất nhỏ, gây nhiễm trùng ở ruột non. Con người có thể mắc bệnh khi ăn thực phẩm hoặc uống nước bị nhiễm phân người có chứa ký sinh trùng, chẳng hạn như trong các loại nông sản tươi sống.
Các triệu chứng bao gồm tiêu chảy phân lỏng, chán ăn, sụt cân, đau quặn bụng, đầy hơi, chướng bụng, buồn nôn và mệt mỏi. Các triệu chứng ít gặp hơn bao gồm nôn mửa, sốt nhẹ và đau nhức cơ thể.
Bệnh có thể kéo dài từ vài ngày đến một tháng hoặc lâu hơn, và có thể tái phát nếu không được điều trị.
Pháo Đài Bay B-1 Rút Khỏi Căn Cứ Ở Anh
Ngũ Giác Đài đã rút toàn bộ máy bay ném bom B-1 khỏi căn cứ ở Anh sau khi chính phủ Anh báo cáo về một âm mưu khủng bố của Iran vào đầu tuần.
Các máy bay ném bom hạng nặng tầm xa, siêu thanh của Không quân Mỹ đóng quân tại căn cứ không quân RAF Fairford ở phía tây bắc London.
Một phát ngôn viên của Pentagon đã viết trong một email: “Mặc dù cơ quan an ninh ngăn cản chúng tôi xác nhận việc di chuyển lực lượng của chúng tôi, nhưng giờ đây chúng tôi có thể thừa nhận rằng tất cả các máy bay ném bom của Hoa Kỳ đã đem tới RAF Fairford đã được rút về trụ sở chính ở Hoa Kỳ”.
Các máy bay này trước đây đã được sử dụng cho các cuộc tấn công vào Iran. Cựu Thủ tướng Anh Keir Starmer cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ của Anh để tiến hành các cuộc tấn công phòng thủ nhằm vào các địa điểm hỏa tiễn của Iran vào ngày 1/3.
Iran Cảnh Báo Eo Biển Hormuz Sẽ Không Mở Cho Đến Khi Các Điều Kiện Được Đáp Ứng
Một viên chức cấp cao của Iran hôm 4/10 khẳng định rằng Eo biển Hormuz sẽ không mở cửa trở lại cho đến khi Hoa Kỳ đáp ứng các điều kiện do chính quyền Iran đặt ra.
Theo hãng tin bán chính thức IRNA, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf phát biểu hôm 4/10 rằng eo biển này – tuyến đường thủy huyết mạch kết nối các quốc gia sản xuất dầu mỏ ở vùng Vịnh với các thị trường rộng lớn hơn – sẽ không được mở cửa cho đến khi các điều kiện trong bản ghi nhớ được Hoa Kỳ và Iran ký kết vào mùa hè vừa qua được thực hiện đầy đủ.
IRNA dẫn lời ông Ghalibaf cho biết Hoa Kỳ “đang cố tình đưa ra những thông điệp mâu thuẫn nhằm gây nhiễu loạn dư luận Iran và làm gián đoạn quá trình ra quyết định”.
Bản ghi nhớ được ký vào tháng 6 bao gồm các điều khoản như: chính quyền Hồi Giáo phải giảm số lượng uranium dự trữ, dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ Iran, các khoản đầu tư kinh tế tiềm năng vào nước này, và việc mở cửa lại ngay lập tức eo biển Hormuz. Thỏa thuận này đã đổ vỡ sau khi chính quyền Iran tấn công ba tàu thương mại tại eo biển, khiến Hoa Kỳ tuyên bố chấm dứt bản ghi nhớ và nối lại các cuộc không kích vào lãnh thổ Iran.
Kể từ khi xung đột giữa Iran với Mỹ và Israel bùng phát vào tháng 2, Tehran đã tiến hành các cuộc tấn công nhắm vào tàu thương mại di chuyển qua Eo biển Hormuz.
Trong khi đó, quân đội Hoa Kỳ vẫn duy trì lệnh phong tỏa các cảng của Iran; Bộ Tư lệnh Trung tâm Hoa Kỳ (CENTCOM) hôm 30/9 xác nhận đã chuyển hướng 125 tàu thương mại đang trên đường đến hoặc rời khỏi Iran.
