VẤN ĐỀ CẦN QUAN TÂM
BS Nguyễn Trọng Việt
1. Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN lần thứ 49 tại Manila, từ ngày 15-17/11/2026. Và Sự Trỗi Dậy Của QUAD Và SQUAD!
- Nhìn từ Philippines và các nước ASEAN.
- Hồ sơ chính:
- An ninh khu vực (Biển Đông, an ninh hàng hải ..),
- an ninh năng lượng (chuỗi cung ứng dầu mỏ, khí đốt..),
- an ninh lương thực
- kinh tế thương mại,
- tội phạm xuyên quốc gia
- An ninh khu vực: Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC). Chưa hoàn tất. Lý do:
- ASEAN mong muốn COC là một văn kiện mang tính ràng buộc về mặt pháp lý và có cơ chế thực thi, giải quyết tranh chấp rõ ràng. TC phản đối tính pháp lý này;
- phạm vi áp dụng (toàn Biển Đông? Các thực thể nhân tạo do TC cải tạo?..);
- Các nước liên quan muốn COC dựa trên nền tảng luật pháp quốc tế: Công Ước Quốc Tế về luật biển (UNCLOS). TC bác bỏ Phán quyết Tòa Trọng Tài 2016.
- Trung cộng: Vai trò độc quyền trong khu vực, loại bỏ ảnh hưởng của Mỹ
- Bất đồng nội bộ ASEAN
- Hồ sơ chính:
- Nhìn từ Hoa Kỳ, Nhật.
- Mỹ và Nhật Bản đóng vai trò hạt nhân định hình cấu trúc an ninh và chuỗi cung ứng khu vực
- Thượng đỉnh QUAD
- An ninh hàng hải & Chuỗi cung ứng: Công bố Sáng kiến Hợp tác giám sát hàng hải Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (IPMSC), tập trận tuần tra chung năm 2027, thúc đẩy khoáng sản, AI, an ninh mạng.
- Doanh nghiệp & ASEAN: Lập Diễn đàn lãnh đạo doanh nghiệp Quad (đầu 2027)
- Cơ chế tiểu đa phương “SQUAD” (Mỹ, Úc, Nhật và Philippines): Hình thành 2023
- Cơ chế hợp tác quốc phòng và tác chiến thực địa.
- đồng minh hiệp ước hoặc đối tác quốc phòng chặt chẽ của Mỹ.
- Tập trận quân sự chung, tuần tra biển và nâng cao năng lực phòng thủ cho Philippines.
- Thành lập Trung tâm Điều phối Hỗn hợp đặt tại Phi, tháng 10/2026, sau cuộc họp của BT Quốc phòng của 4 nước tại Phi.
- Trung cộng: Dấu hiệu cho thấy Bắc Kinh gặp bất lợi về an ninh và ngoại giao tại ASEAN.
- Bị lấn át bởi các cơ chế an ninh do Mỹ dẫn dắt, nhóm Bộ Tứ và “Tiểu đa phương SQUAD”.
- Bế tắc trong hồ sơ Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC).
- Phản ứng phòng thủ trên mặt trận ngoại giao.
2. Thượng Đỉnh APEC Tại Thâm Quyến Và Cuộc Gặp Gỡ Của Tam Cường: Mỹ-Nga-Hoa!
Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) 2026, lần thứ 33, diễn ra từ ngày 13 đến 19/11/2026 tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung cộng.
- Chủ đề: Xây dựng cộng đồng châu Á – Thái Bình Dương cùng thịnh vượng (Building an Asia – Pacific Community to Prosper Together)
- Hội nghị các nhà lãnh đạo kinh tế APEC: 21 thành viên chính thức và một số nước, tổ chức quốc tế do nước chủ nhà mời.
- Nghị sự
- Thương mại và thuế quan.
- Quản trị trí tuệ nhân tạo (AI) và kinh tế số: thiết lập các quy định chung đối với AI nhằm kiểm soát rủi ro công nghệ, đồng thời xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cởi mở.
- Phát triển bền vững.
- Nghị sự
- Thượng đỉnh Doanh nghiệp APEC (APEC CEO Summit). 115 tập đoàn thuộc danh sách Fortune Global 500, 2 ngàn tham dự viên.
- Thượng đỉnh ba bên Nga – Trung – Mỹ: dự trù ngày 19/11/2026
- Các hồ sơ:
- Kiểm soát vũ khí nguyên tử và AI quân sự. Tổng thống Trump muốn khởi động lại đối thoại cắt giảm vũ khí hạt nhân toàn cầu sau khi Hiệp ước New START giữa Mỹ và Nga hết hiệu lực vào tháng 2/2026.
- Xung đột tại Ukraine. Putin coi đây là cơ hội thúc đẩy giải pháp chấm dứt chiến sự có lợi cho Moscow. Thoát thế cô lập từ Phương Tây.
- Tình hình Trung Đông và cuộc chiến tại Iran. Tập sẽ nhập cuộc thúc đẩy giải pháp ngoại giao?
- Ổn định chiến lược và kinh tế. Đây là ưu tiên của Tập, cần ổn định để chuẩn bị cho Đại hội đại biểu toàn quốc thứ 21 vào năm 2027.
- Các hồ sơ:
- Nhận định:
- Địa chính trị: Định hình thế và lực toàn cầu của đại cường giống Yalta 1945 (Churchill, Roosevelt, Stalin)?
- Không kỳ vọng sẽ tạo ra ngay các hiệp ước đột phá do thời gian hạn chế và bất đồng?
- Sự cần thiết và tầm quan trọng?
![]()










