Một phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Iran hôm 4/10 cho biết Tehran đã làm rõ các lập trường với Hoa Kỳ thông qua các bên trung gian, đồng thời cho biết vẫn còn những điểm khác chưa được truyền đạt tới Washington.
Phát ngôn viên Esmaeil Baghaei cho biết, “Các đề nghị từ phía Mỹ ít nhiều vẫn nhất quán với lập trường trước đây, đặc biệt là về vấn đề hạch tâm. Chúng tôi đã nói với họ rằng trọng tâm của chúng tôi trong giai đoạn này là vấn đề Eo biển Hormuz, và việc khôi phục an ninh tại tuyến đường thủy này đòi hỏi những bước đi rõ ràng từ phía Mỹ”.
Ông cũng bác bỏ thông tin cho rằng Tehran đã đề nghị để cơ quan giám sát hạch tâm của Liên Hợp Quốc thanh sát các cơ sở hạch tâm của mình nhằm đổi lấy việc Mỹ nới lỏng các biện pháp trừng phạt, đồng thời khẳng định Iran chưa hề tham gia vào các cuộc thảo luận về hạch tâm với Washington.
Những phát biểu này từ các viên chức Iran được đưa ra trong bối cảnh Tehran và Washington liên tục đưa ra những lời cảnh báo mới nhắm vào nhau.
Hôm 4/10, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi tiếp tục đưa ra cảnh báo đối với Mỹ, đồng thời nhắn nhủ các đại sứ và nhà ngoại giao tại Tehran rằng Iran hy vọng Washington sẽ chọn giải pháp ngoại giao.
Ông Araqchi tuyên bố, “Nếu họ hướng tới các giải pháp quân sự, chúng tôi đã chuẩn bị kỹ lưỡng hơn trước và sẽ thực hiện mọi hành động cần thiết để tự vệ”.
Hôm 3/10, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth phát biểu với báo giới rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tập trung bảo đảm Iran sẽ không bao giờ sở hữu vũ khí hạch tâm – một quan điểm mà Tổng thống thường xuyên nhắc lại kể từ khi cuộc chiến bắt đầu.
Ông Hegseth nói, “Nếu họ muốn thử thách giới hạn và cho rằng ông ấy không nghiêm túc, thì đó sẽ là điều bất lợi cho chính họ”.
Hôm 3/10, ông Trump cũng nói với các phóng viên rằng năng lực quân sự của Iran đã bị “tàn phá nặng nề”. Ông Trump phát biểu với các phóng viên tại Tòa Bạch Ốc trước khi lên đường tới Ohio để tham dự một cuộc mít tinh, “Tôi sẽ đưa ra quyết định về vấn đề Iran. Vì vậy, vấn đề duy nhất là tuỳ sự việc sẽ diễn ra dễ dàng hay khó khăn, và chúng ta sẽ giải quyết vấn đề theo cách đó”.
Theo dữ kiện do Hiệp hội Xe Hơi Mỹ công bố, giá xăng dầu trên khắp nước Mỹ vẫn ở mức cao nhưng đã giảm trong khoảng một tuần qua. Vào ngày 4 tháng 10, giá trung bình của loại xăng thông thường là 4,36 USD/gallon, giảm khoảng 11 cent so với một tuần trước đó.
Một Thuỷ Quân Lục Chiến Mỹ Bị Bắt Vì Tình Nghi Sát Hại Phụ Nữ Nhật Bản
Một thủy quân lục chiến Mỹ đóng quân tại Okinawa đã bị bắt giữ vì nghi ngờ cướp tài sản và sát hại một phụ nữ Nhật Bản ở Naha, thủ phủ của tỉnh cực nam Nhật Bản. Theo Sở Cảnh sát tỉnh Okinawa, Hạ sĩ Devin Jacob Ballard, 20 tuổi, thuộc Căn cứ Không quân Futenma, bị nghi ngờ đã sát hại cô Anna Yagi, 39 tuổi, bên trong một khách sạn vào thứ Bảy.
Cảnh sát cho biết hình ảnh từ camera an ninh cho thấy nghi phạm đi cùng nạn nhân vào khách sạn và rời đi một mình cùng ví và ba lô của cô vào rạng sáng ngày 3 tháng 10.
Hãng tin Kyodo đưa tin rằng thi thể nạn nhân được tìm thấy trong phòng khách sạn; cô được cho là đã bị siết cổ đến chết.
Cảnh sát cho biết Ballard đã phủ nhận các cáo buộc nhắm vào mình.
Cuộc điều tra về các sự việc diễn ra trong đêm đó vẫn đang được tiến hành.
Bà Sanae Takaichi, Thủ tướng Nhật Bản, đã gửi lời chia buồn tới gia đình nạn nhân trong một bài đăng trên mạng xã hội X vào Chủ Nhật.
Bà Takaichi viết, “Việc xảy ra một vụ việc cực kỳ tàn bạo và ghê tởm như vậy là điều vô cùng đáng tiếc. Chính phủ Nhật Bản đã gửi công hàm phản đối mạnh mẽ tới phía Mỹ, đồng thời kiên quyết yêu cầu sự hợp tác tối đa trong quá trình điều tra, kỷ luật nghiêm minh đối với quân nhân Mỹ, cũng như các biện pháp triệt để nhằm ngăn chặn sự tái diễn của những vụ việc và tai nạn tương tự”.
Bà Takaichi nói thêm rằng chính phủ có kế hoạch xử lý vụ việc này với “sự cẩn trọng và nỗ lực cao nhất”.
Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi gọi vụ việc này là không thể chấp nhận được.
Ông Koizumi phát biểu trên đài truyền hình quốc gia Nhật Bản NHK, “Tôi vô cùng phẫn nộ”. Trung úy Tyler N. Thomas, phát ngôn viên của Lực lượng Viễn chinh Thủy quân Lục chiến số III (III Marine Expeditionary Force), đã xác nhận trong một tuyên bố vào ngày 3 tháng 10 rằng, Hoa Kỳ đang tích cực hợp tác với chính quyền Nhật Bản. Ông Thomas nói thêm, “Chúng tôi xin gửi lời chia buồn sâu sắc nhất tới gia đình và bạn bè của nạn nhân. Thủy quân Lục chiến coi trọng các cáo buộc này và yêu cầu mọi quân nhân phải triệt để tuân thủ các tiêu chuẩn ứng xử”.
Ông Thomas – người không nêu tên Ballard trong tuyên bố – cho biết quân nhân này đang bị giam giữ trong quá trình điều tra và hiện chưa có thêm thông tin nào để công bố.
Khoảng 18.000 thủy quân lục chiến Hoa Kỳ đang đóng quân tại Okinawa; vấn đề này vốn là một chủ đề nhạy cảm đối với người dân địa phương trong nhiều thập niên qua.
Vào năm 2017, một tòa án Nhật Bản tại Naha đã kết án Kenneth Shinzato – cựu thủy quân lục chiến kiêm nhà thầu quân sự Hoa Kỳ – về các tội danh giết người và hiếp dâm liên quan đến cái chết của một phụ nữ ở Okinawa, đồng thời tuyên phạt can phạm mức án tù chung thân.
Vào năm 1995, các cuộc biểu tình quy mô lớn đã nổ ra sau khi ba quân nhân Hoa Kỳ cưỡng hiếp một bé gái 12 tuổi người Okinawa. Những người này sau đó đã bị kết án hơn 6 năm tù giam.
Thị Phần Kỹ Nghệ Xe Hơi Mỹ Sẽ Ở Mức Thấp Nhất
Theo công ty nghiên cứu thị trường Cox Automotive, tổng thị phần của Detroit Three — bao gồm Ford Motor, General Motors và Stellantis — dự định sẽ sụt giảm trong tam cá nguyệt thứ ba.
Các nhà nghiên cứu nhận định rằng các hãng xe châu Á sẽ chiếm ưu thế trên thị trường xe hơi ở Mỹ trong thời gian tới, đặc biệt là khi người tiêu dùng chuyển hướng sang xe hybrid mà các nhà sản xuất châu Á đang nắm lợi thế lớn.
Charlie Chesbrough, chuyên gia kinh tế cấp cao tại Cox Automotive, cho biết trong báo cáo, “Thị phần của Detroit Three có thể sẽ chạm mức thấp nhất trong lịch sử”.
Các thương hiệu châu Á — cụ thể là Hyundai và Toyota — được dự báo sẽ chiếm hơn một nửa doanh số bán xe mới, tiến sát mức cao kỷ lục từ trước đến nay.
Cả hai công ty đều duy trì sự hiện diện đáng kể tại Mỹ. Hoạt động sản xuất của Hyundai tại Mỹ tập trung ở khu vực miền Nam, chủ yếu tại các tiểu bang Alabama và Georgia. Trong khi đó, Toyota hiện diện tại 10 tiểu bang, bao gồm Indiana, Kentucky và Texas.
Dữ kiện công bố ngày 1/10 cho thấy General Motors là hãng xe có doanh số cao nhất tại Mỹ trong giai đoạn từ tháng 7 đến tháng 9, với gần 671.000 xe được bán ra.
Tuy nhiên, GM đang bộc lộ dấu hiệu suy yếu khi bước vào ba tháng cuối năm; với lượng xe bàn giao giảm hơn 5%, đã vượt xa mức trung bình toàn quốc.
Toyota đứng ở vị trí thứ hai với doanh số tăng 2%, đạt hơn 633.000 xe.
Khi người tiêu dùng tìm kiếm các lựa chọn tiết kiệm chi phí và hiệu quả, mẫu xe cỡ nhỏ Toyota Corolla đã ghi nhận mức tăng trưởng doanh số 5%. Doanh số xe điện, bao gồm cả xe hybrid, cũng tăng mạnh khoảng 40%. Ford ghi nhận mức giảm 6,6% trong tam cá nguyệt thứ 3—tương đương hơn 507.000 xe hạng nhẹ—và duy trì vị trí thứ ba về doanh số bán hàng tại Mỹ.
Công ty đã trải qua nhiều khó khăn trong những năm gần đây, đặc biệt là trong quá trình sản xuất dòng xe bán tải F-Series, sau khi hai vụ hỏa hoạn tại cơ sở của nhà cung cấp vào năm ngoái làm gián đoạn hoạt động sản xuất và kinh doanh.
Doanh số mỗi ba tháng của Hyundai đã tăng 6% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhà sản xuất xe hơi Đại Hàn này đã bán 506.000 xe.
Cox dự báo doanh số bán xe mới trong tháng 9 đạt gần 16,3 triệu chiếc, giảm so với mức 16,6 triệu chiếc của năm trước. Con số này cũng thấp hơn mức 16,8 triệu chiếc, đầy khả quan của tháng 8.
Ông Chesbrough nhận định rằng nhìn chung, nhu cầu tại thị trường xe hơi tại Mỹ sẽ tiếp tục duy trì ở mức hiện tại—xu hướng đã bắt đầu từ tháng 3. Ông cho biết, “Doanh số bán xe cho các đội xe doanh nghiệp (fleet sales) tăng mạnh, người mua xe có điều kiện tài chính tốt hơn và khả năng tiếp cận tín dụng dễ dàng hơn là những yếu tố giúp thị trường này duy trì sức mạnh tương đối bất chấp nhiều trở ngại. Tình trạng lạm phát cao và niềm tin người tiêu dùng ở mức thấp kỷ lục đã không làm nản lòng người mua nhiều như dự đoán”.
Ngoài ra, chuyên gia kinh tế của Cox cho biết nhiều người mua xe mới hiện nay có khả năng tài chính tốt hơn, do đó họ ít chịu ảnh hưởng bởi áp lực lạm phát tái diễn.
Gã khổng lồ xe điện Tesla Motors đã công bố kết quả kinh doanh trong những tháng 7, 8, 9, và các nhà đầu tư lấy làm phấn khởi. Tesla cho biết tổng lượng xe bán ra trong tháng ba tháng 7, 8, 9 đạt 486.532 chiếc, sản lượng vượt mức 464.000 chiếc. Những con số này đã vượt xa kỳ vọng của các chuyên gia kinh tế.
Công ty Tesla đang chịu áp lực lớn từ các đối thủ châu Á, bao gồm BYD và Xiaomi của Trung Cộng, nhờ vào việc các hãng này cung cấp nhiều tính năng hơn với mức giá thấp hơn. Theo MarketBeat, các nhà phân tích tại Wall Street vẫn giữ cái nhìn lạc quan về cổ phiếu Tesla với khuyến nghị chung là “nắm giữ” (hold); cổ phiếu này cũng được dự báo có tiềm năng tăng giá khoảng 11% trong vòng 12 tháng tới.
Tuy nhiên, theo nhà phân tích thị trường James Kostohryz, mức giá cổ phiếu hiện tại cho thấy Tesla cần phải đạt mục tiêu, “nhanh hơn bất cứ công ty nào từng làm được trong lịch sử”. James Kostohryz nhận định, “Chúng tôi khá lạc quan về thành công lâu dài của Tesla cũng như các mảng kinh doanh đa dạng của hãng, và cho rằng giá trị cộng hưởng giữa các mảng này đang bị đánh giá thấp. Dù vậy, Tesla khó có thể đạt được những thành công để tương xứng với mức định giá hiện tại”.
Một số ý kiến khác cho rằng việc Tesla giành lại thị phần tại Hoa Kỳ là tín hiệu tốt đối với công ty.
Bà Nancy Tengler, Giám đốc điều hành (CEO) kiêm Giám đốc đầu tư (CIO) của Laffer Tengler Investments, cho rằng dù cổ phiếu Tesla gặp khó khăn trong năm nay, thị trường tài chính vẫn nên “đặc biệt lưu tâm đến vấn đề này”.
Bà chia sẻ, “Tôi cho rằng trong tương lai sẽ có một thương vụ sáp nhập liên quan đến Tesla”.
Trong nhiều tháng qua, đã xuất hiện những đồn đoán về khả năng Tesla sáp nhập với SpaceX – công ty chuyên về lãnh vực hỏa tiễn và vệ tinh.
Viện Trưởng Đại Học Cornell Cam Kết Cải Cách
Vào ngày 3 tháng 10, viện trưởng của Đại học Cornell (thuộc nhóm Ivy League) đã cam kết thực hiện “cải cách thể chế” trước làn sóng phẫn nộ của dư luận về cáo buộc hiếp dâm tập thể đối với một nữ sinh viên trong khuôn viên trường cách đây hai năm.
Trong bài phát biểu qua video kéo dài tám phút nhằm phản hồi những chỉ trích cho rằng nhà trường đã xử lý vụ việc một cách thiếu quyết liệt, viện trưởng Michael Kotlikoff mô tả tuần qua là một trong những khoảng thời gian khó khăn nhất trong lịch sử nhà trường. Ông cam kết sẽ “góp phần cùng với nỗ lực chung nhằm chống lại nạn tấn công tình dục, không chỉ trong khuôn viên trường [Cornell] mà còn ở phạm vi rộng hơn bên ngoài”.
Làn sóng phẫn nộ của công chúng nhắm vào nhà trường sau khi một nữ sinh viên (được gọi bằng tên giả là Jane Doe) đưa ra những cáo buộc mới liên quan đến một vụ tấn công trong khuôn viên trường từng được báo cáo vào tháng 10 năm 2024 nhưng không dẫn đến các cáo buộc hình sự.
Ông Kotlikoff cam kết huy động “nguồn lực và chuyên môn to lớn” của nhà trường để giải quyết các yếu tố dẫn đến bạo lực tình dục và tìm cách giảm thiểu chúng, cùng nhiều biện pháp khác. Ông cho biết công cuộc cải cách văn hóa học đường cần “bao gồm việc xem xét nghiêm túc vai trò của các hiệp hội nam sinh và nữ sinh trong đời sống tại trường”.
Ông cũng hứa sẽ tăng cường thông tin liên lạc để xóa bỏ “sự ngờ vực” đã tích tụ kể từ khi vụ việc xảy ra.
Ông nói, “Có những giới hạn thực tế về mặt pháp lý và quyền riêng tư đối với những gì chúng tôi có thể chia sẻ, nhưng chúng tôi sẽ nỗ lực hơn nữa để giải thích, cung cấp bối cảnh về các hành động mà Cornell đã thực hiện, và sẽ thực hiện minh bạch hơn”.
Cam kết này được đưa ra sau khi Biện lý Quận Tompkins, ông Matthew Van Houten, mở lại cuộc điều tra về những cáo buộc mới mà cô Doe đưa ra trong đơn kiện nộp ngày 16 tháng 9.
Trong đơn kiện, cô Doe cáo buộc rằng mình đã bị tấn công tình dục tại nhà sinh hoạt của hội Chi Phi trong khuôn viên trường vào tháng 10 năm 2024, khi cô đang là sinh viên 20 tuổi của Cornell và là thành viên của một hiệp hội nữ sinh. Cô cáo buộc rằng bảy thành viên của một hội Chi Phi đã tấn công tình dục cô khi cô hoàn toàn mất khả năng tự chủ sau khi bị ép buộc hít ketamine, hút cần sa và uống rượu.
Ông Van Houten cho biết vào ngày 28 tháng 9 rằng nạn nhân (được gọi là Doe) đã trình báo vụ tấn công cho cảnh sát trường vào năm 2024, nhưng trong lời khai ban đầu, cô “không cáo buộc rằng mình bị chuốc thuốc, rượu hay bị cưỡng hiếp tập thể”.
Ông cho biết hiện Doe đã thay đổi quyết định về việc không khởi kiện.
Ông Van Houten nói trong một tuyên bố, “Việc tìm kiếm công lý đôi khi đòi hỏi chúng ta phải xem xét lại hoặc mở lại các vụ án khi có thêm bằng chứng”.
Doe đang yêu cầu bồi thường thiệt hại (với số tiền không được tiết lộ) từ bảy người đàn ông này, hội Chi Phi, trường đại học, một quán bar ở Ithaca (New York) và các bên liên quan khác.
Ông Kotlikoff nói, “Tôi cảm thấy đau lòng khi nghĩ về những gì cô ấy đã phải trải qua. Vụ việc này đặt ra những vấn đề nhức nhối và đáng lo ngại về tấn công tình dục, sự chà đạp lên phẩm giá con người, cũng như các khía cạnh của văn hóa tiệc tùng, việc sử dụng rượu và ma túy”.
Cornell đã tiến hành cuộc điều tra kỷ luật nội bộ khi Doe lần đầu trình báo vụ việc; kết quả là một số sinh viên bị đuổi học và những người khác bị đình chỉ học tập. Hội Chi Phi cũng bị cấm hoạt động trong khuôn viên trường. Việc nhà trường không công khai số lượng sinh viên bị kỷ luật đã vấp phải sự chỉ trích từ dư luận.
Ông Kotlikoff cho biết Cornell cũng đã thành lập Lực Lượng Đặc Nhiệm của viện trưởng về Tấn Công Tình Dục vào năm 2025 để đưa ra các khuyến nghị tập trung vào công tác phòng ngừa. Ông hoan nghênh cuộc đánh giá độc lập về cách nhà trường xử lý vụ việc của Doe vào năm 2024 theo chỉ đạo của Thống đốc tiểu bang New York, bà Kathy Hochul.
Ông Kotlikoff nói, “Tôi muốn thừa nhận một điều mà đôi khi rất khó để một tổ chức nói ra. Chúng tôi không có tất cả các câu trả lời, nhưng chúng tôi cam kết sẽ điều tra và tìm ra những câu trả lời mà cộng đồng của chúng tôi xứng đáng được biết”.
Vào ngày 1 tháng 10, bà Hochul đã chỉ định Bộ trưởng Tư Pháp tiểu bang, là Letitia James làm công tố viên đặc biệt cho vụ án, tiếp nhận hồ sơ từ ông Van Houten.
Vụ việc này đã làm dấy lên sự xem xét kỹ lưỡng đối với một đạo luật của tiểu bang; đạo luật này gây khó khăn cho việc truy tố các vụ tấn công tình dục liên quan đến những người tự nguyện sử dụng rượu hoặc ma túy, ngay cả khi họ đã say đến mức không còn khả năng đưa ra sự đồng thuận. Từ lâu, các nhà phê bình đã nỗ lực xóa bỏ sự phân biệt giữa những người bị mất khả năng tự chủ do bị chuốc thuốc mà không có sự đồng ý và những người tự nguyện sử dụng chất kích thích dẫn đến tình trạng say thuốc hay say rượu. Bà Hochul đã cam kết thúc đẩy việc sửa đổi luật. Ông Kotlikoff cho biết Đại học Cornell sẽ ủng hộ các nỗ lực lập pháp nhằm thay đổi luật về tấn công tình dục của tiểu bang New York.
